Hiển thị các bài đăng có nhãn Bửu Uyển. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Bửu Uyển. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Tư, 20 tháng 11, 2024

Đau Khổ Là Một Mầu Nhiệm


Năm 1993, khi mới đến Mỹ, gia đình chúng tôi đến văn phòng Hội USCC San Diego để làm một số giấy tờ của người mới định cư. Trong khi đang chờ đợi bỗng có một nhân viên ở đó đưa cho tôi tờ nhắn tin như sau:
“Quí vị nào biết gia đình ông Bửu Uyển ở đâu, xin liên lạc với:
Lê Văn Thành, điện thoại số 2514468353
Địa chỉ 428 E Church St., Atmore, AL 36502
Tôi vô cùng ngỡ ngàng và cảm động vì Thành là bạn thân của tôi từ lúc chúng tôi còn nhỏ.
Khi hoàn tất các giấy tờ ở Hội USCC, tôi vội vàng trở về nhà, gọi điện thoại ngay cho Thành. Ở đầu dây bên kia, giọng Thành cảm động:
- Cậu đó hả! Tạ ơn Chúa, tạ ơn Đức Mẹ, cuối cùng mình cũng gặp lại nhau. Mình tìm kiếm cậu khắp nơi từ bao lâu nay. Thế gia đình cậu qua Mỹ lúc nào vậy?
- Mình mới qua được 5 ngày.
- Được rồi, đọc lại số điện thoại của cậu và cho mình địa chỉ, vợ chồng mình sẽ qua thăm cậu.

Một tuần sau, vợ chồng Thành qua San Diego thăm chúng tôi. Thành ôm chầm lấy tôi, xúc động nói:
- Thật vui mừng được gặp lại cậu, Trông chờ mãi, lắm lúc mình nghĩ có lẽ không bao giờ gặp lại nhau. Cậu ốm qua, nhưng không sao, qua Mỹ một thời gian sẽ mập ra thôi.
Thành quay ra giới thiệu: “Đây là Thoa, vợ mình.”
Tôi hơi ngạc nhiên, Thành nói ngay:
- Đây là vợ sau của mình. Câu chuyện dài dòng lắm, để lát nữa mình sẽ kể cho cậu nghe.
Tôi trò chuyện với Thành, còn Thoa vui vẻ chỉ dẫn cho vợ tôi một vài kinh nghiệm sống ở Mỹ. Mới gặp nhau lần đầu nhưng Thoa và vợ tôi thân mật như đôi bạn quen nhau từ lâu.
Thành kéo tay tôi: “Để cho hai bà nói chuyện áo quần, bếp núc. Tụi mình đi kiếm gì ăn, rồi mua về cho mấy cháu.”
Ngồi trong một tiệm ăn Việt Nam, khi chờ thức ăn mang lên, Thành nhìn qua cửa sổ, trầm buồn nói với tôi:
- “Anh nhớ không, từ nhỏ, tụi mình thân nhau như anh em ruột; cùng sinh hoạt Hùng Tâm, Dũng Chí ở Giáo xứ Đức Mẹ Hằng Cứu Giúp ở Huế, cùng giúp lễ cho cha Đài, cha Ngà, cha Nghiễm, cha Phục. Năm 1964, tôi bị động viên vào Thũ Đức, ra chuẩn úy, về phục vụ Sư đoàn 1. Năm 1968, tôi lập gia đình với Chi. Hai năm sau, chúng tôi có con gái đầu long, là bé Oanh. Sau đó chúng tôi có thêm một cháu trai và một cháu gái nữa,

Giáo xứ Đức Mẹ Hằng Cứu Giúp ở Huế,

Ngày 30-4-1975 ập đến, như một cơn lốc cuồng loạn, thổi phăng hạnh phúc của gia đình chúng tôi.
Tôi quyết định không trình diện cải tạo, ở lang thang nay đây mai đó trong thành phố Đà Nẵng, hành nghề xe đạp ôm để phụ với vợ nuôi con. Còn Chi thì mua bán áo quần cũ ở Chợ Cồn. Vì cuộc sống vất vả, ăn uống thiếu thốn, lại lo buồn cho chồng, cho con, một năm sau, Chi nhuốm bệnh.
Không được bồi dưỡng, không thuốc thang, nên năm 1978, Chi qua đời. Đám tang của Chi là một đám tang nghèo nàn, tẻ nhạt và cô đơn hơn tất cả những đám tang trên thế gian này. Chồng của Chi là tôi, đi theo sau quan tài của vợ mà phải đi xa xa, sợ công an phát hiện. Nhìn 3 đứa con với vành khăn tang trên đầu, khóc lóc đi sau quan tài của mẹ, tôi muốn đi lên.”
Thành quá xúc động, lấy khăn tay lau nước mắt, rồi anh kể tiếp:
- Sau đó, 3 đứa con tôi được các Soeurs dòng Thánh Phao Lồ đem về nuôi như những trẻ mồ côi khác.
Buồn khổ quá, tôi thất thểu đạp xe vào nhà thờ Đà Nẵng, đi đến trước hang đá. Tôi ngước lên nhìn tượng Đức Mẹ, bỗng nhiên nước mắt tôi chảy ra ràn rụa, tôi khóc; khóc thành tiếng, mặc cho người chung quanh nhìn tôi, tho co nôi thấy lòng vơi bớt sầu khổ. Tôi lại nhìn lên tượng Đức Mẹ. Tôi nghe như Đức Mẹ an ủi tôi: “Hởi con, hãy can đảm lên, phấn đấu để sống cho con và các con của con; chúng rất cần sự yêu thương của con. Con hãy trông cậy vào Chúa. Chúa không bỏ con đâu".
Tôi như bừng tỉnh. Tôi tạ ơn Đức Mẹ.

Cuộc sống của tôi thật vô cùng khốn khổ nhưng ngày nào tôi cũng đến viếng Đức Mẹ và càu xin Đức Mẹ từ bi nhơn hậu phù hộ, cứu giúp cho cha con chúng tôi.
Bỗng một hôm, mẹ vợ của tôi đến gặp tôi khi tôi đang đón khách ở chợ Cồn. Bà hốt hoảng bảo tôi: Con nên rời khỏi đây ngay, họ đã biết có con ở đây. Mấy hôm nay họ đã lùng sục ở mấy nhà quen rồi, hiện nhà mình bị canh chừng kỹ lắm. Con nên đi vô Nam, trong đó đất rộng, người đông, không ai biết ai, dễ sống. Ba đứa nhỏ đã có các Soeurts và mẹ lo, con cứ yên tâm đi đi.

Tôi về ngay nhà trọ, lấy vội cặp áo quần cũ với vài vật dụng linh tinh, cho vào một giỏ đệm, treo lên ghi đông xe đạp, rồi đạp xe đi về hướng Nam. Nghĩ lại, thật nực cười cho tôi vì tôi tính đi vào Sài Gòn bằng chiếc xe đạp cũ kỹ của mình.
Nhưng ngày qua ngày. Tôi đến Tam Kỳ, rồi Quảng Ngãi. Đi đến đâu, hành nghề xe đạp ôm đến đó để sống.
Tôi đi lần vào Nam. Hơn một tháng sau, tôi đến thị trấn Tam Quan, tình cờ khi tôi đang lân la ở bến xe để đón khách, tôi xin một xe chở hàng cho tôi đi quá giang vào Nha Trang. Xe đến Nha Trang lúc 7,8 giờ tối gì đó.
Tôi mua một ổ bánh mì, ăn vội, rồi lửng thửng đạp xe đi trong một thành phố hoàn toàn xa lạ đối với tôi. Khi đi ngang qua một nhà thờ, tôi ghé vào nhưng nhà thờ đã đóng cửa, tôi đi ra hang đá ở cuối nhà thờ, quì xuống. Tôi lại khóc. Không hiểu sao cứ mỗi lần nhìn tượng Đức Mẹ và cầu nguyện với Đức Mẹ là tôi khóc, khóc sướt mướt như một đứa trẻ làm nũng với Mẹ vậy.
Trong hoàn cảnh tuyệt vọng của tôi, nếu không có trông cậy vào Đức Mẹ, chắc tôi không sống nỗi.
Rời hang đá trong gia đình của những người con Đức Mẹ,tôi tiếp tục đạp xe đi lang thang trong thành phố Nha Trang đã lên đèn.

Quá mệt mõi và chán nản, tôi dừng xe trước một căn nhà đã đóng cửa đi ngủ. Nhà ấy có một mái hiên khá kín đáo, có thể giúp tôi ngủ qua đêm được. Dựng xe đạp vào vách tường, tôi nằm lăn ra ngủ. Đến quá nửa đêm , tôi giật mình thức giấc vì người trong nhà ấy đã thức dậy. Tôi ngạc nhiên vì trời còn tối (có lẽ khoảng 3,4 giờ sáng gì đó), họ thức dậy làm gì mà sớm vậy! Nhưng chỉ một lát sau, khi nhìn những túi xách nhỏ, gọn gang của họ; nhìn những gương mặt ngơ ngác, lo lắng, sợ sệt của những người trong gia đình …tôi hiểu ngay: họ đang chuẩn bị vượt biên. Một người đàn ông ra mở cửa để đi, họ thấy tôi ngồi đó, ai cũng ngỡ ngàng , pha chút bối rối. Tôi đánh bạo nói: Các bác đi đâu cho tôi theo với.
Người đàn ông quay nhìn vợ, ngần ngừ một lát rồi ông ta quyết định:
- Được rồi! Anh muốn đi, tôi cho đi, cùng sống cùng chết với nhau.

Ngay lúc đó, một chiếc xe Lam 3 bánh dừng lại trước nhà, đưa gia đình ấy và tôi đến một bãi biển khá xa thành phố. Mọi người lên một ghe nhỏ, chèo tay, đưa ra một ghe lớn đậu tít ngoài khơi. Trước lúc trời sáng, ghe nổ máy ra đi. Người đàn ông chủ ghe tên Đông, giao cho tôi nhiệm vụ tát nước, khi dưới khoang thuyền có nước. Khoảng 15 phút sau, ghe chạy đều đều trên biển, tôi làm dấu thánh giá và đọc kinh, tạ ơn Đức Mẹ. Tôi biết, tôi tin, chỉ có Đức mẹ mới sắp xếp được cho tôi một chuyến vượt biên kỳ lạ như vậy.

Sau nhiều ngày lênh đênh trên biển, chúng tôi được tàu kéo đến trạ Palawan bình yên. Ỡ trại một thời gian, tôi được IOM cho đi định cư ở Mỹ. Vì tôi không có thân nhân ở Mỹ nên Hội USCC đã nhờ Linh mục Michael ở Alabama bảo trợ cho tôi. Cha Michael là cha xứ của Họ đạo "Our Lady of Perpetual Help Church" ở thành phố Atmore. Cha Michael cho tôi làm công việc chăm sóc cây cảnh, vườn cỏ của giáo xứ với mức lương tôi không dám mơ ước: 600 đô la một tháng! Mỗi tháng, tôi gởi một ít tiền về cho cơ sở Dòng Thánh Phao Lồ ở Đà Nẵng để quí Soeurs lo cho các trẻ mồ côi, trong đó có 3 con của tôi. Trong những ngày chăm sóc cây cảnh cho giáo xứ, tôi thấy một bé gái khoảng 9,10 tuổi thường đến xem tôi làm việc. Thấy cháu bé có nét mặt người Việt Nam, tôi tò mò hỏi: cháu tên gì? Em bé ngạc nhiên, vui mừng nhìn tôi và hỏi lại : Bác là người Viêt Nam hả? Từ đó tôi có một người bạn nhỏ và duy nhất vì trong giáo xứ toàn người Mỹ. Tên của cháu bé là Kathrine.

Giáo xứ có một nhà kho khá rộng, cha Michael sơn quét sạch sẽ rồi cho tôi làm chỗ ở. Mùa đông 1981 tôi bị cảm cúm nặng, nằm liệt giường. Một hôm, tôi thấy bé Kathrine đi thơ thẩn ngoài vườn hoa của giáo xứ, có lẽ cháu đi tìm tôi. Tôi cố gắng ngồi dậy, mở cửa gọi cháu. Kathrine chạy đến, thấy tôi tiều tụy xanh xao, bé ôm lấy tôi và khóc rưng rức. Tôi kể cho bé Kathrine, tôi bị cảm cúm mấy hôm nay, nhưng không biết nhờ ai đi bác sĩ. Bé Kathrine chạy vội về nhà, một lát sau trở lại với một bà đứng tuổi, tôi đoán là mẹ của cháu. Vừa gặp tôi, bà ấy nói ngay: Bác là bác Thành phải không? Tôi thường nghe con gái tôi nói về bác, cháu nó mến bác lắm. Cháu vừa cho biết bác bị cảm cúm mà không ai đưa đi bác sĩ. Tôi là người đồng hương với bác, để tôi giúp bác.
Từ đó, tôi có thêm một người bạn, ngoài cháu Kathrine. Bà ấy tên là Thoa. Năm 1969, bà ấy kết hôn với một sĩ quan Không quân Mỹ ở Biên Hòa. Năm 1971, bà theo chồng về Mỹ. Không may cho gia đình ấy, năm 1976, chồng bà qua đời vì một tai nạn xe cộ.

Ngừng một lát, Thành kể tiếp:
Biết được hoàn cảnh của cha con tôi, bà ấy thường gởi tiền vè nuôi các con của tôi. trước các dịp lễ lớn, như Noel, Tết…, bà gởi về cho các con tôi những thùng quà rất giá trị . Quí Soeurs ở Việt Nam thường gởi thư qua cảm ơn vì quà của bà gởi về, ngoài 3 con của tôi đươc hưởng, Soeurs còn phân phát cho các em khác nữa. Tôi mang ơn bà ấy. Tôi còn nhớ, trong một party của giáo xứ nhân ngày đầu năm, Cha Michael gặp chúng tôi, nửa đùa nửa thật, cha nói với chúng tôi: Có gì ngăn trở đâu, sao ông bà không kết hôn với nhau?! Tôi nhìn bà ấy, bà mỉm cười. Sau khi chúng tôi kết hôn với nhau, Thoa làm đơn bảo lãnh 3 con của tôi qua Mỹ. Vì Thoa có quốc tịch Mỹ, lại có đầy đủ tài chánh nên chỉ một thời gian ngắn, cả 3 con của tôi đã đoàn tụ với tôi ở Mỹ. Việc đoàn tụ một cách lạ lùng của 3 cha con chúng tôi làm cho tôi tin rằng: Không có việc gì mà Đức Mẹ không làm được, nếu ta thành khẩn kêu xin.
Tôi nhớ lại ngày xưa, Cha Ngà (Dòng Chúa Cứu Thế) thường giảng rằng; Đau khổ là một mầu nhiệm. Lúc ấy, tôi không hiểu Ngài muốn dạy điều gì. Nhưng sau mấy chục năm gian khổ của cuộc sống, với ơn Chúa giúp, với sự phù hộ của Đức Mẹ, tôi đã có thể chịu đựng và vượt qua mọi đau khổ, nhờ vậy, tôi thấy mình lớn lên trong đức tin, bền đỗ trong đức cậy và dạt dào lòng yêu mến Chúa.

Tôi cũng bắt đầu cảm nhận rằng: Lòng Mẹ Maria yêu thương tôi không những chỉ là những hồng ân tốt đẹp mà Mẹ đã ban cho tôi, mà ngay cả những đau khổ, khốn khó tôi đã gánh chịu, cũng nói lên lòng Đức Mẹ yêu thương tôi biết dường nào!

“Xin tạ ơn Chúa, tạ ơn Đức Mẹ.”

Bửu Uyển

Thứ Tư, 24 tháng 4, 2024

Chiếc Áo Len


Năm 1969, Minh học lớp Đệ Nhất trường Quốc Học Huế. Gia đình Minh ở thôn Vỹ Dạ, một vùng ngoại ô quen thuộc đối với người Huế. Năm nay Minh đã 19 tuổi, nhưng Minh rất nhút nhát trong việc giao thiệp với người khác phái, vì vậy cho đến nay, Minh vẫn chưa có bạn gái.

Minh có một sở thićh khá lạ lùng, đó là mỗi buổi sáng, anh thićh đứng trước nhà nhìn người qua lại trước khi đạp xe đạp đi học. Một thời gian sau, anh đã nhớ cả mặt bác đạp xích lô với chiếc áo nhà binh đã bạc màu, chị bán bánh dầy cũng như một bà đứng tuổi với gánh bún bò thơm ngát...Nhưng cái đặc biệt mà Minh nhớ nhất, chú ý nhất là cô gái gánh đâu hủ trên vai, nhẹ nhàng thoăn thoắt đi bên kia đường. Anh không nhìn rõ được mặt cô gái vì chiếc nón lá che khuất nửa khuôn mặt của cô; anh chỉ nhìn được chiếc lưng thon thon nhỏ của cô. Cô gái mặc chiếc áo dài vải thô màu hạt dẻ, ôm lấy thân hình mảnh mai. Minh ngạc nhiên vì đang mùa Đông lạnh lẽo mà sao cô ấy ăn mặc sơ sài quá vậy. Từ đó, mỗi buổi sáng, Minh đều ra đứng trước cửa nhà, nhưng anh không còn nhìn vẫn vơ như trước nữa, anh đã có đối tượng để trông chờ, đó là cô gái bán đậu hủ.

Từ xa, anh đã thấy cô gái đang ̣đi tới. Cô vẫn mặc chiếc áo dài cũ kỹ mong manh. Tự nhiên anh thấy lạnh, không phải lạnh vì thời tiết mà anh cảm nhận cái lạnh từ cô gái...
Bấy giờ, một ý nghĩ đáng yêu thoáng qua trong trí óc anh “tại sao mình không tặng cho cô ấy chiếc áo len để cô đỡ rét trong những ngày Đông giá lạnh nầy”
Minh đánh liều xin mẹ anh đan cho anh một chiếc áp len con gái.
Mẹ anh mỉm cười: “Đã có chuyện rồi đây!”
Ba ngày sau, mẹ anh trao cho anh chiếc áo lên mịn màn màu cánh sen. Anh lí nhí cảm ơn mẹ.

Sáng hôm sau, anh ra đứng trước cửa sớm hơn thường lệ, tay ôm chiếc áo len lòng hồi hộp rộn ràng. Kìa...Minh đã thấy cô gái đi đến cũng với dáng điệu quen thuộc. Anh thu hết can đảm băng qua bên kia đường để đón cô gái. Minh đừng chắn ngang đường làm cô gái bỡ ngỡ dừng lại ngac̣ nhiên nhìn anh. Đây là lần đầu tiên anh được đứng gần cô gái và nhìn rõ gương mặt xinh xắn của cô, lòng anh lâng lâng như vừa uống một ly rượu mạnh. Anh nhỏ nhẹ nói với cô : “tôi tặng cô chiếc áo len nầy” và run run trao chiếc áo cho cô.

Ngần ngừ một chút, cô gái mới đón nhận chiếc áo len rồi nhìn Minh, cảm động nói : “Cám ơn anh”.
Ngay sau đó, cô khoać chiếc áo len vào người, thong thả đật gánh đậu hủ lên vai rồi từ từ bước đi.
Minh ngẩn ngơ nhìn theo mà thấy lòng mình rộn rã ngất ngây....Anh đang sống trong giây phút đẹp nhất mà anh chưa bao giờ có trong đời.
Hôm sau và hôm sau nữa, cứ mỗi buổi sáng, Minh lại ra cổng đứng nhìn cô gái đi qua. Mấy hôm nay, anh thấy hình như cô có ngước nhìn anh khi đi ngang qua chỗ anh đứng. Chỉ có thế mà anh vui vẻ yêu đời suốt ngày và cảm thấy cuộc sống thất hạnh phúc.

Tuy nhiên những ngày hạnh phúc sớm qua đi – chỉ được có mấy tháng-vì sau khi thi đậu Tú Tài toàn phần, anh nhận được giấy gọi nhập ngũ. Anh theo học khóa Sĩ Quan Trừ Bị Thủ Đức. Giữa năm 1970, anh ra trường với cấp bậc Chuẩn Úy.và được điều động về phục vụ tại tiểu khu Phong Dinh (Cần Thơ). Anh xa Huế kể từ đó. Anh được cử giữ chức vụ Trung Đội Trưởng rồi Đại Đội Trưởng Địa Phương Quân ở chi khu Phụng Hiệp thuộc tiểu khu Phong Dinh. Những lúc đi hành quân hay đêm ngủ ngồi trên bờ kinh...anh thấy nhớ cô gái ấy vô cùng.. Nhưng đời binh nghiệp trong thời chinh chiến đã giữ chân Minh. Ngày đêm sống chết với mãnh đất nầy, anh chưa có cơ hội nào để về thăm lại “người yêu”.

Rồi ngày 30/4/1975 ập đến. Cũng như các Sĩ Quan khác của Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa, Minh bị bắt đi tù cải tạo. Anh bị chuyển đi từ trại nầy qua trại khác ở Miền Tây cho tới năm 1985, anh mới được trả tự do. Trước khi được tha về, họ hỏi anh “về đâu” để họ viết vào “Giấy Ra Trại”. Anh trả lời :“Nhả tôi ở Huế đã bị họ lấy, cha mẹ tôi đều đã qua đời “. Họ lại hỏi:”Trước khi đi lính, anh ở đâu?”. Anh trả lời “Ở Huế”. Thế là họ ghi vào giấy ra trại của anh :”Về trình diện chính quyền thành phố Huế”.
Ở trại giam ra, họ phát cho anh 16 đồng. Minh mua vé xe đp̀ đi về Sài Gòn xin tạm trú ở nhà người bà con. Người nầy cho biết mẹ của anh qua đời năm 1979, sau khi bà mất, họ cướp luôn cân nhà của anh.

Trong mấy ngày ở Sài Gòn, anh đi lang thang vô định hết đường nẩy đến đưởng khác. Tình cờ anh đi ngang qua Nhà Thờ Ba Chuông và liền ghé vào. Chung quanh anh, nhiều người đang quỳ gối đọc kinh cầu nguyện. Nhìn lên hình ảnh thiêng liêng của Chúa chịu nạn trên bàn thờ, anh lâm râm cầu nguyện: “ Lạy Chúa, con biết Chúa yêu thương con, Chúa đã phù h̀ộ, nâng đỡ con từ nhỏ cho đến hôm nay. Nhưng lạy Chúa, con đã mất tất cả mọi sự ở đời nầy nhưng phúc cho con còn có Chúa. Lạy Chúa, con biết làm gì bây giờ, xin Chúa chỉ dạy con”.

Anh vô cùng ngạc nhiân khi nghe một tiếng nói mơ hồ huyền hoặc từ sâu thẳm vọng lại: “Con nên đi về Huế” .
Minh như sực tỉnh, anh mua ngay vé xe lửa về Huế. Qua một đêm, sáng hôm sau xe dừng lại ở ga Huế. Hành khách lần lượt xuống xe, chỉ riêng Minh cứ ngồi thừ ra đó vì anh không biết đi đâu bây giờ. Bỗng anh có ý nghĩ là hãy về xem lại căn nhà cũ của mình.

Căn nhà quen thuộc thăn yêu của anh nay đã thay đổi, hoàn toàn xa lạ. Anh đứng trước nhà lơ đãng nhìn người qua lại bên kia đường. Bỗng anh tái mặt run rẫy khi thấy từ xa, một cô gái gánh đậu hủ đang đi đến. Anh quá bối rối không còn tin ở mắt mình. Nhưng kìa cô gái đã đến gần, anh vội vã băng qua bên kia đường đứng đón cô ấy. Một điều làm anh vô cùng sửng sốt là cô gái lại mặc chính chiếc áo len màu cánh sen mà năm xưa anh đã tặng người con gái anh thương.


Nhưng khi nhìn kỹ, Minh thấy cô gái còn trẻ qúa, chì khoảng 15,16 tuổi thì không thể là người mà anh đã thầm yêu trộm nhớ. Thế còn chiếc áo len? Minh đánh bạo hỏi cô gái:“Cô ơi! Cô có thể cho tôi biết ở đâu mà cô có chiếc áo len nầy?”.
Nét mặt cô gái bố̃ng tươi hẳn lên, cô không trả lời anh mà chỉ nhìn vào khoảng không và nói như reo:”Tạ ơn Trời Đất, chắc mẹ tôi vui lăm vì tôi đã gặp được người mà mẹ tôi trông chờ từ bao năm nay”
Cô gái nhìn Minh và thân mật nói :”Nếu ông muốn biết ở đâu mà tôi có chiếc ảo len nầy. Mời ông đi theo tồi”.

Không chờ Minh trả lời, cô gái nhẹ nhàng gánh đậu hủ lên vai và đi ngược về hướng chợ Vĩ Dạ. Anh lặng lẽ đi theo cô gái mà không biết chuyện gì sẽ xảy đến cho anh đây. Cô gái đi vào một căn nhà xưa cũ, đặt gánh đậu hủ xuống trước sân . Bỗng có tiếng nói từ trong nhà vọng ra: “ Ủa! Sao bữa nay con về sớm rứa mà có ông nào đi với con vậy?”.
Cô gái hớn hở nói lớn: “Mạ ơi! Mạ có tin vui nè, có ông nầy hỏi con ờ̉ đâu mà con có chiếc áo lên này nên con đưa ông ấy về nhà đây”

Im lặng một lúc rồi một người đàn bà khoảng 40 tuổi xuất hiện ở ngưỡng cửa. Khi nhìn thấy Minh, bà không dấu được sự xúc động tột cùng của mình mà cảm động thốt lên trong nước mắt lưng tròng“ Ông Trời đã không phụ tấm lòng của tôi, tôi đã đợi chờ ngày nầy từ 20 năm nay”.

Minh nhìn kỷ người đàn bà, anh bồi hồi nhận ra ngay đó là cô gái mà anh yêu từ lúc còn đi học. Người đàn bà nghẹn ngào nói với Minh: “Mời ông vào nhà”.
Trước đây dù yêu nàng, nhưng anh đã không đủ can đảm để hỏi tên nàng. Và nàng cũng không biết anh là ai. Nhưng ông Trời đã sắp đặt cho hai người yêu nhau.
Trải qua bao biến đổi cuộc đời, hôm nay Minh mới được đứng cạnh người mình yêu và nhìn thẳng vào đôi mắt của nàng mà thầm nghĩ đây là mộng hay thực?

Một giọng nói âu yếm cắt ngang dòng tư tưởng của Minh: “Ngày ấy sao anh không hỏi tên em?”. Minh ngập ngừng trả lời: “Lúc đó anh chỉ là đứa con trai mới lớn. Dù đã để ý tới em nhưng anh xem em như một nàng tiên, anh sợ đến gần em, hỏi han em ...có thể nàng tiên sẽ bay đi mất nên anh chỉ đứng bên nầy đường nhìn em đi ngang qua anh cũng thấy hạnh phbúc lắm rồi”.
Thiếu phụ bùi ngùi nới với anh: “sau khi mình đã xem như yêu thương nhau thì Mạ bắt em phải ưng con trai một bà bạn thân là một sĩ quan Thủy Quân Lục Chiến nhưng không may là chỉ mấy tháng sau,
chồng em đã hy sinh tại chiến trường trong khi em đang mang thai cháu Hằng là cháu mà anh vừa nói chuyện. Cho tới bây giờ, em vẫn còn yêu sự lãng mạn của anh và chờ đợi anh qua bao nâm tháng.Tinh thần và thể xác em đã quá mõi mòn nên cách đây khoảng hai nâm, em đã chuyển nghề bán đậu hủ nầy cho con gái của em. Em bắt chấu mỗi khi đi bán đều phải mặc chiếc áo len mà anh đã tặng cho em với lời dặn dò rằng nếu có ông nào hỏi con về lai lịch của chiếc áo lân nầy thì người ̣đó chính là mối tình đầu của mẹ. Rồi em mong chờ trong hy vọng. Tạ ơn Trời Đất, cho em hôm nay được gặp lại anh”

Thiếu phụ âu yếm hỏi Minh: “Thế bây giờ anh có muôn biết tên em không? Tên em là Nga” Minh tình tứ trả lời: “Còn tên của anh là Minh”.
Nga ngậm ngùi hỏi Minh:”Tại sao lúc đó anh biến mất vậy? Mỗi sáng khi đi ngang nhà anh mà không thấy anh đướng đó làm em buồn lắm anh biết không?”.
Minh thổn thức: “Năm đó, anh đậu Tú Tài toàn phần, chỉ mấy tháng sau anh bị gọi động viên đi Thủ Đức. Ra trường, anh được điều động về phục vụ ở tiểu khu Phong Dinh. Đời binh nghiệp đã giữ chân anh ở đó cho đến năm 1975, anh bị đi tù cải tạo vừa mới được thả về tuần trước đây”.
Chàng buồn buồn tâm sự với Nga:’’Nhà cửa của anh đã bị họ lấy mất, người mẹ thân yêu của anh cũng đã qua đời khi anh còn ở trong trại tù. Giờ đây anh chỉ là kẻ tứ cố vô thân”
Giọng Nga trầm xuống :
“Vậy em mời anh ở lại đây với mẹ con em nhé!”.

Hạnh phúc chợt đến quá bất ngờ làm Minh ngây ngất. Chàng âu yếm nắm lấy tay Nga. Thân hình nàng bủn rủn ngã vào lòng chàng với hai hàng nước mắt chảy dài xuống má.
Minh sung sướng ôm Nga vào lòng mà ngỡ như mình sống trong mơ. Chàng cúi xuống đặt lên môi nàng một nu hôn ngọt ngào để rồi hai kẻ say tình ôm chặt lấy nhau trong chuỗi yêu thương./.

Bửu Uyển
Tháng 5-2018

Thứ Sáu, 22 tháng 3, 2024

Trại Phong Hòa Vân


Chiều ngày 2 tháng 6 năm 2008 , từ Saigon, chúng tôi đến Huế bằng xe lửa. Sáng hôm sau, chúng tôi được người quen hướng dẫn đi thăm Trại Phong Hòa Vân. Xe đưa chúng tôi đến thị trấn Liên Chiểu, cách Huế khoảng 90 cây số về phía Nam, từ đó chúng tôi đi ghe dọc theo bờ biển dưới chân đèo Hải Vân để đến thôn Hoà Vân nơi có Trại Phong Hòa Vân. Gió biển mát rười rượi, mặt biển phẳng lặng, ghe đưa chúng tôi nhẹ nhàng hướng về thôn Hòa Vân. Khoảng 30 phút sau, chúng tôi đến Trại Phong Hòa Vân.

Đã được báo trước, nên khi ghe của chúng tôi vừa đến, đã thấy vài người đứng trên bến đón chúng tôi. Anh Đức, người phụ trách quản lý trại niềm nở chào hỏi chúng tôi. Anh giới thiệu với chúng tôi Xơ Lợi, người nữ tu lớn tuổi đã phục vụ ở đây lâu năm. Anh Đức nhờ Sơ Lợi hướng dẫn chúng tôi đi thăm trại. Trước mắt chúng tôi là những mái nhà "tôn" nhỏ bé, nằm rải rác đây đó. Xơ Lợi giải thích: "Đó là nhà của những bệnh nhân đã lành bệnh, họ không còn phải sống tập trung trong trại gọi là nội trú nữa, họ ra sống ở ngoài, họ trồng khoai, trồng sắn và sinh sống như những người bình thường khác". Chúng tôi ghé thăm nhiều nhà, ai cũng vui vẻ chào hỏi chúng tôi. Nhà của họ là những gian nhà nhỏ lợp "tôn", vách ván. Phần lớn họ sống độc thân.Nhưng cũng có nhiều người lập gia đình với nhau, có con cái.

Tôi hỏi Sơ Lợi: "Thế con của họ có bị di truyền không ?"
Sơ Lợi cho biết: "Từ lúc các em mới sinh ra đã được xét nghiệm máu, nhiều em có vi trùng bệnh phong trong máu, nhưng vì phát hiện sớm nên chữa trị được ngay, cũng có em không có vi trùng gì hết, nên các em đó lớn lên một cách bình thường, đến tuổi cũng đi học như các trẻ em khác".

Họ sống giản dị và nghèo nàn quá. Nhiều gia đình Công Giáo, thiết lập một bàn thờ đơn sơ ở trên vách nhà với Thánh Giá và ảnh Đức Mẹ. Nhưng một điều làm tôi chú ý là nhà nào cũng có treo hình một Sơ còn trẻ, người nhỏ nhắn. Tôi hỏi Sơ Lợi: "Thưa Xơ, tôi thấy nhà nào ở đây cũng có treo hình một Sơ trẻ. Sơ đó là ai vậy?" Sơ vui vẻ cho tôi biết: "Đó là hình Sơ Têrêsa Phạm Thị Phương Anh".

Tôi ngạc nhiên : "Sơ Phương Anh là ai mà lại được bệnh nhân ở đây yêu mến như thế?"
Sơ Lợi nói ngay: "Sơ Phương Anh là ân nhân của các bệnh nhân ở đây! "
Tôi tò mò nói với Sơ Lợi: "Xin Sơ cho tôi biết thêm về Sơ Phương Anh."

Sơ Lợi kể cho tôi nghe: " Xơ Phạm Thị Phương Anh là con gái của một gia đình Phật Giáo giàu có ở Saigon, gia đình Sơ còn có nhiều cơ sở kinh doanh ở Huế nữa. Thuở nhỏ, bé Phương Anh học trường Regina Pacis ở đường Tú Xương, Saigon; Xơ được tiếp xúc với cuộc sống thánh thiện của các Sơ ở đó, và được hấp thụ một nền giáo dục Công Giáo, nên bé Phương Anh đã sớm có lòng mến Chúa và yêu người. Có lần Sơ Phương Anh tâm sự : Lúc nhỏ, khi học ở Regina Pacis, Sơ rất thích ngắm nhìn tượng Đức Mẹ, gương mặt hiền từ và nhân ái của Đức Mẹ đã lôi cuốn sự ngưỡng mộ của Sơ, và Sơ đã yêu mến Đức Mẹ không biết từ lúc nào. Năm 1962, Sơ đậu tú tài toàn phần. Sơ tiếp tục học Đại Học Dược Khoa Saigon và tốt nghiệp Dược Sĩ năm 1967. Gia đình chuẩn bị mở nhà thuốc tây cho Sơ, và mua cho Sơ một xe hơi hiệu Dauphine. Nhưng một hôm, Sơ lái xe vô nhà Dòng Regina Pacis và xin ở lại tu. Các Sơ ở đó rất ngạc nhiên, không biết phải giải quyết ra sao, các Sơ phải liên lạc với gia đình của Sơ Phương Anh. Gia đình của Sơ ngăn cản bằng cách đưa Sơ đi Pháp tiếp tục học Tiến Sĩ Dược Khoa. Sơ ở chung với gia đình người anh ruột và một người dì tại thành phố Bordeaux.

Mặc dù gia đình không bằng lòng cho Sơ theo đạo, nhưng lòng yêu mến Chúa và Đức Mẹ của Sơ ngày một tràn đầy, nên một năm sau, Sơ Phương Anh đã lãnh nhận Bí Tích Rửa Tội tại Nhà Thờ Saint Joseph ở Bordeaux. Con đường sống đạo của Sơ Phương Anh không dừng lại ở đó. Một thời gian sau, Sơ xin vào tu ở Dòng Thánh Phao Lồ ở Lyon.

Gia đình Sơ phản đối rất là quyết liệt. Mẹ của Sơ từ Saigon vội vã qua Pháp, đến Nhà Dòng để thăm Sơ. Mẹ Bề Trên, đặc biệt cho phép mẹ của Sơ ở lại với Xơ trong Nhà Dòng mấy ngày liền.Bà đã thấy tận mắt cuộc sống đạo đức và an lành của Sơ trong Nhà Dòng, và bà đã thay đổi hoàn toàn cảm nghĩ của bà về việc tu trì của con gái bà. Hôm bà từ giả Sơ Phương Anh để trở về Việt Nam, bà cầm tay Sơ và nói: " Mạ về hí, con cứ vui vẻ tiếp tục cuộc sống lý tưởng của con. Không có mạ bên cạnh, nhưng mạ biết từ nay con đã có Chúa, có Đức Mẹ nâng đỡ, yêu thương nên mạ rất an tâm."
Sơ Phương Anh có một người dì đang sống ở Pháp, thỉnh thoảng bà đến Nhà Dòng thăm Sơ. Thật bất ngờ, mấy năm sau dì của Sơ xin theo đạo. Có lẽ đây là hoa quả đầu tiên do lời cầu nguyện của Sơ Phương Anh.

Năm 1972, Sơ được khấn trọn đời. Thánh lễ khấn hứa được Nhà Dòng tổ chức ở nhà thờ Saint Joseph, thành phố Lyon. Mọi người thân trong gia đình của Sơ đều hiện diện trong thánh lễ. Sau Lễ khấn trọn đời, Xơ được Nhà Dòng chuyển về Việt Nam. Sơ là một Dược Sĩ, nên Mẹ Bề Trên đưa Xơ vào phục vụ ở Bệnh viện Saint Paul, Saigon. Không hiểu do nguyên nhân nào thúc đẩy, Sơ Phương Anh chuyên chú nghiên cứu về bệnh phong cùi. Và cũng không biết do ai giới thiệu, Sơ Phương Anh xin Mẹ Bề Trên cho Sơ về phục vụ bệnh nhân phong cùi ở Trại Phong Hòa Vân, Huế. Mẹ Bề Trên thấy Sơ ốm yếu, sợ Sơ Không chịu nổi những khổ nhọc khi phục vụ bệnh nhân phong cùi, nên Mẹ Bề Trên không chấp thuận. Nhưng Sơ Phương Anh tiếp tục khẩn khoản xin được đi phục vụ bệnh nhân phong cùi, cuối cùng Mẹ Bề Trên phải chấp thuận cho Sơ đi.

Sơ Lợi nói tiếp: "Tôi đến phục vụ ở Trại Phong Hòa Vân này sau Sơ Phương Anh. Tôi đưa bác đến gặp một vài bệnh nhân lớn tuổi, họ đã sống ở đây không dưới ba, bốn chục năm, họ sẽ cho quý vị biết rõ hơn về Sơ Phương Anh."

Chúng tôi đến gặp bác Nguyễn Một, năm nay bác đã 78 tuổi. Căn bệnh phong cùi quái ác đã cướp mất hai chân của bác, và cách đây mấy tháng bác bị mù hoàn toàn. Bác đang ở trại nội trú, dành cho những người bệnh nặng. Cùng ở chung với Bác Một, còn có bảy bệnh nhân khác nữa ; phần nhiều là những người lớn tuổi, chỉ có ông Nguyễn Đức Hòa tương đối trẻ, ông sinh năm 1969. Tất cả bệnh nhân đều bị bệnh phong cùi ăn mất tay, mất chân, tai, mũi..Trông họ thật đáng thương, không ai cầm được nước mắt. Có đến đây gặp họ, nói chuyện với họ, nhìn tận mắt những thương tật của họ, xem nơi ăn, chốn ở của họ, chúng ta mới cảm nghiệm được sự bất hạnh của những bệnh nhân phong cùi.

Tôi vô cùng cảm phục và thương mến họ. Tôi không nghe ai than thở hay oán trách về những đau đớn, bệnh tật mà họ đang gánh chịu, họ là những kẻ khốn khổ nhất trên thế gian này. Nhưng họ đã dạy cho chúng ta bài học "Xin Vâng". Bài học vở lòng và cũng là bài học cuối cùng rất thánh thiện và đẹp lòng Thiên Chúa.
Tôi đến gần Bác Một, bác ngồi trên chiếc giường tre ọp ẹp, với một manh chiếu đơn sơ trải lên. Bác bị mù cả hai mắt, nên Chúa lại ban cho bác một giác quan khác, bác nhận biết ngay khi chúng tôi đến gần; bác chào chúng tôi:
- Chào ông bà, chắc ông bà từ xa đến đây.
Tôi vội vã trả lời:
- Dạ chúng tôi ở xa, may mắn được đến đây thăm các bác.
Bác Một vui vẻ nói:
- Thật quý hóa, trại này ở xa xôi, cách trở , mà quý ông bà cũng lặn lội đến thăm chúng tôi, xin cám ơn quý ông bà . Chúng tôi đã không bị bỏ quên.
Tôi nghẹn ngào:
- Thưa bác, chúng tôi không biết nói gì cho đủ để an ủi quý bác.
Tôi chợt nhìn về cuối phòng, trên vách tường có treo bức ảnh củaSơ Phương Anh. Tôi hỏi Bác Một:
- Thưa bác, bức ảnh treo ở cuối phòng là ai rứa bác ?
Bác Một hướng về cuối phòng rồi nói:
- Tui không thấy gì cả, nhưng tui thường hướng về bức ảnh cuối phòng để tưởng nhớ đến Sơ Phương Anh.
Tôi nói với Bác Một :
-Thưa bác, bác có thể cho tôi biết vài điều về Sơ Phương Anh được không ạ!
Bác Một trầm ngâm, nhìn về một khoảng xa xôi nào đó, rồi bác chậm rãi nói:
" Tôi không nhớ rõ là tháng, năm nào, nhưng chắc chắn là trước năm 1975, chúng tôi có nghe một Sơ ở Pháp về, sẽ đến đây phục vụ bệnh nhân. Chúng tôi nghĩ Sơ ở Pháp về chắc là cao ráo, mập mạp lắm. Nhưng khi Sơ Phương Anh đến đây, chúng tôi ngạc nhiên thấy Xơ là một cô gái nhỏ nhắn,giản dị ngoài sự tưởng tượng của chúng tôi. Có lẽ Sơ chỉ cao khoảng một mét năm, nặng không qúa 40 kí lô. Sơ không mặc áo dòng như các bà Sơ khác, Sơ mặc một bộ bà ba hết sức bình dị. Sơ Phương Anh đến Trại Phong Hòa Vân vào một buổi chiều mùa đông, mưa lâm râm buồn bã. Chúng tôi vào chào Sơ, Sơ dịu dàng hỏi han từng người. Ai nhìn Sơ, cũng thấy ngay một nốt ruồi khá lớn trên gương mặt hiền lành, khả ái của Sơ. Sơ luôn luôn mỉm cười với mọi người. Trong những giây phút đầu tiên ấy, anh chị em bệnh nhân chúng tôi đã có ngay cảm tình với vị nữ tu bé nhỏ mới đến trại.

Sau khi Sơ Minh, Quản Lý Trại sắp xếp chỗ nghỉ ngơi cho Sơ, Sơ vội vã đi thăm trại, thăm bệnh nhân. Nói là trại, nhưng lúc đó chỉ có năm ba gian nhà tranh rách nát và một "nhà nội trú" lớn hơn, nhưng cũng quá hư dột, trống trước, trống sau. Sơ hỏi chúng tôi : "Nhà của các bác như thế này ư ?" Ngay lúc đó, một cơn gió lạnh buốt ùa vào. Tôi thấy Xơ rùng mình. Sơ được hướng dẫn đến thăm nhà nội trú, có lẽ đây là lần đầu tiên Sơ Phương Anh nhìn thấy những khuôn mặt sứt mẻ của bệnh nhân phong cùi, và phần lớn họ đều mất tay, mất chân...Sơ đã úp mặt vào vách và khóc nức nở. Thấy Sơ quá cảm động, chúng tôi cũng khóc theo.

Sơ đến bên giường Bà Xuân, sau khi chào hỏi bà, Sơ cầm lên cái mền mà bà ấy đang trùm cả đầu, cái mền đã quá cũ, rách nát tả tơi. Sơ lại rươm rướm nước mắt, Sơ quay lại hỏi tôi: "Sao không thấy ai có mùng cả" Tôi cười: "Ở đây làm gì có mùng.
Sơ đến từng giường, thăm hỏi tất cả bệnh nhân ở khu nội trú. Dù đây là lần đầu tiên Xơ gặp những bệnh nhân, nhưng lời nói, cử chỉ của Xơ, thân mật, gần gũi, giống như Xơ đã quen biết với họ từ lâu.
Sau khi đi thăm bệnh nhân, Sơ trở về phòng của Sơ. Đêm đó, chúng tôi thấy Sơ chong đèn thật khuya.Sơ viết lách gì đó.

Mấy ngày sau, chúng tôi thấy một chiếc ghe lớn cập bến trước trại, họ chở gỗ, ván, tole, ciment đến, không biết để làm gì. Thì ra Sơ Phương Anh kêu người đến sửa lại nhà cửa của bệnh nhân..Chỉ vài tuần sau, nhà cửa ở đây như mới, nhà nào cũng lợp tole, vách ván, nền nhà được tráng ciment cao ráo. Đây là mùa đông đầu tiên, bệnh nhân được sống trong những căn nhà đàng hoàng, kín đáo, không bị gió rét ùa vào như trước nữa.

Khoảng năm, bảy ngày sau, anh em bệnh nhân chúng tôi nhận được mỗi người một cái mền, một cái mùng và một chiếc chiếu mới. Chúng tôi như sống trong mơ."
Bác Một ngừng lại một lúc, rồi kể tiếp:
"Ông biết không, từ khi Sơ Phương Anh về ở đây với chúng tôi, chúng tôi không còn thiếu ăn như trước nữa. Vài ba ngày lại có ghe ở Lăng Cô ra, chở gạo, cá , thịt đến cho chúng tôi. Suốt mấy chục năm, chưa bao giờ bệnh nhân chúng tôi lại được ăn uống đầy đủ như vậy. Thuốc men chữa trị cho bệnh nhân cũng được Sơ Phương Anh lo cho đầy đủ, không còn chữa cầm chừng như trước nữa.

Sơ còn cho cất một nhà nguyện nhỏ, tuy đơn sơ nhưng có chỗ cho những bệnh nhân Công Giáo vào đọc kinh, cầu nguyện. Nhiều bệnh nhân không phải Công Giáo cũng thường vào đó ngồi nghỉ ngơi.

Tôi còn nhớ, từ những ngày đầu tiên mới đến trại, khi tiếp xúc, săn sóc cho những bệnh nhân mà Sơ mới gặp lần đầu, Sơ cũng đối xử hết sức thân thiết, gần gũi như những người thân trong gia đình. Vì vậy, chỉ trong một thời gian ngắn, tất cả bệnh nhân ở đây đều yêu mến Xơ. Không biết từ lúc nào, chúng tôi thân mật gọi Sơ là Mẹ Têrêsa dù Sơ còn rất trẻ. Sơ phục vụ, săn sóc bệnh nhân với tất cả lòng yêu thương, trìu mến của Sơ. Khi làm thuốc, thay băng ở chân, Sơ bảo chúng tôi ngồi ngay ngắn, rồi Xơ cúi xuống rửa vết thương và băng lại cho chúng tôi. Khi đến phiên tôi được Xơ làm thuốc , thay băng ở chân, tôi ngồi đưa chân cho Sơ chùi rửa, xức thuốc, băng bó, tôi thầm nghĩ : "Dù tôi có chết đi sống lại đôi ba lần cũng chưa đủ để đền đáp ân tình này cho Sơ."

Có lần tôi hỏi Sơ: "Sao Sơ có thể quên mình, hy sinh cho bệnh nhân một cách tận tụy như thế?" Sơ mỉm cười: "Vì tôi yêu Chúa . Mà Chúa là anh chị em đó!"
Bác Một dừng lại, trầm ngâm, có lẽ bác đang nhớ đến người nữ tu nhỏ bé, đã hy sinh cả cuộc đời cho những bệnh nhân phong cùi như bác...Bác khóc!

Qua cơn xúc động, bác nói tiếp: "Tôi suy nghĩ nhiều về câu nói của Sơ. Thật vậy chỉ có yêu Chúa hết lòng, mới có thể thầm lặng phục vụ cho bệnh nhân phong cùi từ ngày này qua ngày khác được. Trên thế gian này, có hàng trăm cách hy sinh cho tha nhân, nhưng hy sinh tình nguyện săn sóc cho những bệnh nhân phong cùi có lẽ là sự hy sinh to lớn nhất, và đẹp lòng Chúa nhất. Anh em bệnh nhân chúng tôi yêu mến Sơ, và nhờ tấm gương thánh thiện của Sơ, chúng tôi cũng yêu Chúa. Lúc tôi mới đến trại này, hơn một trăm bệnh nhân mà chỉ có năm, sáu người Công Giáo. Nhưng từ khi Sơ Phương Anh về đây phục vụ, lòng tin yêu đặc biệt của Sơ dành cho Chúa, làm cho nhiều anh chị em bệnh nhân tò mò, tìm hiểu về "Ông Chúa" nào đó là động lực thúc đẩy Sơ sống hiền lành, khiêm nhường, hy sinh trọn vẹn cho bệnh nhân như thế.

Sơ Phương Anh mở một lớp hướng dẫn cho những bệnh nhân muốn tìm hiểu về đạo Công Giáo. Kết quả thật bất ngờ, nhiều anh chị em xin theo đạo. Sơ Phương Anh đã ra họ đạo Lăng Cô gần đó, mời Cha Bửu Hiệp vào rửa tội cho sáu bệnh nhân, trong đó có tôi. Số anh chị em bệnh nhân xin theo đạo cứ tăng dần. Bây giờ trong nhà nguyện, lúc nào cũng có vài ba bệnh nhân Công Giáo ngồi đọc kinh cầu nguyện."
 

Bác Một lấy trong túi ra một tràng hạt Mân Côi cũ kỹ,bác nói: "Đây là vật kỷ niệm quí giá của đời tôi, xâu chuỗi này do Sơ Phương Anh đã tặng cho tôi, ngày tôi chiụ phép rửa tội. Sơ ân cần dặn tôi: "Bác nên lần chuỗi mỗi ngày để dâng kính Đức Mẹ vì Đức Mẹ nhơn từ lắm, Đức Mẹ yêu thương hết mọi người , Đức Mẹ yêu thương bác lắm đó"

Lòng sùng kính Đức Mẹ được tỏa ra từ lời nói đến việc làm của Sơ hàng ngày. Khi băng bó, săn sóc cho chúng tôi, Sơ thường kể cho chúng tôi nghe những nhơn đức của Đức Mẹ. Có ai than thở điều gì với Sơ, hoặc có bệnh nhân đau đớn rên xiết, Sơ nhỏ nhẹ khuyên: "Anh chị hãy cầu nguyện với Đức Mẹ, Đức Mẹ yêu thương anh chị lắm. Đức Mẹ đang chờ anh chị ngỏ lời để Đức mẹ cứu giúp". Sơ luôn luôn xác nhận: "Chưa hề có ai xin gì cùng Đức Mẹ mà chẳng được."

Từ ngày Sơ Phương Anh về phục vụ ở Trại Phong Hòa Vân này, cuộc sống của các bệnh nhân ở đây hoàn toàn thay đổi, cả vật chất lẫn tinh thần. Ngoài những tiện nghi vật chất, một món quà mà chúng tôi cho là to lớn nhất mà Sơ Phương Anh đã đem đến cho chúng tôi, đó là niềm tin. Chúng tôi tự hào mình là những con người không bị lãng quên, chúng tôi đang được chữa trị , chăm sóc, chúng tôi đang được yêu thương. Dù có đau đớn về thể xác, nhưng chúng tôi cảm thấy đang sống trong hạnh phúc vì chúng tôi được yêu thương.

Nhưng , những ngày hạnh phúc đó đã sớm qua đi. Khoảng ba, bốn năm sau, vì tận tụy làm việc quá nhiều, sức khỏe của Sơ Phương Anh sa sút trầm trọng. Sơ gầy hẳn đi, thường lên cơn sốt và ho rũ rượi. Chúng tôi rất lo lắng cho sức khỏe của Sơ. Cuối cùng, phải cho người lên Huế, báo với thân nhân của Sơ , đem Sơ đi bệnh viện.

Hôm Sơ xuống ghe để lên Huế, chúng tôi đứng chật bãi biển để tiễn đưa Sơ. Sơ cầm tay từ giả từng người. Sơ khóc, chúng tôi cũng khóc. Sơ nói: " Tôi mong chóng được lành bệnh để trở về với anh chị em." Ghe rời bến đã xa, chúng tôi thấy Sơ vẫn đứng đăm chiêu nhìn về phía Trại Phong Hòa Vân.

Sau khi Sơ Phương Anh rời khỏi trại, anh chị em bệnh nhân chúng tôi thay phiên nhau quét dọn, giữ gìn sạch sẽ nơi ở của Sơ, xem như Xơ đang ở với chúng tôi vậy. Chúng tôi yêu mến Sơ, chúng tôi nhớ Sơ lắm. Ai cũng ước mong Sơ sớm trở lại với Trại Phong Hòa Vân. Nhưng ngày tháng đợi chờ cứ qua đi, không có tin tức gì của Sơ.

Chúng tôi thấy trên bàn làm việc của Sơ có một tấm ảnh nhỏ, chụp nhân dịp ngày Sơ khấn trọn đời ở Pháp, chúng tôi sang tấm ảnh ấy ra. Nhà nào , phòng nào ở đây cũng xin được treo bức ảnh của Sơ Phương Anh, như một cử chỉ nhớ ơn Sơ. Chúng tôi thương nhớ Sơ, nhớ từng lời nói ngọt ngào, nhớ từng cử chỉ chăm sóc đầy trìu mến của Sơ. Sơ Phương Anh đã cho chúng tôi quá nhiều. Thỉnh thoảng vài bệnh nhân đứng ngắm nhìn bức ảnh của Sơ và khóc."

Ngừng lại một lúc, rồi với giọng đầy xúc động, bác Một nói: " Sơ Phương Anh là người chị, là người Mẹ, là ân nhân của chúng tôi. Tình thương dịu hiền của Sơ dành cho chúng tôi,là liều thuốc linh nghiệm cứu sống bệnh nhân phong cùi ở đây. Hằng ngày, chúng tôi tạ ơn Chúa vì Ngài đã gửi đến cho bệnh nhân phong cùi Trại Phong Hòa Vân chúng tôi một nguồn an ủi vô tận, đó là Sơ Têresa Phạm thị Phương Anh."

Bửu Uyển

Thứ Năm, 23 tháng 9, 2021

Tô Bánh Canh

 

Đầu hẽm 324 Trần Bình Trọng, có một  quán bán bánh canh, nhỏ bé, đơn sơ. Nhưng mỗi buổi sáng, người đến ăn khá đông, tấp nập ồn ào. Không biết quán bánh canh nầy có từ lúc nào. Quán ăn lề đường nên không có tên. Những khách quen của quán, vui vẻ đặt cho quán cái tên là Quán Cô Xinh. Quán chỉ có một cái bàn gỗ đơn sơ, trên đó để một số tô, chén. Bên cạnh là một lò lửa than, trên đó đặt một nồi bánh canh thơm ngát. Quán nép mình núp nắng bên hông vách tường của một cao ốc. Trước quán chỉ có hai cái bàn nhỏ cũ kỹ và năm bảy cái ghế. Nhiều khách hàng khi đến ăn bánh canh, họ mang theo cả ghế ngồi. Điều hành việc buôn bán, chỉ có một mình cô Xinh.

Một hôm, cô Xinh thấy một chú bé khoảng bảy, tám tuổi, ốm o, đứng nhìn cô phục vụ cho khách, với đôi mắt thèm thuồng. Cô hỏi nó:"Em muốn mua bánh canh hả?" Nó trả lời ngay :"Em không có tiền." Nó vẫn đứng đó, mắt hau háu nhìn những tô bánh canh cô bưng ra cho khách. Cô hiểu, cô nói với nó:"Cô cho em một tô bánh canh nhé." Nó lắp bắp :"Em không có tiền." Cô Xinh vui vẻ nói:"Cô cho em, cô không tính tiền đâu."

Khi cô Xinh đưa tô bánh canh cho thằng bé, cô cứ tưởng nó sẽ vui mừng húp vội tô bánh canh mà nó thèm thuồng. Nhưng cô ngạc nhiên thấy thằng bé không ăn, mà cẩn thận bưng tô bánh canh đi vào trong hẽm.  Một lát sau, nó trở lại trả cái tô cho cô và lí nhí cám ơn cô. Cảnh nầy cứ diễn đi, diễn lại nhiều ngày như vậy.

        Một hôm, cô Xinh tò mò hỏi nó:"Em tên gì vậy, hình như em ở trong xóm nầy? Mà sao cô cho em bánh canh mà em không ăn ngay, em lại bưng đi đâu vậy?" Nó chậm rãi trả lời :"Thưa cô, em tên là Tô, mỗi khi cô cho em bánh canh, em đem về ngay cho mẹ em ăn, vì mẹ em đang đói. Thường ngày, em đi ăn xin để nuôi mẹ em, nhưng không hiểu sao mấy hôm nay em chẳng xin được đồng nào, mẹ em đói lắm. Nếu không có tô bánh canh  mà cô cho mỗi ngày, chắc mẹ em chết đói rồi !"

  Khi nghe đứa bé kể hoàn cảnh của mẹ con nó, cô Xinh thấy cay cay nơi mắt, hai hàng nước mắt chảy dài xuống má. Cô bảo nó :" Từ nay, mỗi ngày em ghé lại đây, cô gởi bánh canh cho mẹ em ăn nhé."Thằng Tô cảm động nhìn cô và run run nói:"Thưa cô, lần đầu tiên em gặp một người thương mẹ em như thế !"

Nhờ những tô bánh canh cô Xinh cho, mẹ Tô sống lây lất qua ngày. Mấy năm sau, mẹ Tô qua đời.Năm ấy em mới 10 tuổi.

Khi mẹ Tô mất, lối xóm biết hoàn cảnh của em, nên họ góp tiền giúp em mua hòm cho mẹ.

Sau khi mẹ Tô qua đời, Phường đến hỏi nó giấy chủ quyền nhà. Tô đâu biết giấy chủ quyền là gì, nên nó bảo là không có; họ đuổi nó đi để lấy nhà.

Từ đó, ngày ngày nó đi lang thang ở thành phố để xin ăn, tối về ngủ trong những toa xe lửa cũ kỹ bỏ trống ở ga xe lửa Saigon, gần chợ Bến Thành. Ở đó cũng có nhiều đứa bé vô gia cư, ăn xin như nó, trú ngụ vào ban đêm. Chúng nó sống hoà thuận, không hề đánh nhau hay giành giật đồ của nhau. Chúng nó thương nhau , nương tựa nhau để sống.

Một hôm có một em báo tin:" Ê tụi bây ơi, trưa mai ở Chùa có cho ăn cơm chay miễn phí!" Chúng nó nhao nhao lên:"Chùa nào mà chơi ngon vậy ?" "Chùa Già Lam !"

Trưa hôm sau, chúng nó tụ tập đông đủ ở sân chùa chờ ăn cơm. Chúng nó được những người làm thiện nguyện, dẫn vô ngồibàn  và cho ăn uống no bụng. Ăn xong, chúng nó tự động biến đi trên khắp nẽo đường của thành phố Sàigòn.  Nhưng thằng Tô ở lại, nó giúp rửa chén bát cho chùa. Nó chăm chỉ, cùng với những người làm thiện nguyện ở chùa, rửa hằng lô chén bát. Nó không ngờ, ở một góc nhà ăn, vị thượng tọa trụ trì đang lẵng lặng quan sát thái độ làm việc của thằng bé ăn xin nầy. Trước khi nó định rời khỏi chùa, thầy trụ trì đến bên nó, mỉm cười hỏi nó :"Em ở đâu đến đây, gia cảnh của em ra sao?" Tô lễ phép thưa với thầy : "Thưa thầy, cha mẹ con chết hết rồi, hàng ngày con đi ăn xin, tối về con ngủ trong những  toa xe lửa bỏ trống ở ga Sàigòn. Ngày nào con xin được năm ba đồng, thì mua được ổ bánh mì để ăn, ngày nào không xin được gì, thì nhịn đói!"

Thầy trụ trì hết sức xúc động khi biết được hoàn cảnh đáng thương của đứa bé ăn xin. Thầy vuốt tóc nó và thân mật nói:"Thầy cho con ở lại trong chùa, con sẽ làm việc trong chùa như các chú tiểu khác nhé !"

Từ đó, nó từ giả xóm nhà "toa xe lửa" và ở hẳn trong chùa Già Lam. Thầy thấy nó dễ thương, lanh lợi lại siêng năng, thầy mến nó và cho nó đi học. Ngoài giờ học, nó tưới nước cho những cây cảnh trước sân chùa. Đặc biệt thầy giao cho nó nhiệm vụ Giộng một hồi chuông mỗi ngày, lúc 7 giờ tối. Nó sống hiền hoà nên mọi người trong chùa ai cũng thương mến nó. Nó thông minh, lại siêng năng học hành, nên mấy năm sau nó tốt nghiệp Phổ Thông Cơ Sở.

Thầy vui mừng, khen ngợi nó; thầy khuyên nó nên tiếp tục sự học. Thầy bảo nó cứ thi vào Đại Học, biết đâu ơn trên sẽ phù hộ cho nó. Thầy hứa với nó, nếu con đậu vào Đại Học, thầy sẽ cho con một chiếc xe đạp để đi học.

Ơn trên đã đoái thương đến "hoàn cảnh khó nghèo" của một trẻ mồ côi bất hạnh, nên đã phù hộ cho nó đậu vào trường Đai Học  Y Dược thành phố. Đối với một học sinh nghèo khó, lại không có quyền thế gì như Tô mà đậu  được vào trường Đại Học nầy, quả thật là một việc lạ lùng hiếm có.

Tô vui mừng báo tin thi đâu cho thầy biết, thầy xúc động ôm nó vào lòng và nói với nó :"Thầy mừng cho con. Ngày mai con đi với thầy đến tiệm bán xe đạp, thầy mua cho con một chiếc để con đi học." Khi nhận được chiếc xe đạp mới, Tô quá cảm động, vì đây là lần đầu tiên trong đời, chàng nhận được một món quà giá trị như vậy.

Sau 7 năm cần cù học tập trong điều kiện thiếu thốn, Tô đã tốt nghiệp Bác Sĩ với thứ hạng cao. Tô được bổ nhiệm phục vụ ở Phòng Cấp Cứu của Bệnh Viện Đa Khoa Saìgòn, phía đối diện với chợ Bến Thành. Biết hoàn cảnh của Tô khó khăn, nên bệnh viện cấp cho nó một phòng nhỏ để ở; nhưng nó thích sống ở chùa hơn.

Những ngày làm việc, Tô luôn luôn có măt ở bệnh viện với tinh thần của một lương y. Tô thương mến, hiền hòa với tất cả bệnh nhân. Nó nhớ đến hoàn cảnh của mẹ con nó năm xưa, nên nó tận tình săn sóc cho những bệnh nhân nghèo. Đôi khi nó trả dùm tiền viện phí cho vài bệnh nhân khó khăn.

Một hôm, đang nghỉ trưa, cô y tá trực báo cho Tô biết có một bệnh nhân lớn tuổi mới nhập viện, bệnh tình có vẻ trầm trọng lắm. Bệnh nhân bị sốt cao, lại ho nhiều, thêm tức ngực, khó thở; bà được cho thở oxy và chuyền nước biển ngay. Vì bệnh nhân bị ho nhiều nên Tô vội vã dùng ống nghe để kiểm tra phổi của bệnh nhân, xem có gì bất thường không. Khi Tô áp ống nghe lên ngực bệnh nhân, mắt Tô hoa lên , tim chàng đập mạnh. Tô nhận ra ngay đây là cô Xinh, chủ quán bánh canh năm xưa ở hẽm 324 đường Trần Bình trọng. Một vùng trời dĩ vãng ùa về trong  tâm trí anh: anh nhớ đến con hẽm nghèo nàn của thời thơ ấu, nhớ đến người mẹ đau yếu, nhớ đến  những tô bánh canh tình nghĩa mà cô Xinh đã cho mẹ anh ăn để kéo dài sự sống thêm mấy năm nữa. Giờ đây, ân nhân của mẹ con anh , là bệnh nhân đang nằm trước mặt anh. Với lòng biết ơn vô hạn, Tô bắt tay ngay vào việc định bệnh cho cô Xinh. Cứ hai ngày cô được chụp hình phổi một lần bằng quang tuyến X. Điện tâm đồ được đo mỗi ngày, và liên tục được chuyền nước biển có pha trụ sinh. Cô đã được lấy máu để xét nghiệm v.v. Căn cứ vào hình chụp phổi cho bệnh nhân và một vài thử nghiệm khác, bệnh viện đã xác nhận cô bị sưng phổi, và phổi bên phải của cô có nước ở đáy phổi làm cho cô bị ho nhiều.

Khi đã tìm ra bệnh, thuốc gì tốt nhất, hiệu nghiệm nhất mà Tô được biết, anh đều đem ra dùng để trị bệnh cho bệnh nhân. Vì vậy, sau 10 ngày tích cực điều trị, bệnh nhân không còn sốt nữa, chỉ ho lai rai, nước ở phổi cũng đã biến mất. Sức khỏe của bệnh nhân tốt lên mỗi ngày. Cô đã có thể tự ngồi dậy được, và đi lui, đi tới chầm chậm trong phòng. 

Một buổi chiêu, khi không còn bệnh nhân cấp cứu nào nữa, Tô đến ngồi cạnh cô Xinh. Cô vui vẻ chào Tô:"Chào Bác Sĩ, nhờ Bác Sĩ tận tâm chữa trị, nay tôi thấy khỏe lắm rồi." Tô nhìn thẳng vào bệnh nhân và run run nói:"Bà có nhận ra tôi là ai không ?" Bà Xinh ngơ ngác nhìn Tô rồi trả lời :"Thưa Bác Sĩ, tôi không biết!" Tô cảm động, nắm tay bệnh nhân và nói :"Thưa bà, khi bà mới nhập viện, em đã nhận ra bà là cô Xinh, người bán bánh canh ở hẽm 324 Trần Bình Trọng năm xưa. Thưa bà, em là đứa bé gầy ốm năm nào, mỗi ngày được bà cho mẹ con em một tô bánh canh để sống qua ngày. Nhờ những tô bánh canh của bà cho, mẹ em đã sống thêm được mấy năm nữa."

Bà bệnh nhân sững sốt nhìn chàng và cảm động nói:"Bác Sĩ là thằng bé ốm o năm xưa, sống ở hẽm đường Lý Tự Trọng ư ? Tôi tỉnh hay mê đây!" Nó thân mật cầm tay bà Xinh và nói :"Thưa bà,em chính là thằng Tô bé nhỏ, ốm yếu năm xưa, đã được cô Xinh cho hắn bánh canh mỗi ngày đó!"

Bây giờ bà bệnh nhân đã biết lý do tại sao ông Bác Sĩ nầy lại quá tận tụy chữa bệnh cho bà như vậy. Bà vui vẻ nói với Tô:"Tôi cám ơn Bác Sĩ." Tô nhanh nhẹn trả lời bà :"Em cám ơn bà mới đúng , vì nhờ những tô bánh canh tình nghĩa của bà, em mới có được ngày hôm nay. Thưa bà, khi bà được xuất viện, bà cho em ân huệ được đưa bà về nhà, và em xin tình nguyện sẽ chăm sóc sức khỏe cho bà suốt đời!"

Cầm tay bà Xinh, Tô tâm tình với bà:"Thưa bà, em tin Ông Trời có mắt, mới sắp đặt cho em có cơ hội được gặp lại bà, là ân nhân của mẹ con em!"

San Diego
Tháng 8-2021
Bửu Uyển