Chiếc Lá Lạc Đường

Hôm nay cuối tuần, gió thổi rất mạnh ở Riverside. Những hàng cây trước đường uốn cong, lắc lư như những nàng vũ nữ.

Gió thổi lá khô tấp vào ngạch cửa. Những chiếc lá xanh, chưa nhuốm màu vàng của mùa thu mà bị gió đánh tả tơi lăn lóc bên đường. Và lá dừng lại bên thềm như một người lỡ bước đầy bất trắc, muốn gõ cửa vào nhà tôi xin tá túc.

Ơ hay sao tôi lại vẫn vơ nói về một chiếc lá không tên, hãy dùng chổi quét đi hay hốt bỏ vào thùng rác. Chiếc lá sao lại như nhìn tôi ngậm ngùi. Sao như muốn kể chuyện mình.

Có phải tại vì tôi đã đọc bài "Con tôi đi nhận xác chồng" của hội AHBH vừa gửi vào mà tâm hồn man mác.

Có thể lắm chứ. Một bài viết của người cha có con gái lên đường đi nhận xác chồng sắp cưới vừa tử thương ở chiến trường Afghanistan đã làm tôi xúc động.

Tâm tình của người cha thương con. Của người con gái tràn đầy niềm tin và hy vọng. Của người lính chiến yêu quê hương, trái tim đầy nhiệt huyết tuổi trẻ.

Một con người sẽ có những bước hành trình ngập tràn hoa thơm cỏ lạ của một mái ấm tương lai. Tôi đọc xong bài. Cảm xúc thật sự, cứ miên man nghĩ về người lính. Người chiến sĩ có tên là Liam J Nevin (1981-2013)

Vâng! Đời người tội nghiệp như vậy. Có những chiếc lá xanh tươi tốt, đã bị một biến cố xa cành tan tác trong cơn gió lốc.

Tôi lại nghĩ đến hơn 40 năm trước, tôi đã đưa xác người em họ của chồng về miền Trung. Chú ấy đã hiên ngang gục ngã ở chiến trường An Lộc. Tôi chưa một lần gặp chú, cũng chưa nghe tên bao giờ. Thế mà tôi lại đưa xác chú về gia đình ở Đà Nẵng, một nơi tôi chưa từng đặt chân tới.

Đó là mùa hè 1972 tôi đi đám ma người quen, sẵn dịp ghé thăm mẹ chồng ở Biên Hòa. Má chồng tôi nói:

- Thằng Hanh con Mụ Khóa Yên đã tử trận ở An Lộc. Hậu cứ liên lạc để đem xác hắn về nhà. Gia đình hắn không có ai ở Sài gòn. Mi thay mạ đưa hắn về dùm. Gia đình hắn ngoài làng đã chạy vào Sơn Trà. Mọi thủ tục đã có hậu cứ lo. Theo hắn về chỉ có người em chú bác đang đi tu. Chú còn nhỏ, không biết chi nên mi thế mạ lo cho hai anh em hắn. Có thể mi ra ngoài nớ sẽ gặp thằng Trai. Hắn (chồng tôi) nghe đâu cũng đóng quân ở Đà Nẵng.

Thế là không có thời gian đón xe về nhà tôi ở Long Thành để lấy áo quần. Tui vơ vài bộ đồ cô em chồng mặc ở nhà đem theo. Thay chiếc áo dài trắng đi đám ma vội lên xe vào ... Tôi không nhớ rõ nơi đó gọi là gì. Hình như là Nghĩa Trang Quân đội Biên Hòa.

Nơi đó hòm hòm tiếp nối những hòm. Máy bay trực thăng gầm rú để đáp xuống tải xác người. Một không khí lạnh lẽo tang tóc, thê lương. Theo sự hướng dẫn, tôi đến nơi để linh cữu Thiếu Úy Hanh (Tên của chú ấy). Bên cạnh chiếc hòm bọc kín bằng thiếc hay kẽm gì đó. Một chú tiểu ngồi chấp tay mặt buồn so đang lâm râm tụng kinh.

Lần đầu tiên tôi đối diện với cái chết của người lính ngoài mặt trận. Mặc dù đã nghe rất nhiều, đọc rất nhiều sách nói về cái chết bi hùng này. Nhưng lần đầu tiên đối diện, tôi thấy mình nghẹn ngào, xúc động dâng lên thở không được.

Hình chú Hanh trên cái bàn nhỏ, một lọ hoa nhỏ và bát hương. Chú mang lon thiếu úy, tử trận ở chiến trường An Lộc.Tôi đứng tần ngần nhìn bức hình trên bàn thờ. Chú còn rất trẻ, khá đẹp trai với gương mặt góc cạnh rất đàn ông. Tôi không sợ hồn ma của chú hay những hồn ma vô hình đang tràn ngập ở đây. Trong tôi sự tiếc nuối dâng lên nghẹn ngào và thật buồn. Cái buồn của sự biệt ly và thương cảm.

"Hồn tử sĩ gió ào ào thổi", câu thơ xưa diễn tả đúng nơi này. Gió thổi về lành lạnh, Tôi đã thay áo dài, mặc bộ đồ của cô em chồng lúc đi tới nơi đây. Cô ấy cao và to con hơn tôi nên cái áo và cái quần rộng thùng thình, tôi mặc không giống ai.Tôi lấy thêm một cái áo nữa mặc bên ngoài để bớt lạnh. Tối đến, ban "Lễ Nghi Quân Cách" đến làm lễ truy điệu, phủ cờ và truy phong chú Hanh lên Trung Úy. Cũng kèn, cũng chào, cũng đầy đủ nghi thức mà sao trong cái ngậm ngùi dường như không có cảm xúc. Có lẽ việc này như là thông lệ thành ra vô cảm. Mỗi ngày cũng ngần ấy thao tác, từng ấy lời truy điệu, từng ấy kèn thổi bi ai. Thời kỳ chiến tranh leo thang, người lính chết như rạ. Ban truy điệu làm việc hết năng xuất mỗi ngày. Đi hết khu này lại qua khu khác làm lễ không biết bao nhiêu đám. Từng đó động tác chỉ khác tên người lính, ngày sinh, quê quán, ngày chết, địa điểm và chức vụ trong quân đội. Những người làm nhiệm vụ này dường như cũng chết cứng, chai lì không còn cảm giác. Hay sự đau thương làm tê liệt mọi dây thần kinh xúc cảm.

Đời trai trong thời chiến thật thảm thương. Chú Hanh chưa lập gia đình lại là con trai một. Cái chết của chú chắc sẽ là vết chém hằn sâu nhất trong gia đình.

Tôi bảo chú Cảm "Thôi em đi ngủ đi, chị trực cho". Chú tiểu tên Cảm dựa vào một góc nhà mệt mỏi đi vào giấc ngủ. Tôi thế chú ngồi niệm kinh, đốt nhang và thầm thì trò chuyện với người khuất mặt. Nói gì đây? tôi là ai và chú là ai? Cả hai chưa từng một lần gặp mặt. Nếu linh hồn chú lẩn khuất đâu đây chú sẽ rất ngạc nhiên thấy một người phụ nữ lạ như tôi ngồi canh xác mình. Tôi gọi tên chú, đọc kinh, niệm Phật cầu nguyện chú được siêu thoát. Nguyện cho chú bình an rời khỏi cái thế giới đầy chiến tranh tàn ác này về nơi bình yên ở một cõi khác.

Ngồi mãi cũng chán, tôi một mình đi lòng vòng hết nhìn tên người này đến hình người khác. Gặp các thân nhân chờ đợi ngày mai đem xác thân nhân về nhà hỏi thăm chuyện vãn. Thời kỳ đó chiến trường sôi động, lính tử thương liên tục đưa về. Không khí ảm đạm, gió lạnh và dường như những hồn thiêng tử sĩ lẩn khuất mọi nơi.

Buổi sáng hôm sau, quan tài được đưa lên máy bay đem về phi trường Đà Nẵng. Trên chuyến bay có thêm hai quan tài nữa. Càng lên cao do áp suất không khí, những chiếc hòm căng tròn lên, lớp thiếc bọc xung quanh như bong bóng được thổi căng lên trông rất tội nghiệp và dễ sợ.

Xe hậu cứ đưa chị em tôi và quan tài về trước sân nhà của gia đình chú Hanh. Cả nhà đang ở trong trại tạm cư.

Người ta túa ra khóc lóc, gào thét. Chị Bưởi, (chị của Hanh) khóc suýt ngất, người ta phải vực chị ấy vào nhà xoa dầu và để chị cách ly với cái hòm.

Vì cuộc chiến ở cổ thành Quảng Trị đang rất khốc liệt nên cả làng Câu Nhi phải chạy thoát thân . Chính quyền ra lệnh di tản và dân trong làng được bố trí tạm cư gần bãi biển Sơn Trà. Mọi người ai cũng bà con, họ hàng hay người làng quen biết. Chỉ có tôi, một người lạ mặt. Một cô gái Sài Gòn lạc lõng ôm cái túi đồ lẫn vào một góc nhà đứng đó tần ngần.

Mãi một lúc thật lâu,không khí tạm dịu lại, gia đình mới được chú Cảm báo là tôi đã đưa xác chú Hanh về. Họ túa đi tìm và bắt gặp tôi đang đứng một mình. Một người phụ nữ luống tuổi hàm răng nhuộm đen nhánh đi tới bên tôi. Đó là má của chú Hanh. Bà ôm tôi khóc và tôi cũng khóc theo. Họ đâu biết tôi khóc ngoài vì xúc động còn vì tủi thân, lo lắng không biết tối nay, ngày mai, và kế tiếp tôi phải làm gì. Bằng cách nào tôi mới được về lại Biên Hòa. Tôi đi đám ma người quen, tiền mang theo không nhiều, quần áo của mình không có, không một người quen biết ở đây. Đây là lần đầu tiên tôi xa nhà, đi ra miền Trung trong lúc chiến tranh bùng nổ. Tôi hối hận vì sự nhẹ dạ của mình. Tôi ngoan ngoãn không dám cãi lại mẹ chồng chỉ vâng lời một cách vô thức vì thương người. Đêm đó tôi thức trắng trên một cái chõng tre ưu tiên dành cho khách. Tiếng khóc, tiếng người đến chia buồn mà tôi gần như không hiểu họ nói gì vì tiếng Quảng Trị rất khó nghe. Người tôi bềnh bồng lửng lơ như say sóng.

Chiều hôm sau chồng tôi được tin anh vội vã về tìm. Chúng tôi gặp nhau nghẹn ngào trong cái buồn đứt ruột của một cái đám ma. Anh xin phép đưa tôi về nhà người cô chồng ở Phước Tường gần sân bay Đà Nẵng. Đây là những người thân ruột thịt của chồng mà bây giờ tôi sẽ được biết từ khi lấy chồng. Nghe nói đây là nhà người chị của cha chồng tôi. Thay vì tản cư ra ở cùng chỗ với người làng, bà ở nhà con gái.

Đến nơi, hình ảnh đầu tiên tôi nhìn thấy lại là một đám ma. Một cái rạp dựng chưa xong trong sân nhà và những tiếng khóc xé lòng từ trong nhà vang ra làm tôi chới với. Anh Phú anh rể của chồng tôi, từ trong nhà chạy ùa ra ôm lấy chồng tôi nghẹn ngào:

- Anh Phúc chết rồi. Tôi vừa đưa xác anh về tới.

Tôi biết mặt anh Phú vì có lần anh về thăm nhà mẹ vợ và đã gặp tôi. Đám cưới tôi anh chị không về tham dự vì chị sinh con. Cho nên cả chị ruột của chồng tôi cũng không hề biết mặt. Còn anh Phúc là ai, tôi là cô dâu mới, họ hàng bên chồng ở xa tôi không hề quen biết.

Anh Phúc là con trai của cô chồng tôi (Mụ Khóa Mãn) Trong vai vế gia tộc, anh Phúc là anh cô cậu của chồng tôi. Anh đi lính Biệt Động Quân tử thương ở chiến trường Khe Sanh và thi hài cũng được đưa về Đà Nẵng.Anh vừa mới ra trường mang lon chuẩn úy. Bây giờ sau buổi lễ truy điệu, anh được vinh thăng "cố thiếu úy"

Khi đưa xác người lính trẻ về nhà, ngồi suốt một đêm trong giang sơn của người chết trận. Tôi mới thấm thía nỗi lo sợ của người vợ lính. Tôi mới xác định rõ chỗ đứng của mình bên bờ vực của sự biệt ly.

Cả hai người sĩ quan chết trẻ trong gia tộc, được đưa về Đà Nẵng trên dưới một ngày. Hai người đều chưa lập gia đình nên không có cảnh người góa phụ tóc còn xanh mang vành tang trắng khóc chồng. Không có cảnh con thơ mồ côi cha khi vừa tròn tuổi. Đó cũng là tâm tư của những người lính trẻ yêu nhau trong thời chinh chiến. Họ không muốn làm khổ người mình yêu nên nhiều mối tình thầm kín phải tan vỡ, chia tay trong nhớ thương, ân hận.

Chồng tôi cũng đang ngoài mặt trận. Một ngày nào đó biết đâu tôi cũng sẽ quỳ gục bên một cái quan tài phủ cờ tổ quốc. Người nằm trong kia là anh ấy: Chồng tôi với những vết thương máu đã khô đông cứng hay một thân xác không còn nguyên vẹn bởi đạn pháo hay mìn.

Tôi thường lạnh người khi nghĩ đến điều này và căm ghét chiến tranh. Chiến tranh thật tàn khốc ai cũng biết, cũng hiểu, nhưng ngày nào trên thế giới cũng có chiến tranh. Người ta đã đem sự sống chết của người lính, người dân và một dân tộc lên bàn cờ chính trị, trả giá và thu lợi ích. Biết rằng đời người ai rồi cũng phải chết. Nhưng nhìn những người trẻ tuổi, giỏi giang, tương lai sáng rực đi vào thiên thu ai không khỏi đau lòng.

.....

Ôi chao! Một chiếc lá xanh tấp vào ngạch cửa mà tôi đã lôi theo bao nhiêu nỗi ưu tư. Thì ra tôi đã già rồi. Già thật rồi nên cứ loay hoay nhìn về quá khứ.

Hãy cho tôi một nụ cười.

Nụ cười hồn nhiên của trẻ thơ để an vui xóa đi những hình ảnh đau thương của những ngày xưa cũ.

Nguyễn Thị Thêm

Chuyện Đầu Năm Của Tôi

Con gái tôi đi làm về phờ phạc, mệt nhọc. Mấy ngày nay bệnh viện nhiều ca cấp cứu, nhiều trường hợp nhập viện nghiêm trọng. Ngày nào cũng có mấy ca trụy tim và bị tai biến mạch máu não. Phòng cấp cứu đông đúc với những ca tai nạn xe cộ vì uống rượu hay đụng xe vì vượt đèn đỏ. 

Nhìn gương mặt đầy mệt mỏi của con, tôi thương quá! Mỗi người đều phải đối diện với cuộc sống và chịu áp lực trong công việc của mình. Con tôi cũng vậy và đó là đời sống.

Ngày 31 tháng 12 là New Year Eve. Em tôi tổ chức mừng năm mới và mời cả gia đình đi dự. Tôi  nướng một con gà tây theo yêu cầu của cả nhà. Buổi sáng khi ông chồng còn yên giấc, tôi dậy sớm loay hoay với con gà, thỉnh thoảng bỏ dở dang chạy lên ngó chừng. Chàng của tôi còn đang kéo đàn trong giấc ngủ. Tôi yên chí chạy xuống tiếp tục công việc dở dang.

Tôi đã hoàn tất xong phần con gà và bỏ vào oven. Vặn lò lên 400 độ, tôi lột bỏ bao tay chạy vội lên phòng. 

Vừa mở cửa bước vào tôi tá hỏa. Ông chồng của tôi đang nằm nửa trên nửa dưới ở giường. Có lẽ anh cố gắng ngồi dậy nhưng không thể nên hai chân quỵ ở dưới đất, nửa người trên gục xuống thành nệm. Tôi vội vàng chạy tới, xoay người anh và cố gắng dìu anh dậy. Nhưng dù vận dụng sức thế nào cũng không có thế kéo anh đứng lên. Tôi bảo :

"Ông nằm yên, đừng nhúc nhích, tui chạy đi kêu con phụ.''

Tôi chạy ra gõ cửa phòng con rể nhờ giúp. Thằng rể đêm qua làm ca đêm, 1 giờ sáng mới về nhà nên giờ này là giờ ngủ của nó. Nó ngồi bật dậy, người ngái ngủ chạy vội qua phòng. Hai mẹ con kè hai bên kéo chồng của tôi đứng lên. Một mùi khai bay lên nồng nặc, thì ra chàng đã tè ướt cả tả và quần, nước tiểu thấm xuống tấm thảm lót chân. Cũng may anh không bị gì đến xương.

Tôi xoa lưng và dìu chàng vào phòng tắm. Lau người chồng cho sạch sẽ rồi thay tã, thay quần. Khi xoa hai chân chồng để thay tã, nhìn gương mặt đờ đẫn của chồng  mà thương.  Có lẽ khi gượng ngồi dậy và quỵ xuống anh ấy sợ hãi lắm. Nhìn xung quanh không có ai, không có tôi bên cạnh để dìu đứng lên hẳn chồng tôi rất buồn. Cảm giác cô độc và bất lực thật khủng khiếp. Sự cô đơn và tủi thân sẽ đến trong tư tưởng của người bệnh, cho nên tôi luôn ở bên anh để giảm sự buồn bực đó. Hôm nay, chỉ bận một chút việc nhà mà chồng tôi đã bị té. Tôi lại nghĩ đến tôi. Mai kia, anh ấy ra đi, tôi ở nhà một mình trong căn nhà vắng vẻ, con cái đi làm hết không ai trợ giúp. Trường hợp như anh hôm nay không biết tôi sẽ ra sao? Chắc tôi sẽ rất tuyệt vọng.

Một ngày bận bịu, vừa lo cho chồng, vừa lo cho thức ăn buổi tiệc tôi thật mệt. Nhìn ông chồng yếu đuối, chỉ thích nằm trùm mền trốn lạnh tôi thương quá. Anh có đi dự tiệc cũng chỉ ngồi một chỗ, nhìn mọi người ăn uống nói cười thật tội. Ngồi lâu đau lưng, đi đứng không vững, nói không ai nghe, ăn uống cũng không tự mình ăn được. Hoàn cảnh như vậy, thôi thì  tôi đành ở nhà. Như thế anh có được sự thoải mái trong tiện nghi của mình và tôi cũng không phải lo lắng cho anh. Tôi bắt phone gọi đứa cháu và dặn ghé nhà đem thức ăn đi dùm.

Để  tự thưởng công cho mình, tôi cũng nướng kèm thêm một con gà thường để ăn trong nhà. Gà đem ra nóng hổi, thịt thật mềm, ướp gia vị vừa miệng. Tôi dìu chồng xuống bàn ăn, xé thịt và phục vụ tận tình. Chàng ăn ngon miệng là tôi vui. Các con, cháu tôi sau giờ làm, giờ học sẽ đi thẳng đến nhà em tôi dự tiệc.

Buổi tối căn nhà thật vắng, hai vợ chồng trong phòng  trong chiều cuối năm. Chả có gì để mừng khi chàng vẫn nằm dài trên giường rên hừ hừ, ho sặc từng hồi và lim dim ngủ. Tôi mở TV và theo dõi chương trình "Mừng Năm Mới".

Con gái và cháu tôi tan tiệc về tới nhà thì chương trình countdown đã bắt đầu. Phút giao thừa, khắp nơi mừng năm mới thật tuyệt vời. Pháo bông bắn lên không trung như kích thích cả thế  gian bừng lên một sức sống mới. -MÙA XUÂN MỚI ĐÃ VỀ- -

Khi đồng hồ trên tòa tháp  New York  đếm ngược đến số 0 cả không gian bừng lên những chuỗi pháo bông tỏa lên thật đẹp. Cháu tôi chạy lên lầu, mở cửa, ló đầu vào phòng tôi la lên " Happy New Year  Ông Bà Ngoại". Cháu đứng ngần ngừ một chút rồi lui ra sau khi nghe tui đáp lại "Happy New Year các con". Có lẽ chúng muốn chạy vào ôm hôn, nhưng chúng tôi nằm dài trên giường nên cháu không dám vào.

Nhìn những cặp trai gái ôm hôn nhau thắm thiết, tôi lại nhớ quá hai thằng con trai. Giờ này chúng đang làm gì?

Giờ này thằng Út tôi bên Virginia đã 3 giờ sáng, thôi hãy để nó ngủ thẳng giấc. 

Tôi Facetime cho thằng lớn. Thì ra bây giờ đã 4 giờ chiều mồng một Tết của nước Nhật. Gia đình con trai đang ở Tokyo. Chúng đi chùa lễ Phật đầu năm, nhận mũi tên may mắn theo phong tục của Nhật. Chúng cũng đã cùng các người Nhật đứng đợi dưới cung điện hoàng gia và được nhìn Nhật hoàng chúc Tết đồng bào. Mọi người tay cầm cờ Nhật và vẫy lia lịa reo hò khi thấy bóng Nhật hoàng xuất hiện . Sau  buổi lễ, hai vợ chồng cho con đi thăm viện bảo tàng ở Tokyo.

 Lúc tôi gọi Facetime, hai vợ chồng con tôi đang đi mua sắm. Hôm nay là ngày các siêu thị có tặng quà đầu năm may mắn cho khách hàng. Không khí nơi đó thật náo nhiệt. Một người vừa nói không ngưng nghỉ bằng tiếng Nhật, vừa bỏ quà vào túi cho khách hàng. Thằng con giơ cho mẹ xem phần quà gia đình nó nhận được. Chẳng có gì to tát nhưng đó là niềm hạnh phúc khi một người lính Mỹ hòa chung niềm vui với người bản xứ trong  ngày đầu năm của họ.

Nói vài lời chúc Tết con và nhận từ cháu những cái hôn gió yêu thương, tôi tắt máy đi ngủ.

Nhưng cả đêm tôi thao thức không thể nào dỗ giấc. Người bần thần mệt mỏi.Gần sáng ông chồng kêu dậy dẫn đi restroom, tôi đeo kiếng lên, nhìn đồng hồ. Quái lạ, sao hôm nay mắt tôi lại thế này. Những cây kim chỉ rõ ràng thế mà sao tôi vẫn thấy nó mờ mờ thế nào. Những con số hiện lên không  như mọi ngày.

Đem chồng đi vệ sinh xong, tôi bật Ipad lên coi để kiểm tra mắt mình. Cũng mờ mờ, hình ảnh không như hôm qua. Tôi tắt máy trong bụng thầm nghĩ:

- Thôi hãy cố ngủ. Có lẽ thức đêm quá nhiều mắt có vấn đề rồi. Phải ngủ, nhất định phải ngủ cho lại sức.

Thế nhưng đôi mắt không nhìn rõ lại ám ảnh tôi làm tôi không thể nào yên tâm. Tôi ngồi dậy lấy thuốc nhỏ mắt rồi nằm xuống đầu óc nghĩ mông lung và lịm dần trong giấc ngủ.

Buổi sáng tôi dậy sớm lo điểm tâm cho chồng,  xong lên phòng chuẩn bị đem anh đi vệ sinh buổi sáng. Thằng con bên Virginia gọi Facetime Chúc Mừng Năm Mới cha mẹ.

Hai vợ chồng thằng Út bồng con reo lên "Happy New Year Bà Nội". Con bé nay đã 2 tháng rưỡi, bí bô nói thật dễ thương. Lạ kỳ hôm nay mặt con tôi cũng không rõ mà mặt cháu cũng là lạ. Tôi lột kiếng ra, đưa tay dụi mắt, rồi nhỏ thuốc. Tuy không nói ra với con nhưng lòng tôi lo lắng vô cùng.

Mắt tôi rất khô, Bác Sĩ bảo phải nhỏ Restasis mỗi ngày kèm thêm nước mắt giả. Thế mà tôi khi nhớ khi không. Một lần khi nói về đôi mắt một người bạn đã hù tôi:

- Nếu bà cứ ngồi computer mà không nhỏ thuốc mắt có ngày hết thấy đường luôn đó.

Không lẽ cái ngày đó đã sắp đến? Nếu có một ngày tôi không nhìn thấy gì, không thể viết được cái gì? thì tôi phải làm sao để đối diện với bóng đêm. Tôi nhắm mắt lại, bóng đêm như thế này này và những gì xinh đẹp trên đời sẽ chỉ là trong ký ức.

Tôi lại chợt nghĩ mình thật đa nghi, bây giờ thời đại tân tiến mọi sự đều được giải quyết  tốt đẹp với bàn tay Bác Sĩ. Nhưng lại chữ nhưng  chiếm cứ tâm trí tôi. Nhưng thế nhỡ hết phương cứu chữa mình có thể viết gì trên máy vi tính được không?  Hiện nay đã có máy vi tính dùng cho người mù. Người khiếm thị  không đọc Email mà được máy đọc để mình trả lời. Sau đó mình sẽ nói và máy sẽ  hiện ra  chữ. À! cái này mình đã làm rồi trên Ipad, nhưng máy cũng không viết thật đúng như mình nói mà phải xem lại chỉnh những chữ sai.

Tôi lại nhớ đến câu chuyện của cô em dâu kể lại hôm dự tiệc nhà đứa cháu. Cô ta nhận Email của một người bạn chúc mừng. Vì tay hơi bận, cô ta đọc thư trên Ipad:

- Cám ơn em. Rất vui khi được đón em tới nhà chị ăn Christmas .  Cô ta nói xong và bấm sent

Buổi chiều cô ta coi lại email và hết sức bất ngờ đọc lại thư mình gửi đi:

- Cám ơn em rất vui được đón em tới nhà chị ăn "cứt bớt".

Thì ra cô ta chọn gửi đi bằng tiếng Việt. Và chữ tiếng Việt không có chữ Christmas và máy đã phiên âm giọng đọc Christmas ra thành cứt bớt. Một từ không có gì thanh lịch. Cô ta phải gọi phone liền để xin lỗi và giải thích.

Câu chuyện vui làm tôi giảm bớt căng thẳng, nhưng nhất định qua lễ tôi phải lấy hẹn đi BS liền mới được. Càng để lâu càng nguy hiểm. Cặp mắt là cửa sổ của tâm hồn. Cặp mắt có vấn đề là chuyện vô cùng trọng đại.

Lo cho chồng ăn sáng trong đôi mắt đeo kiếng nhìn chập choạng bên mờ bên tỏ, tôi chìm trong bao nhiêu ý nghĩ trong đầu . Tôi thật buồn, thật lo về căn bệnh của mình. Đầu năm đã bao nhiêu lo âu xuất hiện . Thật là một việc chẳng tốt lành.

Tự dưng tôi nghĩ đến bà nội tôi . Bà già nhưng ít khi bệnh vặt. Bà sống đến 95 tuổi. Nhưng khoảng 30 năm cuối đời bà sống trong đôi mắt mù lòa không nhìn thấy ánh sáng. Bà chỉ thấy một màu trăng trắng và hình ảnh chỉ là những bóng đen lờ mờ hiện ra. Bà đoán ra người bằng tiếng nói. Bà đi lên nhà trên hay ra phòng vệ sinh bằng sợi dây ba tôi giăng dài theo con đường để bà vịn lấy để lần theo. Hôm nào bà không tìm được sợi dây là bà kêu to lên để chúng tôi đến đưa tay bà rờ lên sợi dây đó.

Không lẽ đó là di truyền và tôi sẽ mù lòa giống nội. Nhớ về nội và những kỷ niệm một thời về bà tôi lại rưng rưng nước mắt. Tôi  đưa tay lên lần dưới kính để chùi nước mắt của mình.

Quái lạ! Sao tay tôi không bị mắt kính giữ lại mà tọt thẳng vào mắt. Sao thế này? Tôi lột kiếng xuống và... .Trời đất ơi! chỉ còn cái gọng, một tròng mắt kiếng bị lọt mất lúc nào. Thì ra là vậy. Mắt tôi vẫn bình thường, chỉ tại một tròng mắt kiếng bên phải rơi mất nên nó nhìn lờ mờ bên rõ, bên không?

Tôi mừng quá. Mừng hơn gì hết và vội vã chạy lên phòng đi tìm tròng mắt thứ hai của kiếng.

Lục tung gối mền thì bắt gặp nó nằm im ở một góc giường. Đôi mắt kiếng độc nhất còn lại của tôi. Cặp mắt kiếng này đã bị tôi loại ra từ lâu lắm khi tôi làm kiếng mới. Nhưng cách đây một tháng cái kiếng mới bị gãy gọng đành phải vất đi, tôi lôi nó ra xài tạm. Nó cũng hom hem giống tôi nên tròng mắt rớt khỏi gọng hôm nay. Đúng là mắt lọt tròng.

Loay hoay mãi tôi mới gắn tạm cái tròng vào gọng kiếng và đeo lên. Thì ra mọi việc vẫn trong sáng bình thường. Cuộc đời vẫn đẹp. Ngày đầu năm mới vẫn tràn trề niềm vui.

Tôi bấm máy gọi con trai và Facetime với cháu. Con tôi, tôi nhìn rõ ràng. Gương mặt hạnh phúc của một người cha trẻ. Cô con dâu cười thật tươi và chúc tôi năm mới tốt lành. Con bé con cười toét miệng với bà và líu lo hóng chuyện. Hạnh phúc chợt về đầy tràn và tươi đẹp làm sao.

Đúng vậy, thật hạnh phúc khi mình vẫn bình thường như mọi ngày. Mỗi sáng bước chân xuống giường chân tay không đau nhức là ân phước của tuổi già. Khi ăn thấy ngon, ngủ thẳng giấc, khi mình vẫn còn giao tiếp với bạn bè một cách vui vẻ là cuộc đời rất đẹp . Ngồi trước computer được viết ra những gì mình nghĩ là niềm vui vô bờ của người cầm viết. Những việc bình thường, rất bình thường đó bất chợt mình bị mất mới thấy giá trị to lớn của nó. Hãy trân trọng và giữ gìn những bộ phận của cơ thể mình. Hãy giúp nó làm tốt nhiệm vụ và để mình được khỏe mạnh đi nốt hành trình đời người.

Tôi sẽ đi khám mắt và làm lại kiếng. Nhất định ra giêng tôi sẽ hẹn bác sĩ đi khám mắt. Tôi có quyền lợi y tế của người già nên đó không phải là vấn đề lớn. Ngày mai tôi sẽ đi Wal Mart mua  một cái kiếng lão để đeo tạm. Niềm vui đầu năm mới bừng nở trong tôi và tôi hạnh phúc, yêu cuộc sống vô cùng. 

Phải rồi, mỗi người sống ở đất nước này đều rất hạnh phúc mà mình không biết. Trong khi một số người Mỹ chính gốc sống trên đất nước họ phải vào ở trong những  nhà dành riêng cho người homeless. Có người đứng bên đường với cái bảng "Cần thức ăn" thì người Việt tị nạn mình được sống yên vui trong căn nhà ấm cúng. Con cái mình trên chiếc xe đầy đủ tiện nghi, có công ăn việc làm đàng hoàng.

Một đất nước không coi thường giá trị của bất cứ một người nào. Mọi người đều bình đẵng như nhau, nước Mỹ quả là thiên đàng trên hạ giới. Một xứ sở không phân biệt người nào có công trạng gì với đất nước hay không. Không đem lên bàn cân lý lịch để phân biệt là địch hay ta. Không đặt đảng phái làm tiêu chuẩn. Tất cả mọi vấn đề chỉ dựa trên luật pháp mà thi hành. Một đất nước an bình tốt đẹp như vậy thì tôi hết sức tri ân và chọn nơi này làm quê hương thứ hai.

Tôi yêu mến những buổi sáng thanh bình có cô hàng xóm chạy bộ ngang nhà giơ tay "Good Morning." 

Tôi hãnh diện khi những đứa con trai khoác lên mình bộ quân phục Hoa Kỳ. Một môi trường rèn luyện thể chất, dạy con tôi làm một người trai xứng đáng và đầy nhân bản. Quân đội không phải để xâm lược giết chóc, tàn sát mà là bảo vệ người dân được sống tự do bình đẳng.

Tôi sẽ trân trọng những gì mình có được hôm nay. Một người chồng dù đau yếu nhưng lúc nào cũng được cận kề yêu thương. Những đứa con dù không giàu có nhưng luôn luôn hiếu thuận vâng lời. Những đứa cháu dễ thương ngoan ngoãn đang ở ngưỡng cửa học đường.  Tương lai sau này của chúng chắc chắn sẽ tốt đẹp hơn tôi bây giờ.

Ngày đầu năm mới, câu chuyện của tôi chỉ có thế. Một bà già lẩm cẩm bị rớt  mất một tròng mắt kiếng mà lo sợ vu vơ. Như người ta hay nói :"Bộ lọt tròng hay sao mà nhìn không thấy" .

Hôm nay tôi bị lọt tròng thật đó nên hốt hoảng lo sợ. Người già hay có những chuyện tếu tếu nực cười như vậy. Ở nơi này người già chúng tôi được yên tâm là có hệ thống y tế tiên tiến nhất nhì thế giới. Sau khi đã cần cù làm việc, về hưu chúng tôi không lo cơm áo gạo tiền. Chúng tôi hưởng thụ những ngày cuối đời nhàn hạ nhất.

Cám ơn nước Mỹ, cám ơn những bàn tay thân ái cưu mang chúng tôi. 

Một năm mới nữa đã bắt đầu

Xin chúc các bạn một Năm Mới trọn vẹn

Chúc mừng hạnh phúc đến với muôn nhà.

CHÚC MỪNG NĂM MỚI.

Nguyễn thị Thêm.

Đưa Ông Táo Về Trời

Hôm nay đã là 23 tháng chạp. Theo thông lệ hôm nay là ngày đưa ông Táo về trời. Ổng có cưỡi cá chép về chầu Ngọc Hoàng hay không, không ai biết. Bà Táo có một tay nắm ông chồng lớn, tay kia nắm ông ông chồng nhỏ lên trời cà kê dê ngỗng tố khổ gia chủ hay không cũng không ai biết. Chỉ biết khi dọn dẹp căn bếp sạch sẽ để tiễn hai ông một bà đi về trời là Tết đã sắp tới.

Tui không tin chuyện Táo Quân về chầu trời nhưng năm nào tui cũng cúng đưa. Đó như là thông lệ để nhớ quê hương và giữ một cái gì thiêng liêng trong ký ức.

Nhớ ngày còn trẻ, trong căn nhà màu tím dễ thương của cô giáo độc thân. Tui đâu có nhà bếp. Một cái lò nấu bằng dầu hôi là gia tài của ông Táo. Nó được tui rinh đi để chỗ nào thuận tiện mỗi khi nấu. Có khi nó được đặt trên nắp hầm bên ngoài nhà để chiên cá hay kho thịt. Có khi nó được rinh vô nhà để ngay lối đi để nấu cơm khi tui chấm bài. Vừa chấm bài vừa coi cơm khỏi khét.

Thế nhưng ngày đưa ông Táo về trời tui cũng mua bánh, trái cây xếp làm hai dĩa để trên bàn viết để ...trước cúng sau ăn. Tui còn tinh nghịch cắt cho ba vị táo quân máy bay, tàu, xe hoặc một con cá chép to đùng thay cho mấy hình họ bán ngoài chợ để cúng đưa. Đốt ba nén nhang tui khấn ông bà chọn thứ nào hợp lý thì đi, rồi tui với con nhỏ bạn nhìn nhau cười :

- Mầy đoán xem ổng bả chọn cái nào?

Khi đã có gia đình, tui làm siêng nấu chè cúng đưa kèm theo một mâm trái cây và bình hoa tươm tất. Lúc đó không phải tui tin ba vị Táo Quân về trời thật mà tui nghĩ rằng tui tạ ơn những người làm ra lúa gạo thức ăn. Một năm họ cho gia đình tui no ấm, giờ chút lòng thành tui trân trọng cám ơn. Bữa cơm gia đình mỗi ngày đầm ấm hạnh phúc. Chỉ là bát canh rau, dĩa cá trích kho và cơm độn khoai mì, nhưng tiếng cười trẻ thơ, mọi người ăn ngon lành thì tin rằng ông Táo nếu có thật cũng vui.

Cho nên tin Ông Táo trong mỗi gia đình theo tui còn có ý nghĩa ước muốn gia đình ấm áp đoàn tụ trong mâm cơm nóng hổi. Đó là hạnh phúc. Cơm mẹ nấu bao giờ cũng ngon nằm trong ký ức các con. Như tui nấu ăn dở ẹc, nhưng con tui Tết về cứ đòi tui gói bánh tét. "Bánh tét má làm chiên lên ăn ngon nhất" Tui bảo mua bánh tiệm nó không chịu. Ở xa, tui không thể gửi cho nó. Nó học tui cách gói và mày mò gói theo cách của mẹ để ăn. Cháu tui thích ăn bánh bột lọc của bà làm. Mua ngoài ngon hơn nó chê không chịu ăn. Thật ra tui chẳng hay ho gì, chỉ là con cháu ăn hoài quen mùi vị thành ngon. Ngon trong tình thương yêu, trong hồi ức. Cho nên cám ơn những bữa cơm gia đình của người phụ nữ Việt Nam. Người mẹ nấu bằng tình nghĩa, nêm bằng yêu thương và dọn lên bằng tất cả tấm lòng chăm chút cho mọi người.

Tin rằng ông Táo về chầu trời tâu lên Ngọc Hoàng cái tốt cái xấu mỗi nhà là cách mình soi rọi lại năm qua gia đình mình có hòa thuận hay không? Có cãi nhau để chén dĩa bay không? Mỗi ngày bếp có đỏ lửa để chồng vợ con cái quây quần ăn uống không? Nhà bếp là nơi ấm cúng nhất của mọi thành viên gia đình. Nó tạo cuộc sống, cho thức ăn để tiếp tục làm việc. Nơi nào bếp lửa mỗi ngày đều được bật lên, mùi thức ăn bay lên thơm lừng, mọi người quây quần thưởng thức thì tin chắc nhà đó sang năm phát tài, phát lộc. Bởi vì sự yêu thương là cội nguồn của hạnh phúc.

Nơi nào bếp lạnh tanh, nhà không ai nói với ai câu nào, mạnh ai nấy đi ăn tiệm hay làm đại một dĩa, một tô, ngồi vừa ăn vừa bấm điện thoại. Ăn xong ai vào phòng nấy đóng kín cửa, ôm Iphone chít chát, coi người trong nhà như vô hình thì cái nhà đó không còn là gia đình mà chỉ là một nơi ngủ tạm.

Nhà bếp là nơi người phụ nữ chính trong gia đình thể hiện tình yêu thương. Là nơi lo bao tử của cả nhà. Có câu nói:" Con đường gần nhất để chiếm đoạt trái tim đàn ông đi qua bao tử" Cho nên quan niệm ngày xưa của các bà mẹ là dạy con gái nấu nướng, bánh trái, vá may để trở nên một người vợ đảm đang, một người mẹ hiền. Nhìn nhà bếp của một gia đình có thể đoán được một phần nào về gia đình đó. Mọi thứ ngăn nắp, sạch sẽ. Đồ dùng để đâu ra đó, không có chén bát dơ ngập cả sink, không có dầu mỡ dính đầy ở bếp, trang trí gọn gàng sáng sủa chứng tỏ nhà có một người nội trợ khéo và biết săn sóc gia đình.

Nấu ăn là một nghệ thuật, bởi vì người nấu ăn ngon là người để tâm vào món mình nấu và muốn thực khách thưởng thức ngon miệng. Nấu ngon, trình bày đẹp mắt tăng hương vị cho món ăn. Khi ăn thấy rất bình thường, bỏ vào miệng, nhai nuốt nhưng thật ra các cơ quan của cơ thể ta đang làm việc tích cực. Ăn bằng miệng, nếm bằng lưỡi, thưởng thức bằng thị giác, khứu giác, dịch vị tiết ra, bao tử làm việc, thức ăn đi vào ruột non đem chất dinh dưỡng vào cơ thể ....một quá trình tuyệt diệu của tạo hóa để nuôi sống con người.

Khi đi ăn nhà hàng sang trọng, mỗi món họ bưng lên phục vụ không nhiều. Cái dĩa to nhưng thức ăn ít ít vừa đủ, trang trí màu sắc bắt mắt để thực khách thưởng thức. Hết một món người phục vụ bưng xuống để đưa món khác lên. Cho nên ăn uống ở châu Âu thì nĩa, muỗng, dao, ly, xếp một hàng dài trước mặt phải biết dùng đúng cách. Món tráng miệng được dọn lên sau cùng và họ sẽ đem nĩa hay muỗng lên trước, lớn nhỏ tùy theo món mình gọi. Cái hay là họ đem lên đúng người đúng món và không ai đụng vào dĩa của người khác.

Người Việt Nam mình bữa cơm thường ba món: canh, xào và món mặn. Vào bữa cơm mình ăn bằng đũa, chỉ có tô canh và chén nước mắm là có muỗng, còn thì các món khác mọi người cứ tự nhiên lấy đũa ăn của mình để gắp. Khi mình ở trong nước thấy cũng thường, người này còn dùng đũa mình gắp thức ăn bỏ vào chén người khác để tỏ ý quan tâm chăm sóc. Nếu là ăn món lẩu bao nhiêu đôi đũa quậy vào nồi lẩu đó rồi bỏ vào miệng một cách "vô tư". Qua đây mới thấy hành động đó quả thật không hợp vệ sinh mình phải cần thay đổi. Mỗi dĩa thức ăn nên có đồ gắp riêng, dùng đồ gắp đó bỏ vào chén hay dĩa của mình cho nó lịch sự.

Bây giờ nhờ có Youtube mọi người đều có thể nấu ăn ngon. Muốn nấu món gì cứ gõ phím lôi bác google lên hỏi là nó hiện ra bao nhiêu cách nấu khác nhau. Bấm vào đó theo thứ tự mà làm....Có khi thành công cũng đôi khi thất bại. Hôm chủ nhật tui đi chợ Tết, người đông và ồn ào vậy mà con trai tui gọi phone hỏi tui cách nấu bò kho. Ui! bò kho mà hỏi bất ngờ giữa chốn đông người làm sao tui chỉ rành mạch cho được. Tui bèn "bán cái" qua cho ông Google. Tui tìm kênh Youtube dạy cách nấu bò kho chuyển qua cho nó và nói con theo đó mà làm. Khỏe re. Ngon hay dở ông google chịu trách nhiệm.

Hôm đám giỗ ba tui, mới thứ bảy tuần rồi chớ đâu, em dâu tui bực bội nói năm nay em bị tổ trác. Em dâu tui có tài nấu ăn. Em nấu ai cũng khen vì ngon và lẹ. Mỗi lần chùa có lễ lớn là em đứng nấu để phục vụ cho Phật Tử lẫn khách hành hương. Nấu cho 500 người một cách ngon ơ, dễ dàng với hai cái nồi to tổ chảng. Tui chỉ làm tà lọt, lột hành, cắt nấm, lặt rau chứ nấu thì tui đưa hai tay lên đầu hàng vô điều kiện. Vậy mà giỗ ba tui em ấy bị tổ trác khi gói bánh chưng vì tin youtube. Mỗi năm em nấu bánh tét, bánh chưng, bánh ít ngon lắm. Năm nay em đổi mới làm theo thầy youtube chỉ bảo. Cái chị youtuber nào nó chỉ em nếp khỏi ngâm làm vẫn ngon số một. Thế là ma đưa lối, quỷ dẫn đường em làm theo mới chết. Làm xong, nấu chín, vớt ra thì hỡi ơi bánh lại nếp hết trơn. Báo hại em trai tui phải nấu lại cả 8 tiếng nữa mà bánh vẫn không dẽo, mềm như mấy năm trước. Em bực mình nói với cả nhà:

- Một người biết nấu nghe theo lời người không biết nấu. Quả là không có cái dại nào hơn cái dại này.

Tới đây tui lại nhớ đến chuyện của mình. Mẹ chồng tui cực kỳ cưng cháu, các con tui một tay bà chăm sóc khi tui phải đi làm kiếm cơm. Khi còn bú thì không nói. Khi cháu chừng 4, 5 tháng tuổi là bà tập cho ăn bằng cách tán thức ăn ra thành bột rồi đút. Trước khi đút bà dùng miệng tém cái muỗng cho thức ăn gọn lại rồi tay làm như máy bay chọc cho cháu mở miệng để đút vào. Con tui lớn hơn một chút bà nhai cơm với thức ăn mem cho cháu. Không ăn ư! Bà đè ngửa ra nhổ vào miệng và bắt buộc cháu phải nuốt. Đó! Con tui lớn lên không kén ăn là nhờ bà. Lúc đó thấy cũng ớn vì thỉnh thoảng bà cũng ăn trầu nhưng tui không dám nói sợ bà nổi giận. Qua đây mới ớn hơn khi nhớ ra bà bị tiểu đường rất nặng.

Má tui và má chồng tui tin tuyệt đối vào thần Táo. Hai người mẹ của tui coi Táo quân như ông thần giữ nhà có thể phò hộ hay bảo vệ mọi thành viên trong gia đình. Mỗi khi tui bồng con về thăm ngoại, nhà tui và nhà mẹ không xa mấy nhưng bà vẫn xin phép ông Táo mới được bồng đi. Bà lấy ngón tay quẹt lọ nồi và trét vào trán con tôi một vệt đen thùi để ông Táo bảo vệ trên đường. Nhà lạc mất một món đồ gì đó mà tìm chưa ra, bà đốt nhang khấn ông Táo chỉ dùm.

Má tui mới vui, bà người Nam nên khi bà vái ông Táo để xin điều gì nghe rất tiếu lâm:

-Dái ông Táo cho .....

Những bà mẹ quê hiền lành chân chất luôn tin ở hiền gặp lành, luôn tin ở bên mình có đấng thần linh bảo vệ và che chở. Má tui kính cẩn cúng đưa ông Táo về chầu trời ngày 23 tháng chạp. Chiều ngày 30 tháng chạp cũng tươm tất làm một mâm trái cây, chè xôi để rước ông Táo về nhà. Đối với tui bếp để nấu ăn nhưng với má tui bếp là nơi thiêng liêng của Táo quân ngự trị. Vào bếp không được dằn mâm xáng chén, không được nói những lời bất kính, vô phép. Có như vậy ông Táo mới phò hộ cho mình một năm no đủ và bình an.

Đưa ông Táo về trời là một phong tục có từ xa xưa. Câu chuyện tình bi thương và rất đẹp của bộ ba hai ông một bà làm rung động trái tim thượng đế. Trần gian là nơi trấn nhậm, hàng năm ngày 23 tháng chạp phải về trời báo cáo công tác. Cái lạ là bay về trời mà lại cưỡi cá chép như để tượng trưng ý nghĩa "Cá chép hóa rồng" Phải chăng chuyện tích nhân gian muốn nói lên năm mới sẽ thắng lợi, thành công vượt bậc và thời cơ đã tới.

Hãy hy vọng đi các bạn. Năm mới tui không mong được chúc; " Bằng năm bằng mười năm cũ" Tui chỉ muốn mọi người chúc tui "Vũ như cẩn" nghĩa là vẫn như cũ khỏe mạnh, vui vẻ, được đi chơi nhiều như năm trước là được rồi. Năm nay tui không còn có dịp nói lái để hạ số tuổi cho mình trẻ trung thêm. Tui bước qua tuổi 77 nghĩa là lãnh hai cây gậy chống để đi. Chứng tỏ mình đã thật sự già chát rồi.

Biết sao được phải không? Tuổi già xồng xộc đến thì mình đón lấy nó với nụ cười chấp nhận sự thật. Vui hay buồn là do mình, người già nhưng tâm hồn trẻ trung sẽ cảm thấy đời vẫn còn đẹp lắm.

CHÚC MỪNG NĂM MỚI

Nguyễn Thị Thêm

Chúc Tết

Chúc Tết

Đốt nén hương trầm đón Tết sang
Lâm râm khấn nguyện gửi đôi hàng
Xuân về kính chúc nhà Văn Bút
Tết tới nguyện cầu nước Việt Nam
Thơ phú xây đời thêm hạnh phúc
Văn chương tạo dựng chốn bình an
Bàn tay đóng góp nền văn học
Trí não làm vui tuổi lão làng.

Đồng Lòng

Văn chương Đông Bắc tỏa ngàn sao
Hội trưởng toàn tài trí tuệ cao
Nữ sĩ ra đề như nhả ngọc
Văn nhân đối họa tựa phun châu
Thơ văn diễn đạt tình non nước
Nhạc họa phô trương nghĩa đồng bào
Huynh đệ đồng tâm cùng tỏa sáng
Chị em đoàn kết đẩy phong trào

Nguyễn thị Thêm

 

Thương

Anh đã thấy nhà mình trống vắng
Em buồn so chỉ một mình ên
Chiếc sofa gói trọn nỗi cô đơn
Em cong queo như con mèo ướt.

Trời Cali mấy ngày mưa sướt mướt
Mưa dầm dề lạnh lắm phải không em?
Em co ro trằn trọc suốt thâu đêm
Chiếc mền dày không bằng hơi anh ấm.

Em tới lui bước chân buồn xa vắng
Gót kiêu sa đằm thắm của ngày xưa
Giờ bao bọc đôi vớ màu đen sậm,
Như tim em đông lạnh suốt bốn mùa.

Bữa ăn hôm nay buồn hiu nguội ngắt
Ly mì tôm em ghét lắm chẳng ưa
Em ngồi đó thẫn thờ lùa từng sợi
Vắng vẻ một mình cô độc sớm trưa.

Anh lại nhớ những bữa cơm em đợi
Chờ anh về rạng rỡ những nụ cười
Cơm nóng hổi thức ăn còn bốc khói
Cả nhà mình rộn rã những niềm vui.

Thật đau xót, vợ ơi thương em quá
Tiếng "Yêu em!" chẳng thể thành lời
Khi em đứng trước hình anh em nói:
"Hãy yên bình siêu thoát nhé Mình Ơi!"

Có ai biết chia ly đau biết mấy
Người mất đi người ở lại ngậm ngùi
Anh muốn nói:-" Xin lỗi em: Bà xã
Đã vì anh cực khổ những năm qua."

Là lính chiến anh ra đi biền biệt
Em tảo tần làm dâu thảo vợ hiền
Khi tiếng súng trên quê hương im tiếng
Lặn lội nuôi tù chẳng ngại đường xa.

Em có biết lần thăm nuôi năm đó
Anh muốn chết cho xong khỏi khổ vợ con
Nhưng em nói: "Hãy vì em cố sống
Em sẽ chờ, dù thân xác héo mòn."

Được thả ra, anh về tâm tàn phế
Người lính oai hùng đã chết trong tù
Anh mang nặng những vết thương thân thể
Và tâm hồn khủng hoảng bởi chán chê.

Vì bất mãn khiến em nhiều đau khổ
Vất vả chăm chồng nhịn nhục mỗi ngày
Những uất hờn, những ân oán trả vay
Anh lại trút lên vai em chịu đựng.

Giờ đã trễ anh thương em nhiều lắm
Tha thứ cho anh. Má nó: Mình ơi
Anh bây giờ nơi yên tịnh chơi vơi
Đang nhìn xuống muôn vàn thương cảm.

Đứng lên đi ngoài kia trời quang đãng
Hít thở khí trời, tu chỉnh lại dung nhan
Cho anh đi không lưu luyến lo toan
Em mạnh khỏe bình an và vui sống.
.....
Người góa phụ ngồi im bên mộ vắng
Khói hương buồn bay quấn quít nghĩa trang
Mùa thu Cali lá thay chiếc áo vàng
Tóc nàng đã bạc màu theo năm tháng.

Nguyễn thị Thêm.
20/10/2024

Hồi Đó

Hồi đó ba đứa tụi này hiền lành quê một cục. Ba đứa ở ba xã khác nhau cùng đến trường tiểu học ở quận để học lớp nhứt, cái lớp cuối cùng của bậc Tiểu học.

Hồi đó học tiểu học phải mặc đồng phục. Áo trắng quần dài đen. Cái áo trắng cổ lá sen kín đáo dễ thương của tuổi chưa dậy thì ngực còn xẹp lép. Khi tập thể dục phải mặc cái quần phùn màu xanh, áo trắng tay phùn ngắn tay trông thật ngố. Nhưng mà hồi đó đâu có thấy ngố, vì cả trường đều như vậy, nhất là khi tập thể dục đồng diễn. Cả trường nghe theo chiếc còi của thầy hiệu trưởng hoạt động tay chân đồng loạt ở sân thật đẹp. Tập chung xong, thầy cô lớp nào dẫn học sinh lớp mình sinh hoạt trò chơi riêng. Từng toán nhỏ vui đùa ở sân trường. Tiếng vỗ tay, tiếng cười, chạy rượt nhau vui tở mở. Dưới tàng những cây phượng tuổi lớn hơn các học trò và thầy cô còn trẻ. Các lão phượng gốc rất to, ở trên cành lá xòe ra che mát cả sân trường rộng lớn. Màu đỏ rực rỡ của hoa phượng và tiếng ve kêu báo hiệu mùa hè đã về sắp phải chia tay. Các lớp tập vợt văn nghệ chuẩn bị cho ngày phát thưởng cuối năm và nghỉ hè.

Hồi đó thầy hiệu trưởng già ốm nhom mà oai lắm. Học trò sợ thầy cô giáo một, sợ thầy hiệu trưởng tới số mười. Thầy đi ngang qua hành lang lớp nào thì cả lớp đó im phăng phắc. Thầybước vô lớp, học trò đồng loạt đứng lên cúi đầu chào. Suốt cả năm học chưa thấy thầy đánh một học trò nào, chưa đuổi học đứa nào mà sao học trò lớp nào cũng sợ.

Hồi đó ba đứa học chung một lớp, cùng ngồi bàn thứ nhì. Hai đứa học thật giỏi còn một đứa học tàng tàng nhưng chưa bao giờ bị cô khẽ tay hay la mắng.

Một lần con nhỏ người Bắc rủ hai nhỏ kia đi tới nhà cô giáo:

- Chi vậy! Sợ lắm

- Sợ gì! Cô hôm nay trả bài chính tả và toán. Một mình tao ôm không hết. Tụi bây phụ tao .

Thế là ba đứa đi tới nhà cô. Trong lòng vừa mừng rộn ràng, vừa sợ.

Cô giáo của ba đứa nổi tiếng nhất trường là nghiêm và dữ. Cô đẹp sắc sảo với đôi mắt to đen và có uy. Da cô ngâm ngâm, mũi thanh tú và miệng rất có duyên. Cô tuy lớn tuổi nhưng đẹp nhất trường. Đứa nào học lớp nhì nghe được lên lớp cô là rét.

Nhà cô không xa, rộng rãi và rất đẹp trong mắt học trò. Ba đứa không dám bước vào, lí nhí đứng ngoài cửa gọi cô. Cô cười kêu vào nhà chỉ đám vở đã chấm xong rồi dặn dò ôm cẩn thận đừng để rớt.

Vậy mà ba đứa mừng rơn, hí hửng hãnh diện vì được cô cười, cô kêu vô nhà và nói chuyện ngọt ngào. Trong lòng đứa nào cũng sung sướng được giúp cô.

Hồi đó ba đứa đều ở xa nên mỗi ngày đều phải đem cơm theo. Hết giờ học buổi sáng học trò ở tại quận về nhà ăn cơm. Ba đứa lôi cơm ra ăn trưa. Ban đầu ba đứa ngồi riêng ba góc, ăn xong mới túm lại chơi chung. Một lần nhỏ người Bắc đề nghị ăn chung một chỗ cho vui. Con nhỏ người Nam xì một cái:

- Ăn cơm không được nói chiện. Ba tao biểu dzậy. Rồi nó tính đi ra chỗ khác ngồi ăn.

- Thì ăn đừng có nói gì! Thế mày đem đồ ăn ngon sợ tụi này ăn ké hả?

Rồi hai đứa quỷ quái kia kéo con nhỏ này lại giở gà mên cơm ra phá. Nhìn vào cà mèn cơm hai đứa kia chết lặng. Con nhỏ nạn nhân nước mắt sắp chảy ra:

- Tao đã nói để tao ăn riêng. Nhà tao nghèo, em đông nên tao ...

- Từ nay tụi mình ăn cơm chung, có gì chia nhau ăn. Đừng khóc! Tụi mình là bạn thân nhấtmà.

Rồi ba đứa ôm nhau khóc. Hồi đó ôm nhau như vậy là kỳ cục lắm nhưng không hiểu sao ba đứa không nghĩ tới, chỉ biết là thân thiệt thân như chị em một nhà. Nếu ngày xưa chắc phải làm lễ rồi thề thốt kết nghĩa đào nguyên.

Chơi quá thân nên ba đứa coi ba má của nhau như ba má mình. Ba má Sáu, ba má Bảy, ba má Tám. Mà cũng lạ, thứ gọi miền Nam của các má lại xếp thứ tự 6, 7, 8 ngon lành. Gọi miết rồi quen, ba má cũng chấp nhận luôn mỗi người có thêm hai đứa con gái.

Hồi đó học xong lớp nhứt phải thi để lấy bằng Tiểu học. Bà dì Bảy nói với ba:

- Con gái học vậy đủ rồi. Biết đọc biết viết là được. Ở nhà phụ gia đình. Học cao, nhiều chữ khó lấy chồng.

Cho nên trong kỳ thi Tiểu học hay thi tuyển vào đệ thất trường công nhỏ người Trung chẳng có gì lo lắng. Nó làm bài như thi lục cá nguyệt ở lớp, bởi vì nó biết đây là chặng chót của cuộc đời đi học của mình.

Vậy mà trời bất dung gian Tiểu học nó đậu là thường, thi tuyển vô đệ thất trường công một chọi mấy chục vậy mà nó đậu thủ khoa mới chết. Hai đứa còn lại chạy vô nhà nó la lớn:

- Mày đậu hạng nhứt kỳ thi tuyển, trường gọi tên mày quá chừng sao mày không đi?

Nhỏ nói tỉnh bơ:

- Đi làm gì, ba tao đâu có cho đi học nữa đâu. Rồi nó chỉ mớ chuối cây đang băm:

- Chờ tao một chút, tao trộn cám cho heo ăn rồi ra chơi với tụi mày.

Gần ngày tựu trường, cô giáo nghe học trò kể lại, cô mời ba nhỏ tới nhà. Ba tưởng nhỏ làm gì sai nên dẫn nhỏ theo để xin lỗi cô giáo. Cô nói với ba cô hãnh diện với toàn trường, với cả quận là học trò lớp cô đậu thủ khoa nên nhỏ nghỉ học cô rất tiếc. Nếu ba nhỏ không cho đi học tiếp, cô sẽ lo cho nhỏ học bốn năm đến khi nào thi đậu bằng trung học đệ nhất cấp. Tới chừng đó nhỏ có thể tìm một công việc tương ứng với bằng cấp.

Ba hiểu ra, cám ơn cô và dẫn nhỏ đi may áo dài liền để kịp mặc tựu trường. Vậy là nhờ cô nhỏ được đi học tiếp.

(Sau này khi đã phiêu bạt cả đời người, về Việt Nam thăm lại cô giáo cũ nhỏ đã ôm cô mà khóc. Cũng căn nhà đó nhưng bây giờ sao nhìn nó nhỏ xíu, chật chội và hôi mùi của đồ vật ẩm thấp để lâu năm. Nhà như thiếu không khí và tối tăm bởi xung quanh người ta lên lầu che kín cả ánh sáng. Cô giáo già về hưu hiu hắt bên ba đứa con bệnh tật nằm một chỗ chờ mẹ chăm sóc. Cô già yếu, đôi mắt đẹp tinh anh giờ chất chứa đầy muộn phiền. Gửi chút quà cho cô, nhắc chuyện xưa nhỏ khóc, còn cô cười:

- Cô quên rồi chuyện đó. Cám ơn em nhắc lại

Cô ơi! Trái tim người mẹ vĩ đại. Cô ơi! Một cô giáo tuyệt vời. Mãi mãi em biết ơn và kính yêu cô.)

Hồi đó bậc trung học mỗi thứ hai nam sinh mặc quần trắng, áo sơ mi trắng bỏ thùng lịch sự, nữ sinh phải mặc áo dài xanh để chào cờ. Ngày thường nữ sinh mặc áo dài trắng, nam sinh mặc quần dài xanh. Áo dài mới ba đem về buổi tối, sáng tựu trường nhỏ đi học áo còn y nguyên màu đỏ, xanh phấn vạch. Nhỏ tới lớp lúng ta lúng túng với bộ đồ dài lượt thượt lần đầu trong đời được mặc.

Ba đứa cùng thi đậu, cùng được xếp chung một lớp. Ba đứa thân càng thêm thân. Vì nhà nghèo lại thi đậu hạng nhất, nhỏ được nhà nước cấp học bổng suốt 4 năm trung học. Tiền mỗi kỳ học bổng ba dẫn nhỏ đi lãnh nên nhỏ không nhớ làđược bao nhiêu.

Hồi đó lên trung học con gái bắt đầu trổ mã. Ngực bắt đầu num núm chóp cau rồi lớn dần. Tóc ba đứa đều dài mượt mà nên khi có khi cột túm lên cao cà nhỏng như đuôi ngựa. Có khi thì thắt bím rồi gấp lại thành hai bím đôi ở phía trước. Giờ thể dục nhảy cao, nhảy xa, nhảy sào, ném tạ, chạy đua. Hai cái bím to đập vào bộ ngực mới dậy thì thật đau mà không đứa nào dám nói. À! hồi đó lên trung học giờ thể dục con gái phải mặc quần dài xanh áo trắng ngắn tay, con trai lại được mặc quần đùi hay quần sọt ngắn áo thun ba lỗ. Con trai, con gái tập riêng và khác giờ ở bãi tập của trường.

Hồi đó giờ thể dục sợ nhất là môn leo dây. Cuối sân trường có một cây me già thật to. Thấy cột một sợi dây thừng lên nhánh me trên cao và một đầu dây thòng xuống. Thầy bảo nắm sợi dây rồi leo lên. Thầy bấm giờ, leo được tới đâu thầy cho điểm tới đó. Sợi dây lúc lắc đong đưa, hai tay nắm chặt dây, hai ngón chân cái và trỏ nghéo vào sợi dây để làm thế cũng không thể nào lên cao được. Lần nào ba đứa với mấy học trò dân quận cũng bị điểm thấp và làm trò cười cho cả lớp. Mấy học trò ở miệt vườn quá rành leo cau, leo dừa nên phăng một hồi là lên tới nơi. Tụi nó hái trái me quăng xuống rồi cười đắc thắng.Trong tất cả các môn của thời đi học nhỏ không ngán môn nào chỉ duy nhất môn leo dây là phải đầu hàng và biến thành ký ức không thể nào quên.

Hồi đó trường trung học mới thành lập, phải mượn trường cũ bên tiểu học để dạy tạm các năm đầu. Sát hông trường còn mấy cây cao su. Con gái mỗi lần chơi đánh đũa ưa lấy mủ quấn banh. Banh quấn không đều tưng xéo xẹo chụp hụt hoài. Bọn con trai quấn làm banh để đá. Xe đạp bị bể bánh lấy mũ cao su dán thế keo. Nhóm con gái cột hai vạt áo dài lại để nhảy dây, chơi lò cò dưới tàng cây cao su vì chưa biết mình đã lớn.

Hồi đó trường không có trống. Ông hiệu trưởng lượm được một cục sắt to đem về treo lên và dùng một cây que sắt đánh làm kẻng lệnh. Vậy mà tiếng kẻng uy lực đó đã đi theo ký ức tuổi học trò của hàng nghìn cựu học sinh tản mạn trên khắp thế giới. Cái kẻng cũ kỹ nhưng đáng nhớ đó xuất hiện trên rất nhiều bài viết, bài thơ với tất cả thương yêu. Trường cũng không có cổng, học trò nào đi trễ sẽ bị đuổi về hoặc phải chép phạt và ghi vào học bạ.

Hồi đó lên trung học đứa nào cũng bỡ ngỡ. Các thầy cô được gọi là giáo sư. Các giáo sư đều ở xa, tốt nghiệp Sư Phạm được bộ giáo dục bổ nhiệm về dạy đầu tiên nên đa số còn rất trẻ. Các thầy cô chỉ đến lớp dạy đúng môn mình phụ trách, hết giờ thì ra khỏi lớp. Văn phòng gần các lớp, nhà tạm của ông Hiệu Trưởng nằm sau văn phòng kế chỗ để xe đạp của học sinh. Trường có hai giám thị và một cô thư ký lo việc hành chánh. Vì trường mới mở nên thiếu giáo sư, các thầy cô phải dạy thêm các môn phụ. Dạy đủ giờ trong tuần là đón xe đò về Sài Gòn. Dạy một thời gian các thầy cô xin chuyển trường về dạy nơi mình thích.

Hồi đó mỗi lớp có một giáo sư hướng dẫn. Vị giáo sư này chịu trách nhiệm hầu hết các sinh hoạt của lớp mình phụ trách . Mỗi lớp phải bầu chọn trưởng ban văn nghệ, thể thao, báo chí, học tập... Gần bãi trường hay Tết trường phát động thi đua Bích Báo, Văn Nghệ, Thể thao vv. Cả ba đứa đều hát không hay, múa không dẻo, nhảy cao thành nhảy thấp nên chỉ dám tham gia về bích báo và học tập mà thôi.

Hồi đó thầy mới ra trường còn trẻ măng nên được các nữ sinh chú ý kỹ. Các cô cũng vậy" yểu điệu thục nữ" nên nam sinh hay bàn tán và mê cô giáo. Dù vậy lễ nghĩa luôn được phụ huynh và thầy cô chọn làm rào cản Trong lớp hay ngoài đời các giáo sư vẫn là những mẫu mực mô phạm mà xã hội kính trọng.

Hồi đó lên tới năm đệ ngũ, đệ tứ là các nữ sinh đã thành thiếu nữ. Nét phù dung đã tới độ mãn khai nên đẹp tinh khiết và quyến rũ. Trong lớp đã có mấy đứa theo chồng và cũng đã xuất hiệnmối tình nảy nở giữa thầy và trò. Cuối hè đám cưới được hai bên gia đình tổ chức đúng lễ nghi.Ba đứa lần đầu tiên biết điệu. Kéo nhau may áo dài màu, mua guốc Đakao, tập trang điểm làm người lớn để đi đám cưới. Cô dâu không còn là trò A, trò B mà là một giai nhân rực rỡ bên chú rể thầy rất đẹp trai.

Ờ! mà hồi đó sao con gái lấy chồng sớm vậy không biết. Ba má cứ sợ con gái ế không ai cưới xấu hổ với bà con. "Lấy chồng sớm làm gì để lời ru thêm buồn" Một bài hát đã có lời như vậy.

- Lấy chồng là mang gông vào cổ. Con nhỏ Nam Kỳ đi đám cưới về nó nói như vậy. Rồi nó quả quyết:

- Tao không thèm lấy chồng coi ai cười cho biết

- Ừa! Để tụi tao lấy tăm chống mắt coi mày nói ngon nha

Sau này khỏi cần lấy tăm chống mắt nhìn cho rõ, nó lấy chồng có 2 đứa con mà hai đứa còn lại vẫn mình ên.

Hồi đó ở trường học sinh phải đứng lên hát bài: "Suy Tôn Ngô Tổng Thống" Thầy bắt hát thì hát vậy thôi chứ không chú ý gì đến chính trị, về người Tổng Thống mà mình phải suy tôn

Hồi đó có một lần nhỏ được nhận giải thưởng viết văn của Ngô Tổng Thống. Giải thưởng lớn cả trường chỉ có một. Phần thưởng là tiền và một giấy khen có chữ ký của ngài. Học trò được phần thưởng của Tổng Thống là vinh dự lắm, nhưng Tổng Thống xa vời quá trong đầu một con bé nhà quê.

Khi nhà Ngô bị lật đổ, nghe xong cả nhóm bạnchung lớp ngồi khóc một trận. Mấy đứa "Dân ri cư Bắc kỳ rau muống" khóc nhiều nhất. Hôm đó cả lớp ủ rủ như có đám tang: "Thương Tổng Thống quá đi, ông thương dân lo cho dân no ấm. Ông chủ trương cải cách điền địa, người cày có ruộng, lo cho dân di cư từ Bắc vào Nam ổn định cuộc sống" Riêng nhỏ còn khóc vì thương bà Nhu. Bà là một phụ nữ tài ba và can trường dám đứng ra tranh đấu bảo vệ đạo luật gia đình "Một vợ một chồng" để giải phóng phụ nữ thoát kiếp lấy chồng chung.

Mãi tới bây giờ tuy già rồi, cuộc đời đã chứng kiến bao nhiêu thay đổi trên chính trường, nhưng người Tổng Thống đáng kính nhất trong lòng nhỏ vẫn là Tổng Thống Ngô Đình Diệm.

Hồi đó hè năm Đệ tứ miệt mài ôn bài để thi lấy bằng Trung học Đệ Nhất Cấp. Gần ngày thi hẹn gặp nhau cùng quyết định ở trọ chỗ nào trên tỉnh để đi thi. Con nhỏ người nam bây giờ mập lên thấy rõ.
- Ê! Sao mày mập ú thù lù vậy?
- Tao không biết. Chắc tại tao lo
- Lo người ta ốm nhom. Sao mày mập?
- Tao lo thi rớt nên tối nào tao cũng thức khuya học bài
- Tao thức khuya ốm nhom, sao mày thức khuya mà mập?
- Tao thức rồi đói bụng tao kiếm gì ăn để học tiếp. Cứ vậy...
Từ đó mỗi khi kể chuyện "Lo học thi đến mập ú" cả mấy đứa lại ôm bụng cười.
Ba nhỏ người Trung quyết định gửi cả ba đứa ở trọ nhà người quen gần nơi thi là trường trung học lớn nhất tỉnh. Ba đích thân đem ba đứa đến nhà đó để gửi gắm trước một ngày. Ba dẫn cả ba đứa đến tận trường để biết chỗ, dặn dò, khuyến khích rồi ba về.

Tối đó ba đứa thức ôn thi. Con nhỏ người Bắc bố nó mới mở tiệm tạp hóa nên đem theo ê hề là thức ăn vặt. Me ngào đường, kẹo me, mứt chùm ruột, mứt me... nghĩa là mấy món tủ của con gái chua chua ngọt ngọt nên tha hồ bóc lủm rồi ôn bài. Quá nửa khuya bụng đứa này kêu rột rột, bụng đứa kia thổn thức không yên. Cả xóm đều đi cầu ở sau khu mả hoang cách xa nhà. Trời ơi là trời ba con nhỏ sợ ma mà phải xách cái đèn bảo đi tim nơi trút bầu tâm sự. Vừa về tới nhà thì lại mắc đi tiếp, bụng vừa đau vừa kêu như nước chảy qua lỗ cống. Không nhịn được lại kéo nhau cả bọn xách đèn bão đi nữa. Chó nhà hàng xóm sủa vang trời. Lớp sợ ma, lớp sợ chó cái gì trong bụng cũng muốn trào ra hết.

Cũng may trước khi đi má nhỏ người Trung nhét vào túi xách con chai dầu gió "Nhị Thiên Đường" Lại ưu ái bỏ thêm vào túi áo hộp "Dầu Cù Là Hiệu Con Cọp" sợ nhỏ đi xe đò say sóngtrét vô mũi cho dịu cơn buồn ói. Nhờ vậy ba đứa trét, xoa, hít túi bụi. Gần sáng bụng mới êm mà đứa nào cũng tàn hơi hết xí quách. Sợ ngủ quên trễ giờ thi nên chỉ dám ngủ chập chờn.

Buổi sáng lên trường thi người như say sóng, mắt mở không lên, đầu óc loạng quạng. Cũng may bài thi không mấy khó nên làm cũng được. Khăn gói đi về không dám kể cho ba nghe chỉ nhìn nhau cười đau khổ mặt mày méo xẹo.

Kết quả kỳ thi con nó Bắc Kỳ, Trung kỳ thi đậu, con nó Nam kỳ rớt cái ạch thảm thương. Nó mếu máo:

- Tao thua trận này thê thảm. Vừa mập ra lại vừa thi rớt cái bịch

Hai đứa chọc nó

- May là mày mập ra té cái bịch toàn thịt mỡnên không đau.

...

Chuyện "Hồi đó" còn dài viết hoài không hết. Chỉ là bây giờ ba đứa vẫn khỏe nhưng sống ở ba nơi VN, Pháp, Mỹ. Ba má của ba đứa đều đã quy tiên. Những người muôn năm cũ đã về với thiên thu. Ba đứa đều già, con cháu cả bầy nhưng chưa thể xếp đặt để một lần bộ ba gặp nhau đầy đủ để kể chuyện xưa.

Hồi đó mình ên muốn đi đâu cũng được. Bây giờ hết lo cho con tới lo cho cháu. Nó kêu một tiếng :"Ngoại ơi! Con muốn đi tè " là bận gì cũng bỏ, cắm đầu chạy lo cho nó. Thấy chưa! Nó là hoàng đế không ngai, là tất cả yêu thương trong cuộc đời mình. Từng tuổi này rồi dù già háp vẫn hết sức mình hiến dâng phục vụ.

Hồi Đó

Bà Bảy nói cho mình nghỉ học

Học cho nhiều chỉ thư viết cho Trai

Gái đảm đang phải biết trong ngoài

Tam tùng tứ đức chồng sai vợ dạ.

Bà nội muốn mình y chang như má

Ba có vợ ba má vẫn làm thinh

Hiếu thảo mẹ chồng sống trọn nghĩa tình

Cơm dâng nước rót cúc cung tận tụy.

Hồi đó mình không hề suy nghĩ

Đi học hay không quyền của mẹ cha

Con gái ngoan phải vén khéo cửa nhà

Lo cơm nước chăm heo gà chó vịt.

Tuổi còn nhỏ đã có người ưa thích

Cậy mối mai dạm hỏi vấn gia

Mình ngu ngơ con nít thật thà

Rủ chú rể ra sau vườn hái ổi.

Má thấy vậy thương con quá đỗi

Về làm dâu vất vả nhà người

Má lắc đầu- còn dại lắm chị ơi!

Nhiều sai sót nên tôi không dám gả-

Giờ nghĩ lại thật mừng cám ơn má

Đã cho con được tiếp tục đến trường

Sống tuổi học trò tinh khiết dễ thương

Được tận hưởng niềm vui từ việc học.

Nhớ lại "Hồi Đó" nhiều khi muốn khóc

Mới hồi nào... giờ già chát nhăn nheo

Cha mẹ mất các anh cũng đi theo

Trai cũng chết viết thư tình ai đọc.

Nguyễn thị Thêm

11/2022

Vô Thường

Mỗi ngày đến phòng gym.
Tôi đảo mắt đi tìm
Ông bạn già quen thuộc
Vui tính và cũng hiền .
Mình đã quá bảy mươi
Chân cẳng đều rã rời
Vào đây tập thể dục
Có bạn cũng thêm vui.

Hai đứa mình quen nhau
Bằng bước đi trên máy.
Bằng mồ hôi nhễ nhại
Mệt thở hộc xì dầu!

Thường tập xong hai đứa
Đi đến phòng xông hơi.
Chuyện trên trời dưới đất
Chuyện bão nổi đổi đời.
Sáng nay giờ bơi lội.
Đông quá bên hàng tôi
Anh đi qua hàng khác.
Ít người bơi thảnh thơi.

Anh vẫn còn khỏe mạnh
Bơi cũng còn khá nhanh
Tôi nhủ thầm trong bụng
Thật là mừng cho anh.

Kìa! ở cuối hồ bơi
Sao anh nằm thảnh thơi
Thật lâu không nhúc nhích
Kiểu bơi gì vậy trời!.

Chúng tôi đến bên cạnh
Khiêng anh lên thật nhanh
Tim anh không còn đập
Ra đi trong an lành.
Anh chết trong hồ bơi
Nước trong vắt tuyệt vời
Gia đình không hay biết
Không trăn trối một lời.
Cả phòng gym xôn xao
Đứng im như lời chào
Băng ca chuyển thi thể

Hồn anh về nơi nao.
Tôi cúi đầu thật buồn
Tử nghiệp kìa con đường
Một sát na ngừng thở
Để lại bao tiếc thương.
Bạn già ơi! bạn già.
Vô thường cuộc đời ta
Mình mới vừa trò chuyện
Mà giờ đành cách xa.

Nguyễn thị Thêm
26/03/2022

Cuối Tháng Tám

Sáng nay như thường lệ, tôi dậy sớm. Làm vệ sinh cá nhân xong, tôi uống một ly nước ấm, thay đồ và đi bộ. Tôi yêu cái xóm nhỏ hiền lành của tôi. Những con đường sạch sẽ và bình an chan hòa nắng sớm. Mỗi ngày tôi hay nhìn những bông hoa ven đường hay trước nhà hàng xóm. Có những chỗ người ta dọn sạch sẽ trồng cây mới. Cây mới trồng nhỏ xíu, yếu đuối hấp dẫn ánh mắt tôi. Rồi mỗi ngày cây ấy mạnh mẻ và lớn dần lên. Những cánh hoa nhỏ xíu hé nụ. Ừ! Hoa nhỏ nhắn, xinh đẹp như nụ cười thật xinh của đứa cháu nội Ella khi nhìn tôi trên Iphone mỗi lúc Facetime.

Thật sự khi về thăm gia đình ở VN trở lại Mỹ tôi mới thấy giá trị thực sự của những sidewalk mà nơi này tôi có. Ở VN tôi không tìm được con đường nào như thế. Người ta cất nhà, làm đường không hề nghĩ đến chừa một con đường nhỏ an toàn cho người đi bộ. Con đường trước mặt xe chạy ào ào chỉ cách nhà vài mét. Buổi sáng muốn đi bộ một vòng không biết đi đâu. Cứ bó gối ngồi nhìn ra đường nghe còi xe lẫn tiếng xe chạy vụt qua như muốn lấy mạng con người.

Nơi gắn bó với cuộc đời tôi, tâm hồn tôi, nơi tôi từng chạy nhảy, tắm mưa vô tư không còn nữa. VN không còn là nơi yên tịnh, bình dị nữa rồi. Mỗi nơi đều vội vã, tranh chấp và chụp giựt từng ngày. Dường như nơi nào, thời gian nào cũng chờ đợi những dự án, những kế hoạch gì gì đó khiến người bình thường tính không xong, nghĩ không tới, hồi hộp bất an.

Sáng nay, tôi bước ra khỏi nhà đi mới có một vòng mà cảm thấy lạnh. Tôi về lại nhà thay chiếc áo khoác và thấy dường như mùa thu đang trở về. Trời mát lạnh nhẹ nhàng. Tôi nghe thầy Pháp Hòa giảng pháp với cái tai nghe thấy lòng thanh thản lạ kỳ. Dường như nơi này, con đường này, những dãy núi xa xa trước mặt cho tôi sự bình yên và hạnh phúc.

Tháng 8 đã chấm dứt ngày hôm nay. Ngày mai qua tháng 9. Tháng của lễ Lao Động ở Mỹ và ở VN rộn ràng cờ xí băng rôn mừng ngày lễ Độc Lập. Thời gian lại tiếp tục vòng quay không bao giờ dứt. Một ngày đi qua. Một năm đi qua tôi đã mất đi thời gian của đời mình. Phía sau là quá khứ không kéo lại được. Phía trước tương lai không biết có gì để diễn biến tiếp theo. Giờ này đang là hiện tại.Tôi hít thật sâu, bước chân đều đặn có lực hơn. Hãy yêu bản thân trong từng phút giây hiện tại. Hãy để lòng đến những người xung quanh và thông cảm khi thấy những sự không được bình thường. Hãy tha thứ và thông cảm cho con cháu những lúc chúng sai phạm. Tuổi trẻ ai lại không sai sót và vấp ngã. Hãy mỉm cười và đưa tay kéo chúng đứng lên với một nụ cười.

Tháng 8 tôi có nhiều duyên nợ với Bác sĩ. Bà bác sĩ gia đình về hưu. Tôi có một ông gia đình mới. Ông là người Việt rất dễ thương, nói năng lịch sự và cũng mang họ Nguyễn nhà ta. Trong lần trò chuyện được biết vợ ông người Biên Hòa và ngày xưa cũng từng học Ngô Quyền. Mong rằng lần hẹn đi Bác Sĩ Nguyễn kế tiếp sẽ gặp được phu nhân ông để dân Ngô Quyền tìm lại nhau. Vì là bác sĩ gia đình mới nên tôi phải làm lại hồ sơ từ đầu, ông cho tôi làm rất nhiều thử nghiệm để kiểm tra sức khỏe.

Cuối tháng 8 tôi cũng đã đi chích cúm để an toàn tuổi già. Cô y tá nói đã có thuốc chích ngừa Covid mới. Thì ra Covid bây giờ phải chích mỗi năm một lần. Nghe mà ngán ngẩm.

Tháng 8 tôi cũng làm một chuyến du lịch nhỏ ba ngày ở Solvang Nam California. Đây là lần thứ ba tôi tới đây. Mấy lần trước chỉ ghé chơi vài tiếng rồi đi về. lần này con gái book khách sạn ở lại. Mỗi ngày đi một vòng khu thị trấn, ăn uống, mua sắm, chụp hình và ngắm ông đi qua bà đi lại. Cái thị trấn Âu Châu xinh xắn này vậy mà lúc nào cũng có khách du lịch ghé thăm. Những cối xay gió đặc trưng quyến rũ người ta không ít. Chúng tôi mua vé ghé thăm và chụp hình với những con đà điểu thật to. Dù nhỏ nhưng nơi này có mấy cái museum. Mỗi museum có đặc điểm riêng, hình ảnh chưng bày độc đáo riêng. Không mua vé vào cửa, chỉ bỏ tiền vào hộp nhỏ ủng hộ mà thôi. Có một tiệm bánh rất đặc biệt ở Solvang mà du khách nên ghé mua ăn thử. Chỉ là bánh quy thôi nhưng rất ngon hình thức đựng cũng khác lạ.

25 tháng 8 tôi đi dự tiệc sinh nhật 74 tuổi của Nguyễn Hữu Hạnh. Tiệc này cũng kỷ niệm 40 năm ngày cưới của cặp đôi Hạnh & Dậu. Đánh dấu 30 năm hai vợ chồng định cư tại Hoa Kỳ. Ba điểm chính trong một buổi tiệc thân mật gia đình rất có ý nghĩa. Vợ chồng, con cháu quây quần. Bạn bè đến tham dự rất đông. Ai cũng rạng rỡ nụ cười chúc lành. Hạnh & Dậu là hai người em rất vui tính và dễ thương. Chúc Mừng hạnh phúc hai em. Chúc các em mãi mãi yêu thương nhau trong niềm vui chung của tập thể đồng hương Biên Hòa, các thầy cô, các bạn học trường Ngô Quyền và Khiết Tâm.

Tôi ngồi đây trước màn hình để viết vài dòng tiễn đưa tháng 8. Tháng của rất nhiều sự kiện trong lịch sử, một người bạn đã gửi vào diễn đàn cho chúng tôi lật lại quá khứ. Tôi xin điểm lại những ngày tháng 8 thật nổi bật nhất để chúng ta cùng nhớ và tiễn đưa tháng 8.

-Ngày 06/8/1945 Mỹ ném bom nguyên tử xuống thành phố Hiroshima Nhật Bản

-Ngày 06/8/ 1962– Nữ diễn viên, ca sĩ Marilyn Monroe qua đời do sử dụng thuốc an thần quá liều.

- 09/8/1173 – Bắt đầu xây tháp nghiêng Pisa, Ý Đại Lợi.

-. 10/8/1945 Truman tuyên bố Nhật Bản đầu hàng.

. 10/8/1961 – Chiến tranh Việt Nam: Quân đội Hoa Kỳ bắt đầu sử dụng chất độc da cam tại Việt Nam.

. 10/81990 – Tàu vũ trụ Magellan đến hành tinh sao Kim.

- . 15/8-1914 – Kênh đào Panama bắt đầu cho phép tàu qua lại, rút ngắn hải trình giữa Đại Tây Dương và Thái Bình Dương thông qua eo đất Panama.

. 16 / 8/ 1977 Elvis Presley chết vì đau tim

. 17/8-1798 – Các tín hữu Công giáo Việt Nam tin rằng Đức Mẹ Maria hiện ra tại

Quảng Trị, sự kiện được gọi là Đức Mẹ La Vang.

- 21/8/1959 – Tổng thống Dwight D. Eisenhower ký một lệnh hành chính tuyên

bố Hawaii trở thành tiểu bang thứ 50 của Hoa Kỳ.

-.22/8/1914 – Chiến Tranh Thế Giới thứ Nhất: Ngày đẫm máu nhất trong lịch sử quân sự Pháp với hơn 20.000 binh sĩ tử trận khi giao tranh tại Rossignol trong khuôn khổ trận Ardennes.

- 25/8/1883 – Chính phủ Pháp và triều Nguyễn ký kết Hòa ước Quý Mùi, xác lập quyền bảo hộ lâu dài của Pháp trên toàn bộ Việt Nam.

- 28/8/1963 – Nhà hoạt động dân quyền Martin Luther King đọc bài phát biểu TÔI CÓ MỘT GIẤC MƠ tại Washington, D.C., Hoa Kỳ.

- 30/8/ 1945 – Cách mạng tháng Tám: Bảo Đại đọc chiếu thoái vị tại Huế, kết thúc nhà Nguyễn

- 30/8/1984 – Chương trình tàu con thoi Discovery: khởi hành chuyến đi đầu tiên của nó từ Trung tâm vũ trụ Kennedy, Florida.

- 31/8/1997: Diana, Vương phi xứ Wales thiệt mạng trong một vụ tai nạn xe hơi

kinh hoàng xảy ra dưới đường hầm cầu Alma ở Paris, Pháp vào ngày 31 tháng 8

năm 1997 cùng với Dodi Fayed, con trai của doanh nhân người Ai Cập Mohamed

Al-Fayed, và là tình nhân của Diana vào thời điểm đó.

.......

-Ngày 09/8/1945 quả bom thứ hai rơi xuống thành phố Nagasaki của Nhật chấm dứt thế chiến thứ hai.

Thế là đã bắt đầu tháng 9. Tháng chín đối với tôi nhiều kỷ niệm hơn tháng 8. Tháng này nhà tôi có đến 4 cái sinh nhật. Ở nơi này thời đại này người ta ghi nhớ ngày sinh nhật để chào đón một sinh mạng đến làm đẹp thế giới này. Một hài nhi nhỏ bé nhưng biết đâu là một anh hùng, một nhân vật vĩ đại đem lợi lạc cho muôn người. Ai cũng bắt đầu một hành trình từ trong bụng mẹ. Ai cũng cần một nhát kéo cắt rốn để hội nhập với thế giới. Ai cũng khóc oe oe khi chào đời và bất cứ một sinh mạng nào được sinh ra cũng chỉ là một đứa bé. Một thiên thần nhỏ bé của gia đình.

VN ta thường không quan trọng ngày sinh mà nhất nhất nhớ về ngày chết. Má tôi, ba tôi hai người tôi quan trọng nhất đời tôi cũng chỉ nhớ nằm lòng ngày giỗ tổ tiên để cúc cung bái lạy. Nếu hỏi ngày sinh của họ. Tôi cam đoan họ không hề biết. Đừng hỏi ngày sinh các con, chỉ hỏi tuổi gì, tôi tin chắc má tôi sẽ xòe bàn tay ra để tính nhẩm. Tí, Sửu, Dần, Mẹo, Thìn, Tỵ...

Tháng 9 là tháng gắn liền với cuộc đời tôi. Tháng tôi từ con gái biến thành đàn bà. Tháng mở đầu để tôi từ giã tâm hồn vô tư vô lo thành một người biết thế nào là cay đắng cuộc đời. Có những niềm riêng từ trong sâu thẳm không thể kể cho ai nghe. Chỉ cất lại cho riêng mình để chấp nhận và tha thứ.

Ngày đó đến nay đã 54 năm. Tôi lại mỉm cười khi nhớ lại tôi như thế nào trong ngày quan trọng đó. Tôi là con gái rượu của ba má tôi. Tôi có nhà riêng và đám cưới tổ chức ngay sân trước nhà tôi. Cổng cưới vu quy với những nhánh đùng đình treo theo lá dừa được cắt tỉa tỉ mỉ. Nhóm nam hướng đạo làm cả ngày hôm qua. Phòng tân hôn dán giấy màu thật đẹp của đám học trò chăm chút. Giường cưới với chiếc chiếu hoa mới mua, mền gối còn thơm mùi xà bông mới giặt. Trên đầu giường là bàn thờ tơ hồng với hoa và hai ly rượu cho đêm hợp cẩn.

Nhà tôi ở vùng xôi đậu không được an toàn nên đám cưới tôi làm tại quận lỵ ngay trước sân nhà tôi. Ba tôi mướn thợ về nấu các món ăn. Khách mời đa phần là bà con dòng họ hai bên và bạn bè của cha mẹ vì ơn nghĩa lâu năm. Đàng trai đến nhà với đầy đủ sính lễ. Tôi con gái duy nhất của cha mẹ đã có một đám cưới đàng hoàng trang trọng để trình làng. Như vậy cũng tạm gọi là trả hiếu theo quan niệm ngày xưa. Vậy mà cho đến mấy chục năm sau ở nước Mỹ hỏi anh ấy ngày cưới là ngày nào anh hoàn toàn không nhớ, không biết. Người đàn ông của đời tôi vô tâm đến thế.

Tháng 9 tôi làm khai sinh cho đứa con gái 3 tuổi dễ thương bụ bẫm có làn da trắng và đôi mắt có màu xanh lơ. Tôi chọn ngày cưới của tôi làm ngày sinh cho con. Mỗi ngày đi dạy tôi mang con theo. Con chơi với bác lao công ở trường. Hết giờ tôi dẫn con về. Nhóm bạn thấy tôi nghỉ hè có mấy tháng mà đã có con lớn thế này. Tôi cười ôm con trong vòng tay. "Con gái cưng tôi đẻ ngang hông". Con bé bảo "Mạ đừng chơi với mấy O đó nữa. Con rọt của người ta mà còn hỏi như rứa"

Con tôi nói như két nhưng đôi lúc tôi không hiểu nó nói gì. Nó nói rặt giọng Quảng Nam và Quảng Trị. Tôi dân miền Nam có hiểu chi đâu. Má tôi còn tệ hơn tôi. Một lần dẫn con về nhà ngoại. Tôi thấy hai bà cháu đang kịch liệt giằng co với cái chổi quét nhà. Tôi hỏi

- Má ơi! Chuyện gì vậy?

Má tôi vừa thở vừa nói.

- Má đang quét nhà, bé Nhi chạy tới giựt chổi của má, nó nói cái gì suột suột má không hiểu.

Hỏi con gái nó trả lời:

- Con nói Mệ Ngoại tra rồi, lại giừng ngồi để chủi con suốt cươi cho.

Bạn có hiểu cháu nói gì không? Tôi thì hiểu, má tôi thì không? Tới giờ kỷ niệm vẫn còn trong tôi dù má tôi đã mất mấy chục năm về trước, con gái tôi bây giờ đã 57 tuổi rồi.

16 tháng 9 này là rằm Trung Thu, ngày người tình trăm năm của tôi mất hơn 7 năm. Sau thời gian 3 năm tang chồng, sau mùa đại dịch tôi đã đem tro cốt anh ấy thả biển. Chùa không thể để tro cốt lâu hơn. Ý nguyện của anh là thênh thang về với biển trời nên bây giờ anh ấy không còn vướng bận.

Tôi chuẩn bị qua thăm con tại Texas. Hành trang đã xong, năm nay tôi sẽ cúng giỗ anh ở nhà con trai. Anh đã gắn kết với tôi từng ấy năm, tôi tin chắc người anh yêu thương nhất cũng sẽ là tôi. Cúng giỗ chỉ là tưởng nhớ và tri ân.

-"Hãy đi theo tôi nếu hương linh ông vẫn còn loanh quanh ở nơi này. Nơi nào có tôi, ông sẽ nhận tín hiệu bình an và yêu thương của gia đình".

Nghe nói cơn bão Yagi đang tiến vào Trung Quốc và VN. Xin cho cơn bão mau qua và đừng gây thiệt hại cho người dân tội nghiệp nước tôi. Cầu nguyện. Cầu nguyện.

Nguyễn thị Thêm.

9/2024