Chủ Nhật, 29 tháng 3, 2026

Sống Trong Tình Cha - Sáng Tác:Liên Bình Định - Ca Sĩ: Hà Trâm

Sáng Tác:Liên Bình Định
Ca Sĩ: Hà Trâm

Người Ca Trưởng

 

(Cho các anh, chị ca trưởng khắp nơi nhân mùa Chay Thánh)

Các anh, chị …những thuyền trưởng tài ba
Đưa ca đoàn đi qua từng nốt nhạc
Dâng lên Thiên Chúa lời ca câu hát
Ngợi khen Ngài, đấng chí thánh chí tôn

Đôi bàn tay nhịp nhàng theo điệu buồn
Mùa chay đến cho nhân trần thống hối
Tiếng hát thiết tha xua tan tội lỗi
Chúa trên cao đôi mắt nhỏ lệ thương

Tuần Thánh tím màu, nồng nàn sầu vương
Những ngón tay rung vào hồn nức nở
Chúa chịu chết chiều Canvê máu đổ
Nốt trầm nào chất ngất nỗi quạnh hiu

Chúa tiến vào Thành, kiêu dũng huyền siêu
Người ca trưởng như hùng binh ra trận
Alleluia, đàn vang réo rắt
Ngài sống lại rồi, câu hát bay cao

Cánh tay đưa lên những nhịp tự hào
Lòng ca viên cũng hân hoan kỳ diệu
Như tri kỷ tri âm tìm đồng điệu
Giây phút nhiệm màu mừng Chúa Phục Sinh

Hoan hô những người ca trưởng nhiệt thành
Ba, bốn bè chẳng làm anh, chị bối rối
Dẫu khoan thai, trầm hùng hay sôi nổi
Trút hết tâm tình vào bản thánh ca

Cám ơn những người ca trưởng của chúng ta
Mùa buồn, mùa vui vững tay dìu dắt
Với cung đàn hoà quyện cùng tiếng hát
Là lễ dâng Cha cao quý, tuyệt vời!

Edmonton, Mùa Chay 2026
Kim Loan

.

Viễn Du

 
 
Ta vẫn coi đời như viễn du
Bước đi, đi mãi chẳng lui về
Dấu chân xưa đã mờ cát bụi
Mà thời gian vẫn chửa xóa nhòa.

Ta vẫn coi đời như viễn du
Gửi tình theo sóng vỗ xa mù
Gởi sầu vào mắt ngàn ngấn lệ
Chia ly, hội ngộ hỏi ai ngờ.

Ta vẫn thả hồn về chốn xưa
Xanh lá me bay những chiều mưa
Thiết tha vui hay buồn da diết
Ai đợi chờ ai, ai đón đưa …

Ta bước xuống đời chân viễn du
Thuyền mê bến giác vẫn xa mù
Lạc nẻo đường về, trăng chuyển bến
Ta vẫn xem đời như viễn du…

Sao Khuê
11-2011

Xuân Mơ

 

Xuân mơ…rộn rã trong lòng!

Nguồn vui… rạng ánh trời trong!

Biết chăng ai…tuyết rơi còn đó…

Mầm non, búp nụ chờ mong !


Xuân mơ…rạo rực trong tim

Tảng đá ngầm còn bị đắm chìm…

Nên muôn loài đang ngơ ngác!

Lâu rồi…mòn mỏi cánh chim!


Xuân ơi…mau thức giấc đi

Vươn mình…với sức Thần kỳ

Cho đất trời thay màu áo…

Hoa bướm rộn ràng…khúc họa mi!


Muôn loài đang đợi đón mừng Xuân

Hò reo, nhảy múa… tưng bừng!

Chim ca, cá lượn…hoa đua nở

Gió mây hòa nhịp…tiếng sáo ngân!


Xuân ơi… đến…rồi đi thôi

Ước mơ Xuân… chốn đời đời…

Cả xác lẫn hồn…được biến hóa!

Đời đời sung mãn…chẳng hề vơi!!


Tô Đình Đài


Trầm Lặng Giữa Phong Ba Bão Tố


     Hòa bình không phải là vắng bóng bạo loạn, không có tiếng súng, không có giặc dã chiến tranh, “Hòa bình là sự yên ổn phát sinh khi mọi sự được đặt đúng vị trí, đúng trật tự -giữa con người với nhau, giữa con người với xã hội, và giữa con người với Thiên Chúa. “Peace is the tranquility that results from right order - Pax est tranquillitis ordinis.” (City of God, quyển XIX, ch.13, St. Augustine Th.k IV-V).

     Trật tự đúng - right order tức là khi công lý được thực thi, mỗi người nhận được điều thuộc về mình, và các mối quan hệ được sắp xếp hài hòa.

     Theo nghĩa triết học và thần học thì thánh Âu-Tinh / Augustine không hiểu hòa bình như là sự im lặng hay vắng bóng xung đột. Ngài định nghĩa:

• Hòa bình là sự tĩnh lặng phát sinh khi mọi sự được nằm ở đúng vị trí của nó.

• Trật tự đúng-right order bao gồm:

       -trật tự trong linh hồn (ý chí – lý trí – dục vọng)

       -trật tự trong xã hội (công lý, bổn phận, tương quan)

       -trật tự giữa con người và Thiên Chúa (theo quan điểm Kitô giáo)

Vì vậy, hòa bình không phải là “không có chiến tranh”, mà là sự hài hòa sâu xa của toàn thể đời sống.

Vì sao câu này được diễn giải thành từ “Thứ Tự / right order”?

Trong tiếng Latin, ordinis không chỉ có nghĩa là “thứ tự - order” mà còn hàm nghĩa: 

• trật tự đứng đắn

• trật tự hợp lý

• trật tự theo bản chất của sự vật

Do đó, nhiều học giả Anh ngữ thêm chữ “right” để làm rõ ý của thánh Augustine là trật tự đúng không phải là bất cứ trật tự nào.

     Vậy thì theo ý nghĩa đó và trong hoàn cảnh hiện nay trên thế giới -đặc biệt tại Hoa Kỳ và Việt Nam- hòa bình có không? Với tư cách là người có niềm tin, người Công Giáo chúng ta nghĩ sao và phải ứng xử thế nào về hai chữ hòa bình?


NGƯỜI CÔNG GIÁO HOA KỲ ĐƯỢC KÊU GỌI NÊN GIỮ BÌNH TĨNH


     Tại Hoa Kỳ, trong khung cảnh và bầu khí nặng nề ở Minneapolis còn đang âm vang và lan rộng thì nhiều người Công Giáo trên khắp đất nước Hoa Kỳ đã có cảm giác báo động và lo lắng vì truyền thông báo chí xã hội hình như có vẻ đã quan trọng hóa thời kỳ hỗn loạn này.    

     Cơ quan di trú - ICE đã làm việc để giữ an ninh nhưng bị phản đối. Một vài vụ trở thành bạo động; có vụ gây nguy hiểm làm hai người thiệt mạng, đưa đến xáo trộn  tưởng như không thể ngồi yên.

     Là người Công Giáo, chúng ta được kêu gọi phải bình tĩnh và giữ hòa bình.

     Nhưng trong một thế giới đầy dẫy mâu thuẫn chúng ta phải làm gì?

     Nhiều giám mục như TGM Oklahoma Paul Coakley là chủ tịch HDGMHK, Gm Michael Burbidge của Arlington đã kêu gọi giáo dân làm “Giờ Thánh cho Hòa Bình!”

     Với nhiều hướng dẫn hơn, Gm Burbidge đã nói: “Trong những giây phút thinh lặng trước Mình Thánh Chúa, chúng ta hãy dâng phó quốc gia và vị lãnh đạo của  chúng ta cho Thiên Chúa và xin Ngài biến đổi mọi trái tim để những cơn bão nước lạnh lắng xuống, tất cả mọi chia rẽ không còn, và lòng người cùng cuộc sống của họ sẽ được biến đổi.”

     Đào sâu hơn nữa vào những phương cách để chế ngự nỗi niềm bất ổn, có người không chỉ nhắc đến lời của Gm Burbidge mà còn của Đức ông Charles Pope, cha Joseph Anthony Kress, o.p. và nhiều nhân vật cùng truyền thông báo chí CG khác.

     Tgm Naumann đã nói: “Chúng ta đang sống trong thời kỳ bất ổn và bão tố vì chúng ta đang chứng kiến những âm mưu đang xảy ra hàng ngày trên đường phố.”

     “Một đằng, chúng ta bị hoang mang vì nhân viên công lực bị tấn công trong khi họ tìm hiểu để bắt giữ và trục xuất những thành phần côn đồ và băng đảng ma túy đang gây tội ác. Đồng thời một đằng khác, chúng ta cũng để ý đến những di dân đã chạy trốn khỏi cảnh nghèo khó và bạo động áp bức ở quê hương họ để đi kiếm một đời sống tốt đẹp hơn. Nhiều người bây giờ sống trong lo sợ bị bắt và bị ngăn cách gia đình và bị trục xuất!”

     “Bầu khí chính trị còn chia rẽ hơn nữa. Chúng ta cũng nghe những tiếng nói rất hùng biện gọi kẻ di dân là hiếp dâm, sát nhân và băng đảng. Đồng thời cũng không phải là không có những kết án tương tự khá ác độc đối với  những nhân viên công lực cái nhãn hiệu Nazi, Phát xít. Thay vì đối thoại, người ta đã la ó xúc phạm nhau. Chúng ta phải đáp ứng thế nào với cái văn hóa hỗn loạn không thể kiểm soát được ấy?” Ngồi yên? Đổ thêm dầu?....

     Chúng ta còn nhớ một ngày đen tối ở Rome lúc mà dịp dịch covid đang ở cao độ, Đức Phanxico -giữa công trường thánh Phero vắng lạnh- đã mời gọi người giáo hữu mở Tin Mừng Marco cuối chương 4. “Các tông đồ cùng với Chúa Giêsu trong khi vượt qua biển Galilee thì sóng gió nổi lên khiến các ông sợ hãi, mà lúc đó Chúa lại đang ngủ giấc ngon lành.”

     -Các môn đệ đã đánh thức Chúa dậy và trách Chúa “đã không để ý đến họ vì họ sắp chết đến nơi rồi!..!”

     -Chúa Giêsu truyền cho gió và nói với biển ‘Hãy Yên Lặng’. 

Thánh Marco viết rằng lúc đó gió ngừng thổi và biển hết sóng. Chúa Giêsu lúc đó hỏi các môn đệ: 

     -Tại sao các anh lại hoảng sợ quá như vậy? Các anh không có niềm tin sao?


     Chúng ta phải “vâng theo giáo huấn của Chúa Giêsu nói về biển cả là Đừng nói và Hãy ở yên!” Chúng ta không cần thêm dầu vào lửa, không cần thổi phồng bằng những lời hùng biện dễ gây cảm xúc vì những cơn bão tố văn hóa. Thay vào đó chúng ta cần phải đến với Chúa và xin Ngài mang an tịnh vào tâm hồn chúng ta như lời Tgm Naumann đã khuyên nhủ.

     Ngài nói rõ rằng, “đây không phải là sự bình thản phát sinh từ thái độ dửng dưng trước cơn cuồng phong văn hoá. Đó là sự bình thản được sinh ra từ việc biết rằng chúng ta không đơn độc — rằng Chúa Giêsu ở với chúng ta. Người đang ở trên thuyền. Chúng ta hãy xin ơn đức tin sâu xa hơn khi tiến gần đến Đấng Duy Nhất có thể làm lắng dịu tâm hồn chúng ta. Chỉ một mình Chúa Giêsu mới có thể đem lại bình an, ngay cả giữa cơn bão tố.”

     Cha Kress, một trong các đồng dẫn chương trình của podcast Godsplaining, khuyên các tín hữu cũng hãy tìm kiếm bình an của Đức Kitô, một lần nữa hướng về hình ảnh các tông đồ đang bị nỗi sợ trói chặt giữa biển động dữ dội.

     “Chúng ta chạy đến với Chúa mà thưa rằng: ‘Thầy không lo cho chúng con sao? Thầy ngủ rồi, Thầy chẳng quan tâm đến chúng con sao?’  Nhưng Chúa lại nhẹ nhàng nói với các tông đồ, và luôn nhắc chúng ta rằng điều cốt yếu chính là sự kết hiệp nội tâm của chúng ta với Chúa Giêsu — đó mới là điều sẽ ban cho chúng ta bình an, bình an nội tâm.”

     Và sự bình an này -Ngài nói thêm- “không cần thiết phải lấy đi cái rối loạn hoang mang đang có ở quanh chúng ta, nhưng nó giúp chúng ta có khả năng hồi tưởng nhớ lại là Chúa đang ở gần chúng ta.”

     Việc ở gần với Chúa Kito chính là chìa khóa nằm trong những căng thẳng của cái văn hóa hiện tại.

     “Nó cần thiết để cho chúng ta sống trong những thời gian và khoảnh khắc ồn ào và giận hờn gây cấn,” -Đức ông Pope nói vậy.

     “Cuộc tranh luận công khai thì căng thẳng và liên tục mà đa số bắt nguồn từ những tuyên ngôn để tạo cảm xúc hơn là biện luận trí thức dựa trên những nguyên tắc để cùng nhau chia sẻ. Cái nhìn chung về Kinh Thánh, luật tự nhiên và Hiến pháp từng là nền tảng cho sự đồng thuận về văn hoá. Ngày nay, nguồn mạch của chân lý đã rời xa những nền tảng ấy và rời khỏi lý trí để nghiêng về ý chí. Người ta ‘thắng một cuộc tranh luận’ bằng sự kết hợp giữa tiếng nói lớn  và ồn ào để lấn át, áp lực chính trị và những hình thức quyền lực khác.”

     Không ai phủ nhận rằng có “nhiều vấn đề luân lý quan trọng trong chính sách di trú. Phản đối bằng lời nói, biểu tình và tổ chức chính trị là những quyền được trân trọng trong truyền thống Hoa Kỳ, và đôi khi còn là một bổn phận luân lý. Nhưng bạo lực thể xác và phá hoại tài sản công cũng như tư hầu như không bao giờ được biện minh và được vượt qua những ranh giới đạo đức.”

      Một vị mục tử, cũng là tác giả của sách Hỏa ngục là đây-The Hell There Is, tiếp tục nói: “Trong thời điểm gay gắt và ngôn từ khắc nghiệt, chúng ta cần ôm chặt lấy sự thanh thản và học cách giữ bình tĩnh.”

      Đức Ông Pope đưa ra bốn nguyên tắc để giúp người Công giáo trong thời buổi nhiễu nhương này, bao gồm: giảm bớt việc tiêu thụ tin tức, đừng quá tin vào mạng xã hội, nó giả nhiều lắm mà thật cũng có nhiều, nhưng phải tỉnh thức và khôn ngoan biết đâu là thật đâu là giả.; chấp nhận những điều ta không thể thay đổi; nhận ra rằng con người có những quan điểm khác nhau; và quan trọng nhất là“đừng quỷ hoá người khác.”

    Và đến đây tôi nhớ lại câu nói lừng danh của Reinhold Niebula một vị mục sư Tin Lành thần học gia nổi tiếng: 

    Lạy Chúa! Xin ban cho con

      “Sự Thanh Thản  để con chấp nhận những điều mà con không thể thay đổi, và

      “Sự Can Đảm, để con thay đổi những gì con có thể, và  

     “Sự Khôn Ngoan, để con biết đâu là sự khác biệt.

(God! Grant me  -The serenity to accept the things I cannot change.

                            -Courage to change the things I can, and

                            -Wisdom to know the difference.)

     

     Sự bình tĩnh, thanh thản và tĩnh lặng có thể được nâng đỡ nhờ những phân định cẩn trọng này,” Đức Ông Pope nhấn mạnh. “Nhưng để thật sự đạt đến mục tiêu cần thiết ấy, đó phải là một ân ban của Thiên Chúa và chỉ tìm được trong cầu nguyện và tín thác. Thiên Chúa không bao giờ bị khuất phục, ngay cả trước những điều ác tồi tệ nhất.”


     Sơ Mary Madeline, giảng sư thần học tại Đại học Aquinas ở Nashville, Tennessee, nói rằng chúng ta phải dùng “phán đoán thận trọng và khả năng biện phân chính xác,” và thêm rằng “điều quan trọng là nhớ rằng cảm xúc hay đam mê thường nảy sinh một cách tự phát, nhưng chúng ta có tự do chọn điều làm cho chúng nổi dậy, hoặc chọn cách đáp lại chúng bằng hành động. Trong một thế giới sa ngã, chúng ta không thể kiểm soát được mọi sự; con người đưa ra nhiều chọn lựa gây tổn hại.”

     Sơ Mary cũng chia sẻ: “Một linh mục từng khuyên là chỉ nên tiếp nhận lượng truyền thông tương ứng với thời gian dành cho cầu nguyện. Đó là lời khuyên rất khôn ngoan. Nếu chúng ta khuấy động nỗi sợ hãi hay giận dữ mãnh liệt mà không làm gì để đối diện với những điều xấu mình nhận ra, chúng ta sẽ đánh mất bình an và thậm chí cả hy vọng.”

     Sự bất ổn hiện tại khiến nữ tu Đa Minh nhớ đến lần đầu tiên bà đọc tác phẩm Searching for and Maintaining Peace của Cha Jacques Philippe.

     “Ban đầu tôi rất ngạc nhiên khi ngài nói rằng không có điều gì là lý do chính đáng để đánh mất bình an. Tôi đã suy nghĩ điều này rất lâu. Một trong những định nghĩa yêu thích của tôi về bình an giúp tôi hiểu làm sao một khẳng định như vậy lại có thể đúng.

     “Trong cuốn sách nhan đề Thành của Thiên Chúa -City of God, thánh Âu Tinh định nghĩa bình an là sự tĩnh lặng của trật tự, chứ không phải sự vắng bóng xung đột. Sự tĩnh lặng đến từ một tâm trí và ý chí được sắp đặt ngay thẳng, từ việc biết Thiên Chúa và chọn yêu mến Thiên Chúa và mọi sự trong Thiên Chúa. Đây là chìa khóa của bình an nội tâm và tự do: tìm kiếm Thiên Chúa và tin tưởng rằng ngay giữa những đổ vỡ tất yếu của thế giới này, Người vẫn đang hoạt động để hướng mọi sự về điều thiện hảo sau cùng.”

     Phó tế Burke-Sivers trong The Beacon of Truth cũng triển khai thêm về bình an. “Khi nghe hai tiếng ‘bình an’, tâm trí chúng ta thường hình dung sự chấm dứt chiến tranh và xung đột. Tuy nhiên, bình an không chỉ giới hạn trong việc duy trì thế cân bằng quyền lực giữa các đối thủ”, ông nói.

     Tác giả của Behold the Man kêu gọi các tín hữu đặt trọn niềm tin vào Đức Kitô. “Với đức tin vững vàng và lòng tín thác vào tình yêu thương xót của Thiên Chúa, chúng ta hãy tin tưởng vào lời chúc lành của Đức Kitô: ‘Thầy để lại bình an cho anh em; Thầy ban cho anh em bình an của Thầy. Thầy ban cho anh em không theo kiểu thế gian. Lòng anh em đừng xao xuyến cũng đừng sợ hãi’ (Ga 14,27).”

     Trong thời điểm biến động văn hoá, Popcak — một nhà tâm lý học Công giáo và đồng dẫn chương trình More2Life — cũng mời gọi các tín hữu tìm đến sự khôn ngoan của thánh Âu Tinh: “Bình an là sự tĩnh lặng phát sinh từ trật tự đúng.”

     Giám đốc của Catholic Counselors nhấn mạnh với The Register: “Bình an là điều khả thi — ngay cả trong những thời điểm khó khăn — nếu các phản ứng của chúng ta bắt nguồn từ cầu nguyện và phản ánh một cách tiếp cận cân xứng, thích hợp và mang lại kết quả trong việc giải quyết vấn đề.”

     Và khi chúng ta học cách lèo lái qua những cơn bão của thời đại, hãy mang lời của Đức Cha Burbidge đến trước Thánh Thể trong giờ Chầu Thánh Thể:

     “Tại đây, trước Mình Thánh Chúa, chúng ta đang ở trong sự hiện diện của Nguồn Mạch Bình An. Hãy xin Người làm lặng yên những làn nước cuồng nộ trong đất nước chúng ta; chữa lành các vết thương của chúng ta; hiệp nhất chúng ta; và giúp chúng ta hôm nay ra đi như khí cụ bình an của Người, để chúng ta thật sự sống với nhau như anh chị em trong Chúa hôm nay và mãi mãi. Amen.”


     BÌNH AN TRONG GIÁO HỘI CÔNG GIÁO VIỆT NAM HIỆN NAY.

     

     Có nên đem bài học Bình An này vào Giáo Hội CG Việt Nam ở quốc nội không? Người ta nói Việt Nam hiện giờ đâu có chiến tranh. Đúng! Việt Nam không có chiến tranh. Nhưng hòa bình không phải là vắng tiếng súng. Đem những bài học bình an này vào Giáo hội CG Việt nam quốc nội ngày nay quả là rất thích hợp và đúng lúc.

     Giáo Hội Công Giáo VN chúng ta lúc này không có bình an. Người ta xì xào, nói ra nói vào nói nhỏ nói to với nhau. Bất ổn lắm rồi. Không phải người ngoài nói mà chính người trong nhà -người Công Giáo- cũng nhận thấy và nói ra. Không cần kể ra nhưng ai cũng biết. Cứ hỏi Trí Khôn Nhân Tạo-AI là nó nói ra hết cho mà biết. Nó không biết nói dối đâu. Chúng tôi không muốn đổ thêm dầu vào lửa cho dám cháy lớn hơn. 

     Giáo Hội Hoa Kỳ đã khuyên mọi người phải cầu nguyện. Hồi xưa thì các môn đệ vì sợ thuyền bị sóng gió làm đắm đã trách Chúa sao cứ ngủ không cứu các ông. Chúa Giêsu đã trách các môn đệ là thiếu niềm tin vì Chúa vẫn ở bên cạnh ngay trên thuyền với các ông khi sóng gió nổi lên. 

     Chúng ta bây giờ không kêu cầu Chúa mà tự cứu mình bằng luận lý của mình. Anh sai. Tôi đúng. Dĩ nhiên khi lý luận thì ai cũng đúng vì cùng xuất thân từ một lò. Và khi đóng vai trò luật biện hộ để đả kích bên kia là sai thì phải có lý lẽ chính xác. Những câu trích dẩn trong văn chương tục ngữ không ai có thể cho là sai như: Nhà kia lỗi phép con khinh bố, Mụ nọ chanh chua vợ chửi chồng. Nhưng thử hỏi câu nói đó đặt có đúng chỗ hay không. 

      Thánh Au Tinh nói như trích dẫn ở trên: :“Hòa bình là sự yên ổn phát sinh khi mọi sự được đặt đúng vị trí, đúng trật tự -giữa con người với nhau, giữa con người với xã hội, và giữa con người với Thiên Chúa. “Peace is the tranquility that results from right order - Pax est tranquillitis ordinis.” (City of God, quyển XIX, ch.13, St. Augustine Th.k IV-V).

     Trật tự đúng - right order tức là khi công lý được thực thi, mỗi người nhận được điều thuộc về mình, và các mối quan hệ được sắp xếp hài hòa.

     Theo nghĩa triết học và thần học thì thánh Âu-Tinh / Augustine không hiểu hòa bình như là sự im lặng hay vắng bóng xung đột. Ngài định nghĩa:

Hòa bình là sự tĩnh lặng phát sinh khi mọi sự được nằm ở đúng vị trí của nó.

• Trật tự đúng-right order bao gồm:

       -trật tự trong linh hồn (ý chí – lý trí – dục vọng)

       -trật tự trong xã hội (công lý, bổn phận, tương quan)

       -trật tự giữa con người và Thiên Chúa (theo quan điểm Kitô giáo)

Vì vậy, hòa bình không phải là “không có chiến tranh”, mà là sự hài hòa sâu xa của toàn thể đời sống.

Vì sao câu này được diễn giải thành từ “Thứ Tự / right order”?

Trong tiếng Latin, ordinis không chỉ có nghĩa là “thứ tự - order” mà còn hàm nghĩa: 

• trật tự đứng đắn

• trật tự hợp lý

• trật tự theo bản chất của sự vật

Do đó, nhiều học giả Anh ngữ thêm chữ “right” để làm rõ ý của thánh Augustine là trật tự đúng không phải là bất cứ một trật tự nào.

     Người viết xin đặt vấn đề ở đây vì chủ đề đã gây rối GhVN hiện nay là vấn đề giáo sĩ trị và giáo dân trị mà có vị đã nêu ra. Tôi không nói vấn đề này đúng hay sai, bởi lẽ đúng sai thì tự nó với thời gian đã nói lên rồi. Và theo tinh thần thánh Augustine thì đúng là theo cái trật tự đúng của nó, cho dù bề ngoài nói là trật tự nhưng chưa chắc đã là đúng hoàn toàn. Vậy đừng tranh cãi nữa. Hãy cầu nguyện xin Chúa ban ơn soi sáng để biết đâu là đường phải đi.

     Lạy Chúa! Xin ban cho con

      “Sự Thanh Thản  để con chấp nhận những điều mà con không thể thay đổi, và

      “Sự Can Đảm để con thay đổi những gì con có thể; và  

     “Sự Khôn Ngoan, để con biết đâu là sự khác biệt.

     Sự bình tĩnh, thanh thản và tĩnh lặng có thể được nâng đỡ nhờ những phân định cẩn trọng này. Nhưng để thật sự đạt đến mục tiêu cần thiết ấy, đó phải là một ân ban của Thiên Chúa và chỉ tìm được trong cầu nguyện và tín thác. Thiên Chúa không bao giờ bị khuất phục, ngay cả trước những điều ác tồi tệ nhất.

      Cũng nên nhớ “phán đoán phải thận trọng và khả năng biện phân phải chính xác,” và rằng điều quan trọng là “cảm xúc hay đam mê thường nảy sinh một cách tự phát, nhưng chúng ta có tự do chọn điều làm cho chúng nổi dậy, hoặc chọn cách đáp lại chúng bằng hành động. Trong một thế giới sa ngã, chúng ta không thể kiểm soát được mọi sự; con người đưa ra nhiều chọn lựa gây tổn hại.


     Để kết thúc vấn đề xin nêu ý kiến của một mục tử là tác giả sách Hỏa ngục là đây-The Hell There Is, đã nói: “Trong thời điểm gay gắt và ngôn từ khắc nghiệt, chúng ta cần ôm chặt lấy sự thanh thản và học cách giữ bình tĩnh.” Ngoài ra Đức Ông Pope đưa ra bốn nguyên tắc để giúp người Công giáo trong thời buổi nhiễu nhương này, bao gồm: giảm bớt việc tiêu thụ tin tức, đừng quá tin vào mạng xã hội, nó giả nhiều lắm mà thật cũng có nhiều, nhưng phải tỉnh thức và khôn ngoan biết đâu là thật đâu là giả; chấp nhận những điều ta không thể thay đổi; nhận ra rằng con người có những quan điểm khác nhau; và quan trọng nhất là“đừng quỷ hoá người khác.” Chỉ có phán xét ngày sau cùng của Thiên Chúa mới chính xác mà thôi.


Fleming Island, Florida

March 1, 2026/Reviewed March 22, 2026

Nguyễn Tiến Cảnh
 
Có thể coi dưới dạng Video-UTube: https://youtu.be/mErUB5R4l9A

Thứ Bảy, 28 tháng 3, 2026

Lăn Qua - Lăn Lại - Thơ: Trần Vấn Lệ - Nhạc: Nguyễn Văn Thành

Thơ: Trần Vấn Lệ
Nhạc: Nguyễn Văn Thành

Tâm Trạng Sinh Nhật 77

 
Hôm nay sinh nhật thật là vui
Thân phận lưu vong sống xứ người
Chồng vợ toại nguyền dâng hạnh phúc
Rể con hoan hỉ chúc mừng lời
Cuộc đời lận đận đà qua hết
Song thất thênh thang sống thảnh thơi
Ngẫm lại thăng trầm đều ảo ảnh
Danh thơm mộng đạt thoáng mây trôi!


Lâm Hoài Vũ
22/3/2026

Tháng Ba Hoa Gạo Nhớ Nhung



Theo ai thơ thẩn tháng ba
Chạnh lòng xao xuyến tranh ta thơ người
Gom bao tâm ý từng lời
Vẽ lên mộng tưởng rạng ngời dáng xưa
Đón mùa nỗi nhớ vàng trưa
Hoa gạo thêu áo ươm vừa nhớ nhung
Tim mơ đỏ sắc thủy chung
Dặm ngàn lữ thứ trùng phùng tháng ba


Kim Oanh

Là Vong Hay Gạo?

 

Ngỡ đâu đỏ phượng
Nhưng mới tháng ba
Phượng ở đâu ra
Chỉ là hoa gạo
Hay là hoa vông
Sánh cùng lửa lựu
Rủ nhau tề tựu
Đỏ rực góc vườn
Mọi người qua đường
Dừng chân đứng lại
Và đưa điện thoại
Lưu lại vài pô
Thật là bất ngờ
Khi đôi tình nhân
Chắc cũng bâng khuâng
Ngẩn ngơ ngơ ngẩn
Một thoáng vớ vẫn
Cùng ai thuở nào
Bên cành hoa gạo
Trao nhau nụ hôn
Ơi người nhớ không
Riêng ta cõi lòng
Vết môi còn đọng
Mãi hoài không tan
Tháng ba mênh mang
Tháng ba hoa gạo
Một thoáng dạt dào
Quên nhớ nhớ quên

Hoành Trần
25/3/26

Tôi Sẽ Tiếp Tục Tin Tưởng Cho Dù.....


Tôi sẽ tiếp tục tin tưởng, cho dù mọi người mất hy vọng.
Tôi sẽ tiếp tục yêu thương, cho dù người khác tôi luyện lòng hận thù.
Tôi sẽ tiếp tục xây dựng, cho dù người khác phá hủy.
Tôi sẽ tiếp tục nói đến hòa bình, ngay cả khi cuộc chiến đang diễn ra.
Tôi sẽ tiếp tục soi sáng, ngay cả khi đang ở trong bóng tối.

Tôi sẽ tiếp tục gieo hạt giống, cho dù người khác dẫm đạp lên vụ mùa đang thu hoạch.
Và tôi sẽ tiếp tục kêu lên, cho dù người khác im tiếng.
Và tôi sẽ vẽ nụ cười lên những gương mặt đầy nước mắt.
Và tôi sẽ mang niềm an ủi đến , khi họ đang đau đớn. Và tôi sẽ ban tặng hình thái niềm vui ở chốn đau buồn.
Tôi sẽ mời gọi kẻ quyết định ngưng cuộc chơi hãy tiếp tục bước đi...
Và tôi sẽ dang đôi tay ra để đón những người nhận thấy mình đã kiệt sức
Bởi vì ngay trong cơn sầu não, lúc nào cũng có một đứa trẻ đang nhìn ta, đôi mắt tràn đầy hy vọng, đang trông chờ ta sẽ làm gì cho bé, và ngay cả khi ta đang bị sầu não buồn phiền ray rứt, từ nơi nào đó ánh mặt trời sẽ luôn lóe sáng lên và ngay ở giữa sa mạc khô cháy một cành cây sẽ mọc lên.
Bên cạnh ta sẽ luôn có một con chim cất tiếng hát cho ta, một đứa trẻ mỉm cười với ta và một con bướm khoe sắc làm quà cho ta ngắm.

Nhưng..nếu một ngày nào đó bạn thấy ta không còn bước đi nữa, ta không còn mỉm cười hoặc ta trở nên im lặng, bạn chỉ cần đến gần ta và tặng cho ta một nụ hôn, ôm ta trong vòng tay của bạn hoặc chỉ cần bạn cho ta một nụ cười, bạn ạ.
Như thế là đầy đủ đối với ta rồi, vì chắc chắn ta quên rằng cuộc đời đã áp chế ta và đã bắt gặp ta như thế trong một phút giây nào đó.
Chỉ cần bạn thể hiện một động tác là ta đã có thể quay trở lại con đường ta đang đi..
Hãy nhớ nhé...

Khuyết danh (ALEXANDRE LECOUILLARD SUU TAM)
TháiLan chuyển ngữ

Thứ Sáu, 27 tháng 3, 2026

Thật Hay Mơ - Nhạc Và Lời: Phạm Anh Dũng - SUNO Thực Hiện [Jazz]

Nhạc Và Lời: Phạm Anh Dũng
SUNO Thực Hiện [Jazz]

Đưa Em Lần Cuối

 

Đuờng Nguyễn Bỉnh khiêm buổi tan trường
Rợp bóng áo dài trắng Trưng Vương
Cô em xinh đẹp nghiêng vành nón
Tóc thề theo gió bay vương vương

Tôi đứng ngẩn ngơ bên kia đường
Đắm đuối nhìn theo bóng người thương
Em đi, tôi vội vàng theo gót
Lặng lẽ đưa em suốt quãng đường

Tôi về nắn nót mấy vần thơ
Trăng sao, hò hẹn với mong chờ…
Nói với em ngàn lời thương nhớ
Và cả sau này chuyện tóc tơ

Thơ tình vẫn dấu trong túi áo
Tôi ngại ngùng mãi chẳng dám trao
Chiều chiều vẫn theo em qua phố
Đêm về thao thức, dạ nao nao

Hè về phượng vĩ nở đầy bông
Áo trắng em bay trong nắng hồng
Lần cuối chia tay nơi góc phố
Tôi hỏi: mình sẽ gặp lại không?

Thẹn thùng em nói: mùa thu tới
Em thích mùa thu lá vàng rơi
Em đã hẹn và tôi vẫn đợi
Đếm từng ngày, mong lá mau rơi

Nhưng mùa thu tới, em bỏ trường
Để lại cho tôi bao nhớ thương
Hối tiếc cuộc tình chưa dám ngỏ
Muốn quên, mà lòng mãi vấn vương

Từ đó mỗi lần mùa Thu tới
Tôi lại buồn rầu đếm lá rơi
Trên con đường cũ đầy áo trắng
Nhưng em yêu giờ ở đâu rồi?

Đã mấy năm qua tôi vẫn mơ
Em sẽ về lại mái trường xưa
Lời hẹn hôm nào em còn nhớ?
Nơi góc phố xưa, tôi vẫn chờ

Rồi một ngày mưa đầu tháng tám
Em trở về trên chiếc xe tang
Tôi chít lên đầu vành khăn trắng
Đưa em lần cuối đến nghĩa trang

Lưu Phương Lan


Còn Câu Thơ Tình


Một mai anh đứt bóng sầu
Tinh hoa thơ dại còn câu thơ tình
Chân mây tay khói vô hình
Tinh anh quấn quýt hoài xin hẹn hò

Bắt đền hờn nhỏ ghen to
Ru thương dỗ nhớ quanh co hồng trần
Hoa mưa thơm ngọt trong ngần
Tình ca dao cuộn vòng ân đồi tình

Bờ mê yêu bến giác tin
Em nằm trăng mật cho nhìn tân hôn
Một lần nghìn kiếp hồng ơn
Sập trời động đất không sờn thơm tho

Nguồn đào nguyên nghĩa bóng cho
Vai kề má tựa câu hò đơm bông
Núi thương rừng nhớ suối sông
Chung thân hóa bướm ẵm bồng chân kinh

Tham thiền thêm đói cùng mình
Run tay lửa nhón gót nhìn hôn mê....

MD.11/14/09
LuânTâm

Khi Tóc Không Còn Xanh


Tôi thu xếp ít quần áo và vài thứ lặt vặt cần thiết vào trong chiếc va ly nhỏ, sửa soạn cho một chuyến đi vài ngày. Bác ruột tôi vừa qua đời tại thành phố Wichita tiểu bang Kansas. Gia đình bác mới từ Washington D.C. dọn về đây được mấy tháng nay.

Lòng tôi buồn vời vợi vì vợ chồng tôi đang ly hôn. Anh, người đàn ông thành đạt của tôi cũng là một người bay bướm trăng hoa. Suốt thời gian 20 năm chung sống tôi đã cố gắng chịu đựng vì con, vì muốn gìn giữ tài sản của gia đình không thể để mất vào tay người đàn bà khác.
Nhưng cho tới hôm nay thì sức chịu đựng của tôi đã cạn kiệt, như giòng nước lũ làm vỡ bờ chảy xối xả những giận hờn và đớn đau. Anh đã lừa dối tôi, có một tình yêu khác với một cô gái trẻ đẹp, chính anh thẳng thắn đề nghị ly hôn tôi để cưới cô gái đó làm vợ.

Nhân dịp về dự đám tang của bác , tôi đang muốn chạy trốn nỗi buồn của chính tôi. Sau những ngày tang lễ, tôi đã tâm sự với các anh chị họ về tình trạng gia đình tôi hiện nay. Khi đã chia sẻ được những điều đau khổ tôi thấy nhẹ lòng.
Wichita thành phố không qúa lớn cũng không qúa nhỏ và cũng chẳng có gì hấp dẫn tôi vào lúc này mà còn hai ngày nữa tôi mới phải trở về nhà, dù là ngôi nhà bất hạnh có người đàn ông tôi từng yêu thương qúy trọng nay đã quay mặt phản bội hất hủi tôi.

Tôi chợt nghĩ đến một nơi chốn để đến, để giết thì giờ trống vắng của tôi là thành phố Liberal và nhớ ra nơi đây tôi cũng từng có nhiều kỷ niệm. Từ Wichita đến Liberal chỉ 4 tiếng lái xe.
Thành phố Liberal nghèo nàn nhỏ bé với khỏang 15 ngàn dân, nơi mà ngày đầu tiên đến Mỹ gia đình chúng tôi đã ở đây và trong ký ức tôi cũng nhớ đến John, người bạn thân thuở đó. Thuở tôi mới 15 tuổi.

Gia đình chúng tôi đi vượt biển, đến trại tị nạn Bidong Mã Lai. Sau 9 tháng chúng tôi đến Mỹ nhờ sự bảo trợ của một gia đình mục sư người Mỹ. Đó là ông bà Smith, nhà truyền giáo, họ chỉ có 1 người con trai, anh tên John, lớn hơn tôi 1 tuổi. Năm ấy anh 16 mà đã phổng phao đẹp trai cao ráo.

Nhà chúng tôi ở không xa căn nhà của ông bà Smith, nơi hứơng Nam của thành phố Liberal. Nhà ông bà Smith đúng là một căn nhà nông thôn, mảnh sân rất to rộng phía trưóc trồng trọt dưa hấu, xung quanh nhà những cây lê, cây táo và cây đào lần lượt thi nhau nở hoa. Nhưng được trồng nhiều nhất là cây táo.

Tôi không có ai để chơi ngoài John hay sang nhà trò chuyện, mấy đứa em tôi cũng thích xúm vào hóng chuyện và cũng là cách để chúng tôi tập luyện tiếng Anh.Thỉnh thoảng tôi cũng chạy sang nhà John, nhất là vào những lúc cây có trái chín trên cành.

Ôi, tôi mê những cây táo vào mùa thu qúa, có loại mọc thẳng, cành vươn cao và trái cũng ở trên cao, có loại cành mềm, khi đậu trái thì chĩu cành lòa xòa sát xuống đất tôi chỉ việc ngồi xổm mà tha hồ hái trái.

Lại còn vườn dưa hấu trước sân tôi hay cùng John háo hức vạch tìm trong đám lá những trái dưa hấu nhỏ vừa hiện ra và thích thú theo dõi chúng cho đến khi lớn lên to tròn vươn lên khỏi đám lá. Không gì ngon ngọt bằng trái dưa hấu vừa cắt cuống trong vườn, bổ ra ăn ngay tại chỗ trong một buổi trưa hè mà John thường làm cho hai đứa cùng ăn.

John nói chuyện với tôi đủ thứ, từ những chuyện hàng ngày của anh cho đến những ước mơ mai sau, anh lấy vợ thì sẽ về sống ở một nông trại. Anh say sưa tả cái nông trại của gia đình anh trước kia ở tiểu bang Texas, có một căn nhà gỗ bề ngang dài, bên cạnh là chuồng bò bằng hàng rào gỗ sơ sài. Anh khoe biết cách vắt sữa bò.

Anh đã chạy rong trên cánh đồng có khô hay đi trên con đường đất mà mỗi khi gío mùa hè lồng lộng thổi làm tung bụi mịt mù và cả những khi mấy con bò đua nhau về chuồng cũng làm bụi mù tung lên như vừa trải qua cơn lốc gío.

Đất Texas có nhiều nơi khô cằn gần như sa mạc, cả mấy chục acre đất nhà anh với nhiều bụi xương rồng rải rác và những bụi cây đã là to lớn vĩ đại với thàng bé lên 10 như anh thuở đó. Anh yêu thích ở nông trại, một trời một cõi như của riêng mình.

Tôi cũng say sưa nghe John kể, như đi lạc vào một cảnh trong phim ảnh, vì nó xa lạ với tôi, chứ tôi chẳng đời nào thích sống ở những nơi khỉ ho cò gáy như thế.

Tôi thua John một tuổi mà suy nghĩ của tôi già dặn và thực tế hơn John.

Tôi luôn mơ nước Mỹ với những thành phố nhộn nhịp phồn hoa như New York mà tôi đã thấy trong phim ảnh làm tôi thích thú, tôi sẽ dạo bước trên những vỉa hè có những cửa hàng sang trọng. Cuộc sống sẽ là một chuỗi ngày vui..

Hai năm sống ở Liberal thì cha mẹ tôi quyết định sẽ dọn đi tiểu bang khác, vì tương lai của mấy chị em tôi, để chúng tôi được sống ở thành phố lớn, học ngôi trường lớn và có cộng đồng người Việt Nam đông hơn. Tôi qúa chán thành phố Liberal nhỏ bé này rồi và đã đợi chờ quyết định này của cha mẹ từ lâu.

Thành phố gì mà chỉ có 1 phi trường nhỏ xíu, chỉ đủ cho mấy chiếc máy bay nhỏ thỉnh thoảng đến rồi đi, lặng lẽ, buồn hiu. Muốn đầy đủ tiện nghi, người ta phải đến phi trường ở thành phố Wichita hay Amarillo.

Ngay chiều hôm đó, tôi hí hửng chạy sang nhà John để báo tin vui này. Đó là một buổi chiều mùa hè đầy nắng.
Tôi quen thuộc thò tay vào trong mở chốt cánh cổng rào bằng gỗ ngoài sân, mỗi lần đến nhà John tôi đều nhanh nhẩu làm thế, tự nhiên như nhà mình và đi bộ trên con đường dài mà hai bên là vườn dưa hấu đang độ chín, trước khi đến căn nhà nhỏ bằng gỗ khiêm nhường.
May qúa John có nhà, mà mấy khi John đi vắng đâu, anh thích ở nhà giúp cha mẹ làm vườn, ngoài những khi thỉnh thoảng theo cha mẹ đi truyền đạo trong thành phố vào dịp cuối tuần.
Trời nắng nên tôi và John không hẹn mà cùng bước về phía những cây táo trồng quanh mảnh sân trước, nơi mà chúng tôi thường đến đó tán gẫu và ngắm hoa táo nở đẹp vào tháng năm hay hái táo vào cuối tháng chín, cùng ăn, cùng chia nhau nếm thử quả táo chua ngọt đầu mùa với niềm vui thích..

Tới một cây táo to lớn, cành rậm rạp, tháng này táo đang kết trái sau một mùa hoa xum xuê. John ngồi xuống trước rồi đến tôi. Tôi chẳng thèm ngắm những trái táo xanh nhỏ dễ thương trên cành mà lên tiếng hớn hở khoe ngay:
- Anh John ơi, gia đình tôi sắp rời khỏi thành phố này rồi.
Mặt Johm hoảng hốt như vừa nghe một tin kinh khủng lắm:
- Sao? Em sẽ đi…có thật không?
- Thật đấy, bố tôi nói cuối tuần này sẽ dọn đi. Ngày mai cha mẹ tôi sẽ sang từ gĩa cha mẹ anh. Bây giờ tôi sang để chào tạm biệt anh đây.
Giọng John vẫn bàng hoàng:
- Em sẽ trở lại đây không?
Thấy gương mặt buồn lo của John, tôi tội nghiệp hứa liều không cần suy nghĩ:
- Chắc chắn tôi sẽ trở lại thăm John và cha mẹ của John chứ. Vì cha mẹ John là người đã giúp đỡ gia đình tôi rất nhiều khi mới đặt chân đến Mỹ mà.
John bỗng vụt đứng dậy:
- Hãy đợi anh ở đây, anh sẽ trở lại ngay trong giây lát. 

John chạy bay vào nhà và lại chạy bay ra chỗ cây táo, không để tôi phải đợi lâu, anh đưa cho tôi một mảnh giấy nhỏ có ghi sẵn tên John và số điện thoại nhà anh, mà chắc là anh vừa ghi vội, giọng anh tha thiết như năn nỉ:
- Em hãy giữ lấy số điện thoại này, khi nào đến nơi ở mới thì liên lạc với anh. Em hứa đi!
Tôi cảm động, một lần nữa tôi hứa liều:
- Vâng, khi có nơi ở mới tôi sẽ gọi cho anh.
- Đừng thất lạc nhau nhé. Em hứa đi!
- Vâng, không bao giờ !
Nhưng khi đến California thì tôi bận rộn với cuộc sống mới và những lời hứa vội vàng với John bỗng chỉ là một trò đùa, tôi vứt đi mảnh giấy mà anh đã kỳ vọng trao vào tay tôi, đã dặn dò tôi và chắc là đã chờ đợi mỏi mòn kể từ ngày tôi rời thành phố nhỏ.

Nối lại nhịp cầu liên lạc với John làm gì trong khi ở cái tuổi 17 tôi mơ hồ hiểu John đã yêu thích tôi, mà tôi dù có cảm tình với anh thì tôi cũng không thể nào lấy anh, vì mộng ước của anh và tôi hoàn toàn trái ngược. Đành rằng gia đình anh là người ơn của gia đình tôi, họ hiền lành đạo đức, John sẽ là người chồng, người cha tốt như tấm gương của cha mẹ anh, nhưng tôi không thể lấy người chồng ít học làm nông trại và tôi chỉ quanh quẩn sống với chồng trong mấy chục acre đất hoang vu, chốn đồng khô cỏ cháy với mấy con gà, con bò như anh đã vẽ ra..

Tôi đã có lần hóng nghe khi vài bác đồng hương Việt Nam đến Mỹ từ lâu nói chuyện với cha mẹ tôi. Họ kể chuyện nhà nông Mỹ của năm nào đó, trồng 1-acre bắp chỉ bán được khỏang 80 đồng theo gía sỉ, hay những vụ cam trúng mùa ở Florida, gía cam bán ra mà như cho không, chỉ 50 cent cho một thùng cam và những vụ khoai tây trúng mùa ở Idaho cũng xuống gía rẻ bèo như thế.

Giấc mơ tuổi mới lớn của tôi là giàu sang phú qúy, lấy người chồng có địa vị, học cao hiểu rộng.
Ở thành phố mới tôi đã miệt mài học hành, chính bản thân tôi cũng sẽ vươn cao. Sau khi tốt nghiệp đại học, tôi đi làm và kén chọn người chồng tương lai. Tôi đã bỏ qua nhiều cơ hội lập gia đình vì chê họ không xứng đáng với tôi, cho đến khi gặp người chồng hiện tại. Năm ấy tôi đã ngoài 30 tuổi, chồng tôi là một người thành đạt trong học vấn và trong kinh doanh. Tôi đã đạt được ước mơ và vui hưởng hạnh phúc trong những năm đầu.


Tôi quyết định mượn xe người nhà để lái từ thành phố Wichita đến thành phố Liberal, tò mò thăm lại gia đình ông bà Smith và John của ngày xưa, xem họ thế nào.
Tôi hình dung ra ông bà Smith đã già, họ đã nghỉ hưu không đi truyền giáo nữa.
Còn John đã có vợ con và đang sống ở một trang trại nào đó, anh John sẽ là hình ảnh ông Smith nông dân chất phác và hiền hậu ngày xưa, anh chăm chỉ lao động nuôi bò, trồng trọt, các con anh sống và lớn lên ở nông trại, chúng biết cách vắt sữa bò và bám lấy nông trại không dám đi đâu xa giống như anh.

Sau 4 giờ lái xe, tôi đã trở về nơi chốn cũ.
Thanh phố nhỏ, đường kính lớn khỏang hai miles thì có gì là khó mà không tìm ra ngôi nhà của ông bà Smith nơi cuối phố, dù tôi đã xa cách gần 40 năm rồi. Nhưng tôi vẫn hỏi thăm, có vẻ như gia đình Smith có uy tín với cư dân ở đây lắm, ai cũng biết ông bà Smith và người ta nói nhà Smith vẫn ở chỗ cũ.

Khi tôi xuống xe, đứng ngẩn ngơ nơi cánh cổng rào gỗ năm xưa, bỗng thấy ngậm ngùi, có thể cánh cổng gỗ đã từng hư cũ, từng được thay đổi, làm lại cái khác nhiều lần rồi và cái chốt mở cửa không phải là miếng gỗ mà tay tôi đã từng chạm vào năm xưa, nhưng vẫn giống thế và như thể vẫn chờ đợi tôi trở về để chạm tay vào.

Tôi run run thò tay vào mở chốt cửa, lại ngậm ngùi hơn vì ngẫu nhiên bây giờ đang là mùa hè, hai bên lối đi của mảnh sân vẫn trồng dưa hấu, lá xanh rậm rạp và xung quanh vẫn là những cây đào, cây lê, cây táo dù có thể những loại cây này năm xưa đã gìa, đã cằn cỗi, được thay thế bằng những cây trồng sau này. Thế giới đổi thay bao nhiêu thứ mà nhà ông bà Smith dường như không hề thay đổi. Khu vườn của họ vẫn là những hình ảnh cũ.
Tôi đi vội trên con đường dài, hồi hộp nhìn chăm chăm vào ngôi nhà trước mặt đang đóng cửa, không còn tâm trí nào nhìn ngắm vườn dưa hấu xem có nhiều trái hay không. Tôi gõ cửa và chờ đợi.

Mãi sau mới có tiếng mở cửa, hiện ra trước mặt tôi là bà Smith già nua, bà đã gìa đi rất nhiều -dĩ nhiên- Sau vài phút ngỡ ngàng nghe tôi tự giới thiệu kỹ càng từng chi tiết cuối cùng bà Smith đã nhận ra tôi, bà mời tôi vào nhà, rưng rưng nước mắt bà trách móc:
- Thì ra là cô, tại sao mãi hôm nay cô mới trở lại đây? John đã chờ đợi cô mấy năm trời.
Tôi ngạc nhiên và xúc động, nước mắt cũng rưng rưng như bà Smith:
- Thật thế sao? Tôi xin lỗi, tôi vô cùng xin lỗi vì đã không thực hiện điều đã hứa với John
- Cô đâu có biết, ngay khi gia đình cô đi được một tuần là John đã chờ đợi cô gọi phone về từng ngày. Nó luôn tin tưởng cô sẽ gọi phone cho nó và một ngày nào cô sẽ trở về Liberal.
Bà Smith gục đầu xuống và khóc nấc lên, kể tiếp:
- Nó đau khổ và héo hon cho đến khi hoàn toàn tuyệt vọng…
- Trời ơi, tôi không ngờ…
Tôi cố ngăn giòng nước mắt, vuốt ve cánh tay bà an ủi như an ủi cho chính mình và hỏi thăm:
- Số phận tôi và John không thể gần nhau thôi mà. Bây giờ anh ấy ra sao?
- Sau đó John lấy vợ, Christine là con gái một nhà truyền giáo bạn thân của vợ chồng tôi, cô gái hiền lành ngoan ngoãn và rất yêu John, đã làm lành vết thương lòng của John. Nhà vợ chồng nó cũng ở gần đây.
- Thế anh ấy không sống ở nông trại như anh ước mơ sao?
Bà Smith lau nước mắt, thoáng một niềm vui:
- Đó chỉ là ước mơ của một thằng bé tuổi vị thành niên, một thằng bé nhà quê mà suốt thời thơ ấu sống nơi trang trại. Khi John và Christine yêu nhau, cả hai cùng vào đại học. Họ đã tốt nghiệp y khoa và đang hành nghề bác sĩ ngay tại thành phố Liberal này.
Tôi ngạc nhiên đến ngẩn ngơ:
- Không ngờ John học giỏi và có chí đến thế!
- Tôi tin là nhờ có tình yêu của Christine và Chúa đã phù hộ cho nó.
- Với nghề nghiệp bác sĩ cả hai vợ chồng John có thể đi đến những thành phố lớn lập nghiệp dễ dàng, nhưng sao họ vẫn ở lại nơi đây?
- Hai vợ chồng John có phòng khám ở đây, được nhiều người thương mến vì họ thường khám bệnh giá rẻ cho những người nghèo lợi tức thấp,

Bà Smith kể:
- Với lại chúng tôi đã quen sống ở thành phố nhỏ, từ ngày ông Smith mất đi, John càng không muốn xa mẹ. Nhưng nó dù bận hành nghề vẫn không quên phụ giúp tôi gieo trồng và làm vườn mỗi khi mùa Xuân về. Đó là niềm yêu thích của John, của chúng tôi.

Họ thật thủy chung, bao năm qua vẫn ở nơi này ở căn nhà này dù họ có điều kiện để thay đổi. Bao năm qua họ vẫn trồng trọt làm vườn như nhà nông khi đến mùa dù họ có là ai đi nữa.
Tôi đứng dậy chào tạm biệt bà Smith. Bà bỗng run run nắm cánh tay tôi, lo lắng dặn dò:
- Phải đấy, cô nên về ngay đi và xin cô hãy hứa với tôi một điều.
Tôi nói với tất cả chân tình:
- Tôi xin hứa bất cứ điều gì tôi có thể.
- Cô hãy đi và đừng bao giờ trở về đây nữa, bao nhiêu năm qua vết thương lòng của John đã lành. Tôi tin là John đã quên cô, nó đang sống yên vui hạnh phúc bên vợ con. Nếu cô xuất hiện biết đâu sẽ gợi lại nỗi đau cũ. Cô hãy hứa lại một lần nữa cho tôi yên lòng.
Tôi chậm rãi nói từng lời rõ ràng cho bà Smith nghe rõ:
- Tôi xin hứa đây là lần đầu cũng là lần cuối cùng tôi đến đây. Chào bà.

Tôi đi ra cửa, buớc trên con đường thân quen của thuở tôi 17 tuổi lòng đầy kiêu kỳ tham vọng và John 18 tuổi hãy còn ngây thơ ngốc nghếch, muốn tán tỉnh tôi mà lúc nào cũng đưa ra một ước mơ nghèo nàn, đơn giản. Tình yêu chân thật của anh John nhà quê chẳng mấy khi đi đâu xa khỏi cái tiểu bang Kansas với những cánh đồng lúa mì mênh mông chỉ là một trò cười đối với tôi.

Nhưng hôm nay, ở cái tuổi không còn trẻ nữa, khi mái tóc không còn xanh nữa, sau những vật chất phù hoa tôi đã nếm biết bao vị đắng, trải qua bao phũ phàng của tình nghĩa vợ chồng. Và sau cuộc trò chuyện với bà Smith, tôi chợt nhận ra một tình yêu hồn nhiên trong sáng của John dành cho tôi.

Cái hạnh phúc mà bây giờ vợ của John đang hưởng bên người chồng hiền lành nhân hậu tôi biết là vững chắc đẹp đẽ biết bao nhiêu. Điều mà tôi không hề có.
Tôi chợt nghĩ đến mấy câu thơ tôi đã đọc đâu đó và yêu thích:

Ngày mái tóc không còn xanh được nữa,
Ngày đôi tay thôi dệt mộng phù hoa,
Thì em sẽ vì anh mà mở cửa,
Trông lên trời đếm hàng vạn sao sa.

Giờ đây không có ai, không có một tình yêu nào để cho tôi thể hiện sự thủy chung đằm thắm đơn giản như thế….
Khi ra đến ngoài cổng, tôi quay lại khép cánh cổng rào bằng gỗ. Tôi biết mình vừa khép lại một qúa khứ, một tình yêu tươi đẹp như bầu trời xanh và mất nó vĩnh viễn.

Nguyễn Thị Thanh Dương
( 2008)