Chủ Nhật, 22 tháng 5, 2022

Cần Thiết


Đôi khi tôi cần một người đàn ông,
Để sai vặt chuyện trong nhà ngoài phố,
Hay những lúc trời chuyển mùa đổi gío,
Tôi có người để tâm sự buồn vui.
***
Ăn cơm tắm rửa xong, định ngả lưng ra sô fa coi ti vi thì điện thoại rộ lên. Tôi biết ngay là Hoa. Tôi cầm phone nói luôn một lèo:
- Chuyện mưa nắng California hôm qua nói rồi, còn chuyện gì nữa đây?
Hoa cười rúc rích:
- Thì chuyện mưa nắng California. tiếp theo…

Thế là thay vì nằm coi ti vi, tôi nằm ôm phone mặc tình cho con bạn nói cho sướng miệng. Điều mà tôi gọi là “Chuyện mưa nắng California.” là đủ chuyện trời ơi đất hỡi xảy ra ở California. Từ chuyện gía nhà đất, chuyện chợ búa, chuyện các ca sĩ Việt Nam, đến chuyện những cặp vợ chồng bỏ nhau, kiện nhau.
Xong màn tạp lục Hoa đi vào chủ đề chính là …tôi:
- Còn bồ bao giờ lấy chồng cho tớ được ăn cưới lần nữa? Chuyện anh Thịnh đến đâu rồi?
Tôi gắt lên:
- Tao đã nói là không bao giờ có hai chuyến xe hoa trong đời tao, biết chưa? Tao không cần đàn ông, anhThịnh vẫn chỉ là anh Thịnh, là một người bạn tốt của gia đình tao bấy lâu.
Hoa không buông tha:
- Nếu bồ cảm thấy không thích anh Thịnh thì để tớ kiếm cho một người lý tưởng đúng như mơ ước.
- Ở đâu mà có sẵn vậy? Tôi hỏi giọng châm chọc.
- Ờ…thì tớ sẽ ..tìm bạn bốn phương. Nghe nè: Thiếu phụ 45 , mộng mơ.
- Thôi dẹp đi, có người lý tưởng bằng xương bằng thịt ngay bây giờ tao cũng không thèm đâu, tìm chi cho mất công.
Hoa vẫn còn tiếc rẻ:
- Bồ còn tuổi xuân phơi phới mà gàn bướng quá, chỉ vì giận một người đàn ông mà thù ghét tất cả đàn ông. Rồi xem được bao lâu!

Hoa cúp phone rồi, tôi cũng không thảnh thơi coi ti vi được nữa, đôi lúc những lời khuyên của Hoa cũng làm lung lay bức tường thành do tôi dựng lên đã 3 năm nay kể từ khi vợ chồng tôi ly dị.

Cung là tình yêu đầu của tôi, chúng tôi đã có một mái gia đình hạnh phúc suốt mười mấy năm trời. Vậy mà anh đã có tình yêu khác cũng thiết tha, cũng mãnh liệt như anh từng yêu tôi. Anh đã ly dị tôi .
Đó là một biến cố kinh khủng nhất trong đời tôi, đến bây giờ nghĩ đến tôi còn đau đớn bàng hoàng. Một tình yêu như thế, một tình nghĩa vợ chồng như thế, mà bỗng chốc đã vỡ tan không thể hàn gắn được.
Tôi thù ghét Cung, ghét cả lũ…đàn ông, và bướng bỉnh tự hứa không bao giờ yêu ai kết hôn với ai nữa. Đứa con trai duy nhất của tôi và Cung đã 18 tuổi, ba năm qua hai mẹ con sống với nhau dù chênh vênh, dù sứt mẻ vì thiếu vắng một người chồng, một người cha, nhưng cũng quen dần.

Năm nay Tú vào đại học ở Austin, tôi muốn con học ở ngay thành phố này nhưng Tú không thích, chả lẽ tôi bắt con phải chiều theo ý mình thì ích kỷ qúa.
Hai mẹ con bàn nhau Tú cứ đến Austin học trước, tôi từ từ thu xếp công việc và bán nhà lên sau. Bao nhiêu kỳ vọng và tình thương tôi đều dành cho Tú, nhất quyết chẳng bao giờ hai mẹ con rời nhau, rồi Tú sẽ tốt nghiệp đại học, sẽ có việc làm, sẽ lấy vợ, có con. Tôi sẽ ra tay chăm sóc nhà cửa con cái cho nó, sẽ đỡ đần vun đắp hạnh phúc cho vợ chồng nó. Đời tôi hạnh phúc chẳng ra gì, đời con tôi phải tốt đẹp hơn.

Tôi vẽ vời và mong ước thế, không biết đường đời có thẳng tắp cho tôi đi không? Hôm tiễn con đi Austin tôi buồn héo người, trở về căn nhà vắng chỉ mình tôi, tôi đã khóc qúa chừng. Đến Austin Tú gọi phone cho tôi, tôi lại khóc làm cho Tú cũng khóc theo. Mấy tháng nay tôi sống với niềm tin là từ giờ đến cuối năm hai mẹ con sẽ đoàn tụ như cũ.
***
Chiều nay đi làm về tôi ăn cơm sớm để còn làm vài công việc. Cái cánh cửa trong phòng ngủ bị bung tấm ván ép mỏng ra nên cửa xệ xuống, khó mở ra đóng vào, cần phải đóng lại mấy hàng đinh nhỏ. Rồi một cái bếp bị hư, bóng đèn bị cháy....

Trời ơi, sao bao nhiêu thứ không bình thường đến cùng một lúc như thế này?
Suốt ba năm qua dù tôi đã khẳng định mình có thể sống suốt đời không cần một tên đàn ông nào bên cạnh, nhưng tôi vẫn ngầm hiểu rằng… có còn hơn không!

Biết bao chuyện lặt vặt tôi đã phải đụng tay tới, lòng can đảm của tôi cũng mỏi mòn theo năm tháng. Tôi chẳng vui vẻ gì khi đẩy cái máy cắt cỏ ì ạch mấy tiếng đồng hồ mới xong mảnh sân nhỏ sau nhà. Vừa cắt cỏ tôi vừa khấn vái thầm:
- Cỏ ơi, có thương tôi thì đừng mọc nhanh nhé !!
Cái xe của tôi cũng kiếm chuyện, một hôm bị chết máy dọc đường tôi phải đứng ở highway nằng gió hai tiếng đồng hồ mới có người quen đến chở về nhà và nghỉ một buổi làm.
Ôi, bao nhiêu thứ vặt vãnh của cuộc sống đang về hùa nhau làm khổ thân tôi.

Những ngày hạnh phúc xưa tôi nào biết cuộc đời có nhiều cái khổ như thế. Tôi có thú đi chơi xuyên bang, mỗi năm vào mùa Thu, hai vợ chồng và con lên xe đi về những tiểu bang xa để ngắm những cánh rừng lá vàng lá đỏ, để ngắm cả đất trời đang chuyển sắc Thu. Hay đi thăm những danh lam thắng cảnh và hưởng những hương vị ngon lạ của từng nhà hàng, từng địa phương. Cung lái xe, tôi ngồi bên cạnh nhìn ngắm cảnh bên đường, còn thằng Tú có khi đang ngủ trong xe. Có lần vào ban đêm, xe chạy trên highway vắng, hai bên là cánh rừng đen kịt hoang vu. Biết tôi nhát gan Cung đã hỏi đùa tôi:

- Nếu bây giờ xe hư giữa đường em có sợ không?
Tôi đã trả lời đầy ắp tin yêu:
- Không hề sợ, có anh bên cạnh là em được che chở rồi.
Bây giờ đôi lúc nhớ con tôi muốn lái xe xuống Austin nhưng tôi ngại đường xa lỡ xe cộ hư lấy ai mà che chở?

Chưa kịp ra tay làm việc gì thì điện thoại reo, tưởng là Hoa, tôi cầm phone lên định “van xin” nó tha cho tôi hôm nay không tán dóc sự đời được vì bận rộn lắm. Nhưng lại là phone của Tú, tôi mừng vui dù mới hôm qua hai mẹ con cũng đã nói chuyện với nhau rồi. Lần này Tú nói:
- Mẹ ơi, con muốn nói với mẹ một chuyện quan trọng. Mẹ nghe nhé?
- Con đừng có nói mẹ tìm hiểu bác Thịnh nghe, mẹ vẫn coi bác ấy là bạn của gia đình mà thôi
- Chính con đang muốn nói điều ấy vì con suy nghĩ hoài và chợt khám phá ra tại sao mẹ không sống cho đời mẹ mà cứ sống vui buồn theo con làm gì? Mẹ đừng hy sinh vô lý quãng đời còn lại của mẹ cho con. Bây giờ con học ở Austin, mẹ bán nhà theo con, rồi mai này ra trường con có job ở tiểu bang khác, mẹ lại bán nhà theo con nữa sao? Con sẽ có đời sống riêng của con. Nhưng chúng ta không bao giờ mất nhau đâu.

Tôi cảm thấy hụt hẫng và bâng khuâng vì cú phone của Tú, nó có lý, tôi không thể bám theo con như cái đuôi làm gánh nặng vô hình cho nó.
Tôi nhủ tôi phải can đảm lên, từ cuộc sống ba người, còn hai người. Nay đường dài chỉ còn lại mình tôi.
Tôi…hăng hái ra vườn sau, vào nhà kho tìm đinh búa để sửa cánh cửa trước kẻo mỗi lần đóng mở nó nặng nề và kêu cót két, nghe…rùng rợn, làm cho tôi…sợ ma.
Tôi bới chỗ nọ, tìm chỗ kia, mãi mới thấy hộp đinh mang vào nhà.
Chỗ hư cánh cửa từ trên cao, tôi phải mang ghế ra để đứng lên, tôi biết mình phải cẩn thận kẻo có trượt chân ngã xuống bất tỉnh chẳng ai hay.

Tôi tự coi mình… như một thằng đàn ông, hùng dũng đứng lên ghế vững vàng rồi cầm búa, cầm đinh. Thế mà ngay phút giây này tôi chợt chạnh lòng nhớ những công việc như thế này Cung chỉ làm một chút là xong, còn tôi thì mãi loay hoay.
Ôi, ước gì bây giờ có một người đàn ông bên cạnh, anh ta sẽ đứng trên ghế chứ không phải tôi, còn tôi sẽ đứng trên thảm, tha hồ mà chỉ huy mà phê bình.

Thôi, đừng có mơ hão huyền, nhất định đời mình không cần đàn ông. Tôi tự nhủ và hiên ngang giơ búa lên. Phập! một cái đau chết điếng, tôi hét lên, búa rơi, đinh rơi và tôi nhảy khỏi ghế, ngồi xuống đất ôm lấy ngón tay đang chảy máu ròng ròng.
Vừa đau vừa tủi thân và hận đời khiến tôi khóc nức nở như đứa trẻ bị lạc mẹ.

Đang lúc máu đổ lệ rơi thì chuông cửa reo. Ai đến giờ này nhỉ? Tôi không muốn đáp lại nhưng tiếng chuông cửa vẫn tiếp tục không tha. Tôi cố lết ra mở cửa và thấy Thịnh, tay xách túi đồ chắc mới đi chợ mua về. Anh chào tôi bằng nụ cười, nhưng tắt ngay khi nhìn thấy ngón tay tôi đang chảy máu. Anh quẳng túi đồ lên bàn hấp tấp và lo âu hỏi:
- Em sao thế?
Dù đang đau tôi cũng nhận ra Thịnh đã thay đổi cách xưng hô, không gọi tôi là “chị” như lâu nay anh vẫn gọi tôi. Còn tôi vẫn lịch sự như cũ, mặt vẫn lạnh tanh như cũ:
- Thưa anh, tại cái búa…
- Búa rơi vào tay em hả?
- Thưa anh không. Tôi đóng đinh mà đóng vào tay mình.
Thịnh ra lệnh y như mình là chủ nhà:
- Ngồi xuống đây để anh băng vết đau cho. Nhưng mà sao em cứ thưa gởi với anh mãi thế?
Tôi ấp úng:
- Thưa anh…tại…bởi….là vì…
Không cần nghe tôi trả lời hết câu anh đi vội vào phòng tắm để lấy bông băng, bao lâu nay là bạn thân của Cung, của gia đình tôi, anh đã qúa quen thuộc mọi thứ trong nhà này rồi.

Tôi ngoan ngoãn ngồi yên trên ghế để cho anh băng bó ngón tay, anh ngồi dưới chân tôi, đã lâu rồi mới có bàn tay đàn ông chạm vào tay tôi gần gũi và thân mật như thế này, một cảm giác lạ lùng chạy khắp người tôi. Hình như những ngón tay tôi nóng bừng trong bàn tay anh.

Tôi cảm động len lén nhìn anh, nét mặt và cử chỉ của anh là bao nhiêu ân cần âu yếm.Tôi ngại ngùng định rút tay về, nhưng Thịnh đã giữ chặt lại, anh ngẩng lên nhìn thẳng vào mắt tôi:
- Đừng em, nghe anh nói…
Tôi vờ lạc hướng ngây thơ:
- Anh muốn dặn dò tôi cẩn thận với đinh búa chứ gì. Cám ơn anh hôm nay tôi đã …rút kinh nghiệm rồi.
- Tại sao em lại chạy trốn chính mình như thế? Anh muốn nói yêu em mà.
- Thưa anh…thưa anh…
Tôi lí nhí không nói nên lời, cố gắng chống đỡ nhưng bức tường thành trong tôi đã rung rinh càng thêm rung rinh trước ánh mắt thiết tha và lời nói chân tình của anh. Anh nói đúng, tôi không thể chạy trốn tôi mãi được.

Dường như ông trời đã sắp đặt sẵn, nói như thuyết nhà Phật có duyên thì đến với nhau, không duyên thì sẽ lìa nhau như tôi và Cung. Vợ Thịnh qua đời vì một căn bệnh cùng thời gian gia đình tôi đổ vỡ nên tôi và Thịnh bỗng trở thành hai kẻ cô đơn, anh thường xuyên đến thăm tôi, tình cảm anh dành cho tôi ngày càng có nghĩa tình yêu hơn là tình bạn.

Có thêm một người, thêm một tiếng nói, căn nhà không còn trống vắng nữa, tôi cảm thấy ấm lòng. Nhìn túi đồ trên bàn tôi hỏi Thịnh để che dấu bớt ngượng ngùng:
- Anh mua gì thế?
- Anh mới mua hộp trà ngon, anh không biết cách pha trà nên mang đến nhờ em pha hộ.
Pha trà thông thường đâu có gì khó, mà nếu anh cầu kỳ, tôi có tay nghề như mấy người Nhật chuyên môn uống “trà đạo” đâu mà anh đến nhờ tôi?

Pha trà và uống trà kiểu nào cũng mất cả tiếng đồng hồ. Tôi thừa biết anh chỉ kiếm cớ đến gặp tôi thôi.
Thịnh chợt hỏi:
- À, em đang sửa cái gì vậy, để anh làm cho…

Tôi hớn hở kể luôn một mạch, cứ làm như tôi vừa thuê được anh thợ về sửa chữa tất cả những thứ hư hỏng trong ngôi nhà này:
- Cánh cửa phòng ngủ nó bung ra, anh đóng lại giùm. Với lại một cái bếp bị hư, cái bóng đèn không cháy. Còn nữa, cái chốt cửa bị lỏng, cái vòi nước trong phòng tắm bị nhỏ giọt bấy lâu nay. Còn thêm nữa cái…cái…
- Thôi thôi…. em kể nhiều thế anh làm sao hết trong buổi chiều nay, để anh sẽ làm dần.

Ngay trong lúc này tôi thấy Thịnh cần thiết cho tôi, tôi cần được yêu thương, cần được chăm sóc và căn nhà tôi cũng cần được chăm sóc.

Trong khi Thịnh ra sửa chữa cánh cửa thì tôi chuẩn bị nấu nước pha trà. Tiếng búa đóng lên nghe rộn rã, hình bóng người đàn ông trong nhà sao mà ấm cúng chở che đến thế, giá ngay lúc này ngoài trời bỗng ầm ầm nổi cơn giông bão cấp bao nhiêu đi nữa tôi cũng cảm thấy bình yên chẳng lo sợ gì.

Tôi để ấm nước lên bếp, dù chẳng thích uống trà chút nào, nhưng chốc nữa đây tôi sẽ vì anh uống trà, tôi sẽ …”trà đàm” với anh và nghe anh nói chuyện.


Thưa Anh…

Có một tình yêu sẽ bắt đầu….
Anh và tôi thành phố rất gần
Thỉnh thoảng anh vẫn ghé đến thăm
Dù anh có đến hay không đến
Tôi vẫn yêu đời lắm…thưa anh.

Cuộc sống đi về chỉ mình tôi
Đèn khuya một bóng ánh đèn soi
Nhạc khuya ru hồn vào giấc ngủ
Tôi đã quen đời, cảnh lẻ loi.

Tôi từng có một bầu trời xanh
Tưởng đời là giấc mộng đêm Xuân
Trái tim bị thương đã nguội lạnh
Chẳng dám yêu ai nữa…thưa anh.

Anh là bạn thân bấy lâu nay
Chia sẻ những ưu tư vơi đầy
Anh đừng buộc gió vào tim nhé
Đừng mộng mơ nhiều kẻo gió bay.

Nhất định tôi ,,,thề không đổi thay
Tôi sẽ mình tôi trên đường dài
Anh đừng buộc nắng vào tim nhé
Đừng gởi trao gì nắng sẽ phai.

Thế mà chỉ có một buổi chiều
Anh ghé thăm và ngỏ lời yêu
Uống trà với anh mà…thấm thía
Chẳng mưa chẳng gió chẳng vì sao.

Tôi thấy lòng mình lạnh gió mưa
Cần anh hơi ấm đang gần kề
Bức tường thành trong tôi xụp đổ
Thưa anh…thưa anh…em đã thua.


Nguyễn Thị Thanh Dương.
( March 20, 2022)


Nợ Văn Thơ

n

Xướng:

Nợ Văn Thơ 

(Tặng Minh Thuý)


Văn Thơ ơi món nợ ân tình

Bút động khi nhìn cảnh sắc xinh

Đêm đến xôn xao cùng nguyệt rạng

Ngày về rộn rã với bình minh

Chòm mây đuổi nắng liền nao dạ 

Chút gió đưa hương thoắt giật mình 

Nếu lỡ dịp cùng ai xướng họa 

Nỗi niềm áy náy lại càng sinh


Phương Hoa 

MAY 19, 2022

***

Họa:

Nợ Văn Thơ (y đề)


Lạc lối vườn thơ khó dứt tình
Xao hồn những lúc nở Quỳnh xinh
Vần chương bút khởi tìm lời sáng
Điệu phú câu tràn kiếm nghĩa minh
Đẹp tỏa trời thu in ánh mắt
Ngời vương bóng hạ đọng tim mình
Văn, thi, hoạ, xướng dâng thuyền mộng
Chỉ ước thêm giờ hưởng hiện sinh

Minh Thuý Thành Nội
Tháng 5/20/2022

Nợ Văn Thơ


Tôi qua Mỹ mùa Noel năm 1985 bắt tay vào công việc, tối mặt tối mày bận rộn vì đã giẫm chân theo cuộc sống nơi đây, nợ nhà nợ xe thì phải cày cuốc theo lẽ tự nhiên thôi, thời gian này chẳng cần biết gì, thích gì ngoài giấc ngủ.

Cuộc sống lao theo đời cơm áo, những thú vui và niềm đam mê hình như bị chôn vùi trong chiều sâu của tâm hồn. Năm 2014 người chị tên Xuân Ba cựu học sinh trường Thành Nội sinh sống bên tiểu bang New York, bỏ công tìm kiếm học trò trường năm xưa để tổ chức họp mặt, thật quý hoá khi bà hiệu trưởng Tôn nữ Tiểu Bích đang định cư thành phố Sacramento thuộc miền Bắc tiểu bang California.

Thời gian này tôi cũng tạm gọi ổn định nhà cửa không đến nỗi lo xoắn ruột như bước đầu. Gặp lại bạn bè, Thầy Cô như được quay về thời hoa mộng, được tắm lại dòng sông xưa êm ả, niềm đam mê về thi phú bừng lên mãnh liệt như ngày xưa từng mê đọc thơ Đinh Hùng, Quang Dũng, Lưu trọng Lư, Hàn mặc Tử, Huy Cận, Thế Lữ, Tế Hanh...v...v...Ngoài ra còn mê đọc văn chương của Tự Lực Văn Đoàn, Vũ Khắc Hoan, Dương Nghiễm Mậu, Trùng Dương, Mai Thảo, Chu Tử, Tuý Hồng, Nhã Ca, Nhật Tiến, Doãn quốc Sĩ , truyện nước ngoài thì mê “ Những người khốn khổ”, “ Thằng gù nhà thờ Đức Bà “của Victor Hugo, “Bác Sĩ Zhivago “ của Boris Pasternak, “ Cuốn theo chiều gió “ của Margaret Mitchell, “ Đỉnh gió hú “ của Emily Bronte ..v..v...

Tôi bắt đầu tràn nghiên thi phú góp nhiều bài cho vườn thơ Nữ Thành Nội, nhưng bao nhiêu luật lệ về thơ trả lại thầy cô chẳng nhớ gì hết, may mắn chị Xuân Ba quen được người làm tranh thơ ở tận Florida trang trí cho vườn thơ Nữ Thành Nội, anh BT nhắc nhở về luật, tìm kiếm trên Google các mẫu luật thơ gởi cho chúng tôi ôn lại. Tôi được giới thiệu đầu tiên vào Diễn đàn Tình Nghệ Sĩ , Tình Bằng Hữu do nha sĩ Cao minh Hưng làm trưởng hội, sau khi gởi 4 bài thơ đến chào hàng làm quen nơi quy tụ nhà thơ, nhà văn, họa sĩ, nhạc sĩ trao đổi tác phẩm cho nhau xem. Nơi này tôi biết các hội viên nổi tiếng như chị Thanh Dương, chị Đỗ Dung, chị Phương Lan ...được đọc truyện, nghe nhạc, xem tranh rất thoải mái sau những giờ làm việc mệt nhọc. Kế tiếp tôi được vào hội thơ Đường để học hỏi thêm những bậc tiền bối giỏi luật.Tình cờ trang chủ “ Vườn Hoa Thơ Duyên” đọc thơ của tôi đâu đó lại email riêng mời nhập hội, duyên nghiệp từ đó càng gần thêm với thi phú…Tôi say mê học hỏi và thích thú xướng họa mỗi ngày.

Năm 2016 tình cờ xem thông báo của cơ sở Văn Thơ Lạc Việt, tôi viết đại bài văn, không ngờ may mắn hợp ý ban giám khảo được giải nhì về văn, chị Phương Hoa giải nhất. Hội trưởng của Cơ sở Văn Thơ Lạc Việt- ông Chính Nguyên thông báo từ nay chúng tôi là hội viên. Nhận xét chị PH từ Diễn đàn Tình Nghệ Sĩ biết làm thơ Đường nên tôi kéo qua hội thơ Đường Hoàng Gia. Thật sự tôi vẫn mê thơ hơn, nên sau đó vẫn miệt mài làm thơ. Chị Phương Hoa thấy tôi họa thơ ào ạt, có đêm nhảy lên 4, 5 bài, chị thắc mắc tại sao trúng giải văn lại không thấy viết bài nào tiếp mà cứ say sưa làm thơ, nên thúc giục tôi viết bài, tôi lơ là xem lời nói chị như nước đổ lá môn, chị vẫn léo nhéo bên tai tới 2 năm sau, tôi mới chịu viết, nhận giải đặc biệt Viết Về Nước Mỹ của Việt Báo tổ chức, Nha sĩ Cao minh Hưng lại mời vào hội Việt Bút. Từ từ duyên kéo lại với thơ văn, chị Đỗ Dung trang chủ hội Minh Châu Trời Đông (phụ nữ), chị Hồng Thuỷ hội trưởng Văn Bút Miền Đông Hoa Kỳ, bạn Phương Thuý trang chủ Cô Gái Việt (phụ nữ) lần lượt mời tôi gia nhập, hiện tại có phó chủ tịch cơ sở Văn Học Cỏ Thơm Phan Khâm mời tham dự đóng góp thơ mỗi quý.

Còn niềm sung sướng nào bằng khi được tiếp xúc các đàn chị đàn anh, bậc thầy cô xuất chúng. Mỗi ngày tôi được tắm gội trong biển thơ, và tưởi tẩm suối văn chương. Đọc tác phẩm nào cũng đều thấy có cái hay riêng để học hỏi, tác giả này có lối văn trong sáng, tác giả kia ý tưởng hay, tác giả nọ nội dung câu chuyện luôn hướng thiện, tác giả khác sưu tập những tài liệu bổ ích..v..v...Ngoài ra hội có nhiều trò chơi thú vị như làm thơ nối tiếp vần cuối, nạp bài về chủ đề này hay chủ đề nọ để ra sách, đóng góp câu chuyện ngắn dưới 100 chữ, hoặc mục tán gẫu đùa giỡn của 2 hội đàn bà.

Điều thích thú hơn nữa là theo dõi mục “Viết Về Nước Mỹ” của Việt Báo, đọc truyện hằng tuần, chung quanh được chiếu sáng bể học, mở mang trí tuệ, góc hoài niệm, lối quan điểm hôm nay về cuộc sống. Mục “Viết Về Nước Mỹ” kể những sinh hoạt, những chia sẻ thực tế trên nước Mỹ, đã cuốn hút sự say mê của tôi không thể ít. Tôi quý mến con đường văn học mở rộng, giữ gìn tiếng Việt trên quê người, nhất là cách tổ chức rất phóng khoáng thoải mái. Được gởi bài đăng nơi có số độc giả đông nhất vào đọc đã là vui rồi,lại còn màn được chọn trúng giải, đôi khi tôi cũng dư công suy nghĩ tự thắc mắc “ Báo chí thời buổi này cũng khó khăn, người bảo trợ, mạnh thường quân có nhiều không? mà hàng năm vẫn tổ chức phát nhiều giải, số người trúng tuyển càng ngày càng đông lại được mời mỗi năm sau đó với 2 vé free dự nhà hàng, đây là đường lối hoạt động và cách xử thế thật đẹp mắt đáng kính nể.

Trở lại hội thơ Đường luật là nơi tôi dành nhiều thì giờ nhất cho việc xướng họa cùng các thi nhân. Tôi học hỏi nhiều luật thơ khó như thể Ngũ Độ Thanh, thể Toán Sắc, Toán Thi hoặc Song Thanh, Tung Hoành Trục Khoán, Bát Âm, Toán Sắc Thi, Lộc Lư Ngũ Bộ, Tập Danh và nhiều thể thơ biến hoá vui lạ khác, cũng như thơ Lục Bát, Tứ Tuyệt, Song thất lục Bát, thơ 5 chữ, thơ 8 chữ. Chưa kể các vị tiền bối còn trân trọng đem thơ của tiền nhân Phan bội Châu, Nguyễn công Trứ, Trần tế Xương, Hồ xuân Hương, Hàn mặc Tử, Bà Huyện Thanh Quan..v..v...cho thi hữu họa. Thích thú hơn nữa là thơ về lịch sử như Hai Bà Trưng, Trần bình Trọng, Trần quốc Toản, vua Quang Trung, hoặc thơ tưởng niệm những anh hùng đã Vị quốc Vong Thân

Tôi luôn đặt tình cảm trước nhất khi có quá nhiều thơ mời họa. Tánh luôn bận lòng theo mấy chuyện đời bị ai...Những người lớn tuổi trên dưới 90, bác A sinh sống bên Texas, vợ chồng được chính phủ cấp căn housing, vợ bị liệt nằm một chỗ đã hơn 10 năm, ban ngày bác trai chăm sóc vợ, đêm về tìm khuây bằng vần thơ chia sẻ. Thi nhân khác bị khiếm thị từ nhỏ sống dưới Sacramento. Tiền bối B sống nơi vùng lạnh Minnesota cũng chỉ hai thân già, chồng chăm sóc người vợ đã bị bệnh Alzheimer. Thi sĩ khác sống cô đơn bên Đức, sự sống gắng liền với bệnh viện ra vào như đi chợ, có lúc đi bộ xỉu ngoài đường nhờ hàng xóm đưa vào bệnh viện… Ngoài ra còn nhiều trường hợp khác nữa rất thương tâm. Hiểu nỗi buồn thế gian nên tôi vẫn thường họa thơ ưu tiên trường hợp như vậy trước để họ vui có thể tìm phút thư giãn, tạm quên sự cô đơn buồn bã của tuổi già trên xứ người, sau đó mới họa các bạn khác.

Tôi nhớ mấy năm về trước lúc chưa nghỉ hưu, đi làm trên thành phố LiverMore, mỗi trưa lấy giờ lunch đi bộ nửa tiếng nhìn trời xanh tươi, mây trắng lửng lờ trôi, hoa cỏ bên đường vàng tím tươi sắc, lòng phơi phới tận hưởng niềm hạnh phúc giữa cảnh thiên nhiên, thơ tràn ra , hoặc khi tâm hồn thoải mái họa thơ rất nhanh, lúc đó tưởng chừng không có niềm vui nào bằng. Sau giờ chiều tan sở, trên đường về nhìn đồi núi hoa cỏ lau bay trong gió, có những vạt hoa vàng nở rộ hồn lại dâng lên nguồn thơ nhẹ nhàng, lúc ấy có cô bạn ngồi bên, tôi bận lái xe nhờ cô chụp vội cảnh đẹp. Giờ cơm tối xong xuôi tôi lại thức khuya viết bài gởi Việt Báo. Mưa dầm thấm lâu, tôi cảm nhận mình đã bắt đầu ghiền viết văn, viết say sưa những điều trong cuộc sống từ cảm xúc vui buồn…

Đêm của sự tĩnh lặng, không gian yên ắng, là lúc soi bóng mình trên vách, gỏ chữ vào máy lạc vào thế giới của đam mê.

Bây giờ dù đã nghỉ hưu, thời gian rảnh rỗi hơn nhưng con Covid làm nhân loại sợ hãi, rồi biến thể Delta, Omicron diễn tiếp nên mọi người tự giam lỏng .Chân bị bó buộc hạn chế đi ra ngoài, tinh thần tù túng, tôi tìm niềm vui cùng thơ văn, nhưng không ngờ ...Thơ mời họa càng ngày càng nhiều, bài viết từ 10 diễn đàn gởi tới tấp, chưa kể những câu truyện hay, những bài viết cảm động còn được các hội viên lấy từ đâu về, thêm vào nhiều diễn đàn tôi không gia nhập nhưng vẫn rớt email vào. Mỗi lúc mở máy phải mất cả tiếng đồng hồ xoá xong mới thấy được những diễn đàn của mình sinh hoạt. Hộp Mail mở ra được ví như một khu rừng toàn cây cối rậm rạp mù mịt không lối đi, dọn dẹp các thư không quen, còn lại thư các hội của mình, tuỳ duyên trước mắt có truyện nào đọc lẹ làng, nhiều bài chưa đọc được đành chấm dấu đỏ để dành lại.

Ban ngày lao xao theo chuyện nhà, rồi thì cũng phải sắp xếp những đề tài thực tế trước mắt như làm thơ phúng điếu chia buồn, tưởng niệm các nhà văn hoặc những nhân vật nổi tiếng trong giới làm văn học, chuyện trước mắt đáng quan tâm như Putin đem quân xâm lăng nước Ukraine, ngày lễ Hai Bà Trưng, chuyện Covid -19, gặp thể thơ Ngũ độ Thanh, ngồi nghiên cứu tìm tòi chữ nghĩa mỗi câu thơ phải có 5 trong 6 thanh dấu của chữ Quốc Ngữ Việt Nam Sắc, Hỏi, Ngã, Nặng, Huyền và không dấu…cũng đủ đốt thì giờ

Tôi rất trân trọng những khối óc nặn bút để sáng tác ra tác phẩm, nhưng tình trạng báo động nghẹt máy làm tôi càng quýnh quáng. Tôi thấy mình đang nợ mọi nơi...từ hội thơ không thể họa hết các bài xướng, đọc truyện chưa xong, dù tôi né tránh gọi phone bất cứ ai ngay cả bạn bè, chỉ biết gom được thì giờ phút nào thì gom như đọc truyện lúc ngồi trên xe có tài xế lái, khi đợi khám bệnh nơi bệnh viện, lúc chờ việc gì ngồi một góc. Đọc được truyện nào xong thẳng tay delete mà không thấy lương tâm bị cắn rứt, chỉ còn bất lịch sự im lặng không có lời cám ơn hoặc comment

Vì vốn mê văn chương, tôi nhớ đã đọc đâu đó “Văn học đem đến cho con người không chỉ tri thức, văn học còn nuôi dưỡng tâm hồn, khiến chúng ta có cái nhìn sâu sắc, đúng đắn hơn về thế giới quanh mình và biết yêu thương trân trọng những giá trị vật chất cũng như tinh thần. Văn học là món ăn tinh thần và món ấy sẽ trở thành cao sơn mỹ vị, chúng sẽ trường tồn vượt thời gian và sống mãi trong lòng người đọc”.

Dẫu luôn nhớ câu nói của đại văn hào Victor Hugo “Nhờ có sách mà người khôn ngoan tìm thấy niềm an ủi lớn trong vũng nước cuộc đời”. Nhưng hiện tại tôi thật sự xin lỗi những bài viết hay, vì con số bài viết lưu dấu đỏ save lại nay đã lên hơn số ngàn. Tình cảm quý mến hội thơ Đường nay cũng thực hiện xướng họa chỉ 3/4. Viết bài cũng tắt nghẽn, số sách được tặng và số sách mua ủng hộ càng ngày càng chồng chất cao đầy nhà, nhìn mà cứ hẹn “ hôm nào đọc từ từ sẽ hết “. Tôi cảm thấy ước mơ chưa thực hiện được, quanh tôi những chồng sách, máy tôi chứa đầy thơ truyện, mọi dự tính vẫn còn lừng khừng, giờ giấc chưa cho phép đọc hết sách truyện, thôi thì cứ xem như tôi đang ...mắc nợ văn thơ vậy.

Minh Thúy Thành Nội
3/2022

Thứ Bảy, 21 tháng 5, 2022

Sương - Sáng Tác: Nguyễn Thanh Cảnh - Ca Sĩ: Xuân Phú


Sáng Tác: Nguyễn Thanh Cảnh 
Ca Sĩ: Xuân Phú

Tình Yêu

 

Tình yêu như cơn gió
Bay mênh mang trong đời
Em như ngày tháng đó
Đầy tự tình.... lả lơi

Tình yêu như mây bay
Ngất ngây bao tháng ngày
Vòng tay em kiều mị
Đưa ta vào mê say

Tình yêu như hương hoa
Nồng nàn thơm chan hòa
Dìu nhau vào lối mộng
Cho muộn phiền trôi qua

Tình yêu như biển xanh
Lúc dịu êm ngoan lành
Lúc loạn cuồng dâng sóng
Ngập tràn cả hồn anh

Tình yêu như lưỡi dao
Vết cắt sâu ngọt ngào
Nỗi đau nào rướm máu
Giữa đời buồn xanh xao

Khiếu Long

Chuyện Tình Đã Lỡ (Kim Phượng) - A Missed Love Story (Hương Cau Cao Tân)


Chuyện Tình Đã Lỡ

Lưu luyến mà chi chuyện đã rồi
Thuyền tình lỡ chuyến cánh hoa trôi
Nỗi sầu trút mãi sầu chưa cạn
Lệ đắng trào dâng lệ chẳng thôi
Dẫu mấy nhớ thương hoài trắc trở
Dù cho ngăn cách vẫn bồi hồi
Cầu duyên gãy nhịp đời hoang vắng
Trên bước đường trần chẳng có đôi

Kim Phượng
***
A Missed Love Story 
by Kim Phượng

What is the point of remaining being attached, it’s done and over
You have missed the love boat and the flower is floating on the water
The overflowing sorrow is still continuously flowing
The swelling bitter tears are still endlessly overwhelming
It has been rough going despite the missing and longing
We are feeling fretty as apart we are being
The love bridge’s spans have been broken; life is distant and empty
In living out the life never together will we be

Translated from Vietnamese into English by Hương Cau Cao Tân

on 23 March, 2022, in British Columbia, Canada

Một Nụ Cười

 

Tôi ngồi, tôi đứng ngay một góc
Ngắm nhìn những khuôn mặt dàu dàu chực khóc
Những khuôn mặt… đưa đám ma
Họ có lý do chính đáng, họ đang đi viếng đám ma mà

Cũng có những lúc
Tôi đứng ở một góc phố
Nhìn người đi qua đi lại
Sao vẫn là những gương mặt cau có, bi ai
Những gương mặt nhăn nhó, khó đăm đăm
Những khuôn mặt ưu tư, lo lắng, hãm tài

Vẫn biết cuộc đời đầy phiền não
Nhưng bạn ơi!
Bạn có biết…
Phần đông chúng ta tự tạo lấy địa ngục, tự hành hạ chính mình?
Hãy vui lên đi bạn, thích thú ngắm bình minh
Thiên đường đang ở rất gần và chung quanh
Đang còn sống là đang còn phúc hạnh

Hãy tặng cho chính mình
và những người chung quanh…
một nụ cười
Bạn sẽ thấy
Cuộc đời này rất dễ thương, rất đẹp!

Mỗi sáng khi thức dậy
Nhìn vào gương
Bạn hãy chào bình minh, và
cười thật tươi một cái
Bạn sẽ có một ngày thoải mái...
Hạnh phúc nắm trong tay!

Sáng hôm nay thức dậy,
nghe tiếng chim hót, nhìn mây bay
Thấy lòng mình thật bình an, tự tại
Xin tặng các bạn nụ cười
Một nụ cười đầu ngày
Chúc các bạn luôn vui vẻ, mạnh khỏe, tươi cười,
nhé....

Như Nguyệt


Y Học Thường Thức - Cơn Đau Tim - Bác Sĩ Đinh Đại Kha

Y HỌC THƯỜNG THỨC

Cơn Đau Tim (nhồi máu cơ tim)

Đại cương 

Trái tim của chúng ta cũng là một bắp thịt, tiếng y khoa gọi là cơ tim. Cơ thể có 2 động mạch (tên là động mạch vành) mang chất bổ dưỡng và ô-xy tới trái tim, nuôi cơ tim và cung cấp ô-xy cho tim hoạt động. Khi con người ta bị bệnh tim mạch, có trường hợp một nhánh của động mạch vành bất thần bị nghẹt khiến tuần hoàn nuôi trái tim nơi đó bị ngưng trệ. Tùy theo độ nghẹt nhiều hay ít và nhánh động mạch vành bị nghẹt lớn hay nhỏ mà hậu quả là cơn đau thắt ngực nghiêm trọng hoặc là cơn đau tim. Đau thắt ngực nghiêm trọng là khi một vùng cơ tim bị thiếu ô-xy gây đau mạnh trong thời gian ngắn, sau đó chỗ nghẹt lại khai thông được nên các tế bào cơ tim tự nhiên hồi phục. 

Cơn đau tim là khi một vùng cơ tim mất tuần hoàn lâu dài hơn khiến có nhiều tế bào cơ tim bị chết. Vùng cơ tim chết này, nếu lớn sẽ gây tử vong, nhỏ sẽ thành sẹo khiến trái tim bị yếu hơn trước. Sau đây là những điều cần biết về cơn đau tim: 

-Bệnh nhân cảm thấy bị đau hay bị đè nặng ở sâu trong ngực, ngang với phần trên của xương ức, đồng thời họ cũng bị khó thở và yếu mệt toàn thân (thở không ra hơi). 
-Đây thật là trường hợp cứu bệnh như cứu hỏa, hãy gọi ngay xe cấp cứu và cho bệnh nhân nhai 3 viên ASA (Aspirin) 81mg. 
-Chẩn đoán cơn đau tim dựa vào kết quả điện tâm đồ và thử máu. 
-Mục đích trị liệu cơn đau tim là dùng các phương tiện tăng tuần hoàn cho vùng cơ tim thiếu ô-xy. 

Nguyên nhân 

Cơ tim hoạt động liên tục ngày, đêm nên cần có tuần hoàn đều đặn hơn các cơ quan khác trong cơ thể. Khi một phần cơ tim bị giảm tuần hoàn hoặc ngưng hẳn tuần hoàn trong ít phút, một số tế bào cơ tim thiếu ô-xy sẽ chết mà gây ra cơn đau tim. Nguyên nhân chính gây ra cơn đau tim là một nhánh động mạch vành bị nghẹt. 

Bệnh lý diễn tiến như sau đây: 

*Động mạch vành của bệnh nhân vốn đã bị xơ cứng nên đóng màng cứng ở phía trong làm nghẽn bớt lòng động mạch. 
*Bệnh lý tiến triển khiến màng cứng bị rách và tiết ra hóa chất đặc biệt. 
*Các hóa chất này khiến máu đông lại ngay tại chỗ rách màng cứng. Cục máu đông đó làm nghẽn tuần hoàn ở hạ lưu. 
Rất may là chỉ có lối 1/3 các trường hợp này tiến tới cơn đau tim. Các bệnh nhân kia chỉ bị đau thắt ngực nghiêm trọng rồi cục máu đông tự nhiên tan vỡ. 

Một nguyên nhân gây cơn đau tim ít khi xảy ra là cục máu đông khởi đầu trong tâm nhĩ trái (do bệnh rung nhĩ) rồi di chuyển qua tâm thất trái mà chạy vào động mạch chủ trên rồi lọt vào động mạch vành. Cục máu đông này đi tới chỗ hẹp của động mạch vành thì kẹt lại mà làm nghẽn tuần hoàn. 

Phân loại 

Hiện tượng nghẽn tuần hoàn tại động mạch vành gây ra 3 loại bệnh lý: 

-Cơn đau thắt ngực nghiêm trọng -Cơn đau tim nhẹ, điện tâm đồ bình thường 
-Cơn đau tim nặng khiến điện tâm đồ biến đổi Cách phân loại này có ích lợi thực tế là chỉ định phương cách trị liệu thích hợp cho từng trường hợp. 

Triệu chứng 

Triệu chứng chung của sự nghẽn tuần hoàn động mạch vành là cơn đau ngực mạnh: 

*Cảm tưởng đau hoặc bị đè ở sâu trong ngực, ngang phần trên xương ức. 
*Đau ngực có khi truyền tới nơi khác như vai, bắp tay, lưng, cổ, hàm. 
*Đôi khi bệnh nhân cảm thấy đau ở bụng trên giống như khi bị khó tiêu. 
*Nếu bệnh nhân vốn đã bị đau thắt ngực thì tới nay đau mạnh hơn, ngồi yên một chỗ cũng vẫn đau. 

Nếu họ thường dùng thuốc TNT để hạ cơn đau thắt ngực thì bây giờ TNT không kiến hiệu nữa. Có lối 1/3 các trường hợp bệnh nhân bị cơn đau tim mà không đau ngực nên rất khó chẩn đoán mà trị liệu cho kịp thời. 

Họ thuộc các thành phần sau đây: 

-Người già -Nữ giới -Người bị suy tim 
-Người bị bệnh tiểu đường 
-Người bị đột quỵ Ngoài cơn đau ngực mạnh, sự nghẽn tuần hoàn động mạch vành có khi gây ra các triệu chứng phụ sau đây: 
-Bệnh nhân cảm thấy sắp ngất hoặc bị ngất 
-Họ đổ mồ hôi rất nhiều 
-Họ có cảm tưởng bị nghẹt thở 
-Họ bị hồi hộp kéo dài 

Chẩn đoán 

Hai phương tiện chính để chẩn đoán cơn đau tim là đo điện tâm đồ và xét nghiệm máu. 
Đo điện tâm đồ 
Điện tâm đồ của người lên cơn đau tim có dấu hiệu đặc trưng giúp bác sĩ định bệnh. Nếu điện tâm đồ khi mới nhập viện vẫn bình thường thì cần đo lại sau ít tiếng đồng hồ vì sự biến đổi có thể chậm xảy ra. 
Xét nghiệm máu 
Có một số hóa chất đặc biệt chỉ hiện diện trong tế bào cơ tim mà thôi. Khi tế bào cơ tim chết, các hóa chất này mới thoát ra trong máu và có thể đo lường được. Chúng xuất hiện lối 6 tiếng đồng hồ sau khi cơn đau tim bắt đầu và còn tồn tại trong nhiều ngày kế tiếp. 

Các xét nghiệm khác 
Các xét nghiệm khác để chẩn đoán cơn đau tim ít khi cần dùng tới: 
-Chụp hình siêu âm tim 
-Chụp hình tim dùng chất phóng xạ 
-Dùng thiết bị liên tục ghi điện tâm đồ trong 24 tiếng đồng hồ 
-Chụp hình điện tuyến động mạch vành dùng chất cản quang 

Tiên lượng
 
Tiên lượng đối với người bị cơn đau thắt ngực nghiêm trọng: một số các bệnh nhân này sẽ lên cơn đau tim trong vòng 3 tháng sau đó. Cơn đau tim trị liệu sớm (trong 3 tiếng đồng hồ đầu tiên của bệnh lý) có khả năng giảm tỷ số tử vong xuống còn 50% so với nhóm người trị liệu trễ. Có những trường hợp cơn đau tim nhẹ tự nhiên hồi phục, người bệnh lại mạnh khỏe như trước. Tuy nhiên, 10% thuộc nhóm bệnh nhân này có nguy cơ tử vong trong vòng một năm kế tiếp do suy tim hoặc hỗn loạn nhịp tim. 

Phòng bệnh 

Đối với người mạnh khỏe thì muốn đề phòng cơn đau tim, khởi đầu là phòng ngừa bệnh huyết áp cao. Hãy áp dụng chương trình “sinh hoạt lành mạnh” ghi trong bài “Phương pháp dưỡng sinh” thuộc Chương I cuốn sách này. Đối với các bệnh nhân đã hồi phục cơn đau tim thì đề phòng tái phát bằng các phương cách sau đây: 
*Mỗi ngày uống một viên thuốc ASA 81mg. Biện pháp này cũng áp dụng cho người trên 50 tuổi, không hề lên cơn đau tim nhưng có bệnh tim mạch. 
*Dùng thuốc hạ huyết áp loại đặc biệt. 
*Uống thuốc hạ mỡ trong máu loại statin, dùng liều lượng cao. 
*Cải thiện sinh hoạt: ăn rất ít mỡ, ít chất mặn. tăng vận động thân thể. 
*Tích cực trị liệu huyết áp cao và bệnh tiểu đường cho tới mục tiêu. 

Trị liệu 

Điều nhắc nhở: khi có triệu chứng đau ngực mạnh, tức thời gọi xe cấp cứu và nhai 3 viên ASA 81mg. Đừng mất thì giờ bàn bạc với người nhà vì “cứu bệnh như cứu hỏa”. 

Các thành phần của việc điều trị cơn đau tim bao gồm: 

-Khai thông động mạch vành bị nghẽn 
-Trị liệu phụ thuộc 
-Thuốc dùng kế tiếp 
-Phục hồi chức năng

Khai thông động mạch vành bị nghẽn 

Y học có 3 phương pháp khai thông động mạch vành: dùng thuốc chích tĩnh mạch, nong động mạch vành, giải phẫu bắc cầu. Dùng thuốc chích tĩnh mạch có hiệu lực phá vỡ các cục máu đông. Cần áp dụng sớm, trong vòng 3 tiếng đồng hồ đầu tiên của cơn đau tim. 


Phương pháp này không sử dụng khi điện tâm đồ bình thường, và còn cấm kỵ trong các trường hợp sau đây: 
-Bệnh nhân đã có lần bị xuất huyết bộ tiêu hóa 
-Huyết áp của bệnh nhân quá cao (180mm thủy ngân trở lên) -Người bị đột quỵ 
-Bệnh nhân mới giải phẫu lớn trong vòng 1 tháng 

Nong động mạch vành: Phương pháp này dùng kim lớn xuyên vào động mạch đùi, luồn dây kim loại đi ngược lên tới động mạch chủ trên rồi tiến vào động mạch vành cho tới chỗ bị nghẽn. Sau đó, bơm phồng bong bóng và dụng cụ hình lò so ghim tại dây kim loại để vừa phá cục máu đông vừa nong rộng thêm nhánh động mạch vành bị nghẽn, đồng thời bung dụng cụ hình lò so ra để giữ cho khúc động mạch này đừng xẹp xuống. Nếu điện tâm đồ của bệnh nhân có thay đổi, cần nong động mạch vành trong vòng 90 phút sau khi bệnh nhân nhập viện. Nếu bệnh viện không có phương tiện nong động mạch vành thì dùng thuốc chích phá cục máu đông. 

Giải phẫu bắc cầu động mạch vành: 
Nếu 2 phương cách trên không dùng được, cần giải phẫu bắc cầu. Bác sĩ giải phẫu tim mạch thường dùng tĩnh mạch dưới chân của bệnh nhân để bắc cầu từ động mạch chủ trên tới nhánh động mạch vành bị nghẽn, ngay sau khúc nghẽn. Cả 2 kỹ thuật nong động mạch vành và giải phẫu bắc cầu cũng có thể áp dụng cho các bệnh nhân tuy chưa lên cơn đau tim nhưng có nhiều nguy cơ bị bệnh lý này vì lòng động mạch vành bị màng cứng chặn bớt nên quá hẹp (độ nghẽn trên 90%). 


Trị liệu phụ thuộc Bệnh nhân bị cơn đau tim cần tĩnh dưỡng ít ngày: phòng riêng yên tĩnh, ít người thăm hỏi. Nếu hút thuốc lá, phải cai ngay. Dùng thuốc nhuận trường nhẹ để khỏi rặn khi đi cầu. Thông tiểu nếu cần. Đôi khi cần dùng thuốc an thần hoặc thuốc chống trầm cảm. Thuốc dùng kế tiếp TNT có hiệu lực làm giãn nở động mạch vành. ASA khiến máu khó đông. Thuốc hạ huyết áp loại ức chế thụ thể bê-ta và loại ức chế men chuyển hóa angiotensinogen. 
Thuốc hạ chất mỡ trong máu loại statin, dùng liều cao cho mọi bệnh nhân trong nhóm này, không dư mỡ cũng phải uống. 

Phục hồi chức năng 
Sau khi trị liệu khai thông động mạch vành, bệnh nhân thường có thể bắt đầu vận động ngay ngày hôm sau: Ngày hôm sau, người bệnh có thể luân phiên nằm nghỉ và ngồi ghế, dùng vật lý trị liệu nhẹ. Ngày kế, họ có thể đi bộ ít bước. Tăng dần các hoạt động. Sáu tuần lễ sau khi khai thông động mạch vành, bệnh nhân trở lại mức vận động thân thể bình thường. Áp dụng thể dục đều hòa, mỗi tuần lễ tập dượt tối thiểu 3 tiếng rưỡi đồng hồ. 

Tóm tắt 

Cơn đau tim xảy ra khi một nhánh động mạch vành bị nghẽn. Cơ chế nghẽn động mạch vành: bệnh xơ cứng động mạch gây màng cứng trong lòng động mạch.
 
Triệu chứng của cơn đau tim: 
-Đau thắt ngực mạnh và yếu mệt toàn thân. 
-Đau thắt ngực xưa nay dùng thuốc TNT thì êm, bây giờ thuốc không kiến hiệu nữa. 
Khi có triệu chứng cơn đau tim: 
-Gọi xe cấp cứu. 
-Nhai 3 viên thuốc ASA 81mg. 

Đối chiếu danh từ y học Việt-Anh 

Cơn đau tim Heart attack 
 Cơn đau thắt ngực nghiêm trọng Unstable angina 
Màng cứng Plaque 
Cục máu đông Blood clot 
Động mạch vành Coronary artery (số nhiều là arteries) 
Bệnh rung nhĩ Atrial fibrillation (AF) Dùng bong bóng nong động mạch Balloon angioplasty Dùng lò so nong động mạch Stenting 
Giải phẫu bắc cầu động mạch vành Coronary artery bypass grafting (CABG

Bác Sĩ Đinh Đại Kha

Em Là Hoa Xuân

 

Là hoa em nở trong vườn cảnh
Đem cả mùa xuân em tặng anh
Tô điểm sương đêm giọt lóng lánh
Em đưa anh đến với ngày xanh.

Có con bướm trắng mới bay vèo
Nghe tiếng chim về ríu rít kêu
Nhẹ bước em đi ngoài ngõ vắng
Làm anh thơ thẩn mãi trong chiều.

Chiếu xuân lót lá bằng tâm tưởng
Em hẹn đôi lần dạo bước xinh
Vui đón em về thăm chốn cũ
Bó hoa vẫn đợi cắm trong bình.

Sao nghe thấu được tình yêu đến
Gió lạnh sương đêm thấm nỗi sầu
Nghe tiếng em cười như sóng nhạc
Hương tình gió thổi về nơi đâu.

Nhìn em ngỡ tưởng như tiên nữ
Bước xuống trần gian làm Giáng Hương
Hương của tình bay vào nỗi nhớ
Em là thần nữ của yêu thương.

Nhờ em đã đến xuân về lại
Xin cảm ơn em đã giáng trần
Xin tạ ơn đời nguồn cảm mến
Cho anh thấy lại cả mùa xuân.

Lê Tuấn

Những Cuộc Tình Dang Dở Của Nghệ Sĩ Sân Khấu Cải Lương Việt Nam

Mở bài

Người ta cho rằng nghệ sĩ là những người đa tình, lãng mạn. Trên sân khấu, đào kép cố gắng diễn xuất cho thật nhập vai, lột tả được một cách sống động theo nội dung của cốt chuyện. Tình yêu trên sân khấu rất dễ biến thành hiện thực ngoài đời. Đó là trường hợp của các đào kép như: Thành Được-Út Bạch Lan, Thành Được-Thanh Nga, Bạch Tuyết-Hùng Cường, Hùng Minh-Thanh Hương. Nghệ sĩ đa tình thay vợ đổi chồng như thay áo được thể hiện ở kép Thanh Sang. Ông nầy đã có 6 vợ và đang sống với người vợ thứ bảy. Mỗi bà vợ là một mối tình tan vỡ.

2* Tình yêu và tan vỡ của Thành Được và Út Bạch Lan

2.1. “Nửa đời hương phấn”, gạch nối hạnh phúc và chia ly    

Thành Được bắt đầu nổi danh trên sân khấu Kim Chưởng, được phong là “Ông vua không ngai” thì lúc đó, phía nữ cũng xuất hiện một cô đào làm xúc động khán giả, đó là “Sầu nữ” Út Bạch Lan. Họ đóng cặp, ăn ý với nhau đưa cả hai lên đỉnh cao nghệ thuật cải lương.

Khán giả say mê những vai diễn của cặp Thành Được-Út Bạch Lan qua những vở tuồng như: Chưa tắt lửa lòng, Bên đồi trăng cũ, Thuyền ra cửa biển, Nửa bản tình ca, Áo trắng nàng Mộng Trinh…
Cặp đôi tình yêu trên sân khấu trở thành hiện thực ngoài đời. Cuộc hôn nhân của Thành Được-Út Bạch Lan được cô Bảy Phùng Há chủ hôn.
Đám cưới được tổ chức linh đình. Hầu hết ký giả kịch trường, soạn giả, nghệ sĩ tài danh đều được mời tham dự.
Năm 1962, Thành Được-Út Bạch Lan rời gánh Kim Chưởng về Đoàn Thanh Minh Thanh Nga. Cả hai tiếp tục làm rạng danh sân khấu cải lương qua các vở: Con gái chị Hằng, Tấm lòng của biển, Bọt biển…
Là kép hát lừng danh, “Vua không ngai”, Thành Được được vô số phụ nữ hâm mộ, trong đó có những mối tình.
Người vợ, Út Bạch Lan, tấm lòng nhân hậu, bao dung và chịu đựng cái tật trăng hoa của chồng.

Theo lời kể của soạn giả Nguyễn Phương, năm 1966 Út Bạch Lan có mướn một cô gái trẻ đẹp tên Trinh, phụ giúp làm tuồng cho vợ chồng trước khi ra sân khấu. Một hôm, Út Bạch Lan phát hiện cô Trinh có thai. Cái bụng ngày càng lớn lên. Út Bạch Lan nghi anh tài xế là thủ phạm, nhưng sau khi chất vấn thì mới lòi ra chính Thành Được là tác giả của cái thai.

Út Bạch Lan tha thứ việc đã rồi, và vì Út Bạch Lan không có khả năng sinh con nên nhận đứa bé làm con nuôi. Chăm sóc, nuôi dưỡng chu đáo.
Tánh nào tật nấy. Cái tật trăng hoa không chừa, sau đó Út Bạch Lan nhận thêm một đứa con rơi của Thành Được đem về nuôi.
Thế rồi, khi bóng dáng Thanh Nga xuất hiện trong cuộc đời Thành Được thì cuộc tình Thành Được-Út Bạch Lan thật sự tan vỡ.
Sau khi chia tay với Thành Được, hai phụ nữ khác ở tỉnh lẻ cũng đem con đến trả cho Thành Được.
Dù đã ly hôn, Út Bạch Lan vẫn mở rộng lòng nhân, nhận thêm hai đứa nữa. Đứa con nuôi thứ ba tên Sơn của bà mẹ Gò Công. Đứa thứ tư tên Châu.
Sau nầy, Sơn được mẹ bảo lãnh qua định cư ở Mỹ.

Về hôn nhân, người chồng đầu tiên của Út Bạch Lan là Ba Hóa, chủ tiệm may lớn ở Sài Gòn. Sau khi chia tay với Ba Hóa, Út Bạch Lan kết hôn với Thành Được. Sau khi tan vỡ với Thành Được, Út Bạch Lan về sống với Trung tá Đầy. Một thời gian sau, Trung tá Đầy đưa đơn kiện Út Bạch Lan đã sang đoạt tài sản của ông.

2.2. Vài nét về Út Bạch Lan

Út Bạch Lan tên thật là Đặng Thị Hai, sinh năm 1935 tại xã Lộc Giang, huyện Đức Hòa, Long An. Bà sinh ra trong gia đình nghèo khó. Cha mất sớm nên mẹ con đi làm thuê làm mướn chung quanh chợ Bình Tây.

Mẹ của Út Bạch Lam và mẹ của Văn Vĩ làm thuê chung nhau, kết nghĩa chị em cho nên Út Bạch Lan và Văn Vĩ khởi nghiệp đờn ca cùng một lúc. Bé Út 11 tuổi, Văn Vĩ 15 tuổi. Bé Út học ca bằng nghe máy hát dĩa của hàng xóm rồi ca theo. Học thuộc lòng nhiều bản vọng cổ.

Văn Vĩ bị mù từ nhỏ, học đàn guitar cổ nhạc và đàn rất giỏi. Một hôm Văn Vĩ và bé Út lén mẹ đi hát dạo chung quanh chợ Bình Tây (Chợ Lớn mới). Thấy có người mù đi hát dạo người ta cho tiền. Vậy là hai anh em đi hát dạo quanh Chợ Lớn Mới, qua phố phường Chợ Lớn Cũ rồi tới chợ Bến Thành.

Khi nghe tiếng đồn giọng hát làm mê lòng người của cô bé hát dạo, cô Năm Cần Thơ tò mò tới nghe bé Út ca. Và cũng từ đó cuộc đời bé Út bước sang một khúc quanh mới. Bé Út đứng trên sân khấu với nghệ danh là Út Bạch Lan.

Năm 1958, Út Bạch Lan về hát cho đoàn Kim Chưởng, đóng cặp với Thành Được.

Vì sao có tên là “Sầu nữ”? Út Bạch Lan nói: “Một cuộc đời buồn, một giọng ca buồn, ca những bài buồn, chuyên đóng những vai buồn và khóc thật với nhân vật của mình”.

Út Bạch Lan qua đời vào lúc 22h55 ngày 4-4-2016 do ung thư gan. Hưởng thọ 82 tuổi.

2.3. Út Bạch Lan nuôi con rơi của Thành Được

Cô với Thành Được có một đám cưới huy hoàng nhưng tất cả chỉ có thế rồi chấm dứt, để lại cho cô một nổi đau buồn suốt đời. Cô vừa nuôi mẹ ruột, mẹ chồng trong một chung cư, còn Thành Được thì tiếp tục xông pha trên trận tuyến ái tình như một người chưa vợ.

Đám cưới chưa được bao lâu thì một thiếu phụ dẫn đứa con gái 3 tuổi đến giao cho cô nói rằng đó là con của Thành Được. Cô vừa thương đứa bé vô tội, vừa sợ mất chồng nên nhận nuôi.

Hai năm sau, khi người thiếu phụ đến xin đưa con về thì bất ngờ một cô gái trẻ xuất hiện với cái bào thai, vừa khóc vừa kể: “Em là Thu Hà, nữ sinh Huế. Hôm ấy đoàn ra hát ở Huế, em tìm đến xin anh tấm hình. Ảnh hẹn em ở khách sạn. Rứa là em mang thai. Chừ cha mẹ đuổi ra khỏi nhà, em không biết phải làm răng”.

Một lần nữa, vì sợ mất chồng, cô Út thuê nhà trọ cho Thu Hà. Hàng ngày thuê xích lô mang cơm đến cho Hà ăn. Thỉnh thoảng cô tới lui chăm sóc, an ủi Hà cho đến ngày sinh nở. Nhưng sau khi mẹ tròn con vuông, Thu Hà lại van xin: “Em còn quá trẻ không thể sống như thế nầy được, em lạy chị, xin chị nuôi đứa bé giùm em để em về quê làm lại cuộc đời”. Không chút đắn đo, cô Út mang đứa bé về nuôi, làm khai sanh theo họ chồng đặt tên là Châu Văn Dũng, và thương yêu Dũng như con ruột của mình.

2.4. Tổng quát về Thành Được

Thành Được tên thật là Châu Văn Được, sanh năm 1934 tại Kế Sách, Sóc Trăng trong một gia đình nông dân khá giả. Ông thành danh cùng thời với Năm Châu, Út Trà Ôn, Phùng Há, Thanh Nga. Được mệnh danh là “Ông vua không ngai” hoặc “Kép hát thượng thặng”. Thành Được mê đá banh và thích sưu tầm xe hơi.

Ông theo người cậu là ông bầu gánh Thanh Cần để học hát. Lần đầu tiên lên sân khấu vào năm 1954. Hai năm sau Thành Được nổi bật trong vai Tô Điền Sơn của tuồng “Khi hoa anh đào nở”

Năm 1968 Thành Được vào đoàn Kim Chưởng. Sau đó về hát cho đoàn Thanh Minh-Thanh Nga, rồi lại trở về Kim Chưởng.

Năm 1961, kết hôn với nghệ sĩ Út Bạch Lan. Hai người trở thành một cặp đôi nổi tiếng qua các tuồng: Con gái chị Hằng, Tấm lòng của biển, Bọt biển, đặc biệt nhất là vở “Nửa đời hương phấn”. Năm 1966, Thành Được nhận huy chương vàng của giải Thanh Tâm với vai Tướng cướp Thi Đằng trong vở “Tiếng hạc trong trăng”.

Năm 1984, trong khi lưu diễn tại Đức ông xin tỵ nạn chính trị ở đó. Năm 1995 ông đến Mỹ và mở nhà hàng Thành Được ở Milpitas, San Jose, California.

3* Cuộc tình dang dở của Bạch Tuyết và cầu thủ Tam Lang

3.1. Tiếng sét ái tình và tan vỡ   

Năm 1966, trong buổi lễ mừng chiến thắng của đội bóng tròn Việt Nam mang về nước huy chương vàng của giải vô địch túc cầu Đông Nam Á ở Merdeka, Malaysia.

Bạch Tuyết là một trong 24 nữ diễn viên trao vòng hoa chiến thắng cho đội bóng tròn Việt Nam.

Bạch Tuyết choàng vòng hoa cho cầu thủ Phạm Huỳnh Tam Lang. Bốn mắt nhìn nhau, tiếng sét ái tình nổ ra từ đó. Cặp trai tài gái sắt đèo nhau trên chiếc vespa lượn quanh các phố phường Sài Gòn, Chợ Lớn.

“Cải lương chi bảo” Bạch Tuyết và danh thủ Tam Lang quyết định đến hôn nhân. Trong thời gian chờ đến ngày cưới, bỗng dưng người điều chỉnh ánh sáng của đoàn Dạ Lý Hương, tức tốc phóng xe về Mỹ Tho, mật báo cho gia đình Tam Lang như sau: “Bạch Tuyết có một thời gian dài làm vợ bé của Hoàng Đức Ninh” . Chuẩn tướng Hoàng Đức Ninh, chỉ huy trưởng Đặc khu 44 (4 tỉnh Châu Đốc, Long Xuyên, Rạch Giá, Kiến Phong). Bà vợ của Hoàng Đức Ninh có xuống tận Châu Đốc đánh ghen. Bà đập nát kiếng xe của chồng ở nơi công cộng. Hoàng Đức Ninh là anh của Hoàng Đức Nhã, em họ của Tổng thống Thiệu.

Người anh của Tam Lang là Phạm Huỳnh Long Nhi (Đại úy Không Quân) cũng ra sức ngăn cản.

Đám cưới trì hoãn nhiều lần, nhưng cuối cùng được tổ chức vào tháng 2 năm 1967. Sau ba năm chung sống, bà mẹ Tam Lang hối thúc sanh cho bà đứa cháu nội để nối dõi tông đường, nhưng Bạch Tuyết không thể sanh con. Đó là lý do chánh của việc chia tay, sau 7 năm chung sống. (1974)

Tuy nhiên thực tế thì khác. Cuộc sống của hai người hoàn toàn khác biệt nhau mà không thể thay đổi. Bạch Tuyết tâm sự: “Mỗi sáng sớm khoảng 4, 5 giờ, em đang ngủ vì thức khuya, thì ảnh đánh thức em, đưa vào rạp hát rồi ảnh đến sân Cộng Hòa tập dợt đá banh hoặc huấn luyện, rồi sau đó về trại. Khi có trận đấu lớn thì ảnh bị cấm trại suốt cả tuần lễ. Khi em trình diễn ở miền Trung thì ảnh đá banh ở Sài Gòn. Khi em hát ở Sài Gòn thì ảnh đi nước ngoài.

Phần em thì sáng tập tuồng, chiều thu dĩa, tối hát. Có khi mãi tới khuya còn đóng phim. Thời gian bên nhau rất ít.

Người thứ ba chen vào làm cho cuộc tình nhanh chóng tan vỡ. Đó là kép hùng Cường.

3.2. Vài nét về Bạch Tuyết

1). Tiểu sử. 

Bạch Tuyết tên thật là Nguyễn Thị Bạch Tuyết, sanh ngày 24-12-1945 tại xã Khánh Bình, Châu Đốc, An Giang. Mồ côi mẹ lúc 9 tuổi. Khiếu âm nhạc thể hiện lúc còn bé.

Bạch Tuyết được soạn giả Điêu Huyền nhận làm con nuôi và cho gia nhập đoàn Kiên Giang. Năm 1961, cô đào chánh đến trễ và Bạch Tuyết được cho thay thế.

Diễn xuất của Bạch Tuyết khiến cho khán giả kinh ngạc về tài năng của cô. Bạch Tuyết phất lên từ đó. Được Út Trà Ôn mời về đoàn Thống Nhất. Năm 1963, cô nhận giải Thanh Tâm về diễn viên có triển vọng.

Năm 1964, Bạch Tuyết về hát cho đoàn Dạ Lý Hương, đóng cặp với Hùng Cường, được trao huy chương vàng của giải Thanh Tâm về nữ diễn viên xuất sắc. Được đặt cho danh hiệu “Cải lương chi bảo”.

Năm 1965, Bạch Tuyết Hùng Cường ra lập gánh Hùng Cường Bạch Tuyết.

Theo bách khoa tự điển Wikipedia, thì năm 1966, Bạch Tuyết nghỉ hát nửa năm để ôn bài thi tú tài. Sau đó đỗ cử nhân văn khoa (1985). Tốt nghiệp khóa đào tạo đạo diễn ở Sofia, Bulgaria (1988). Bảo vệ luận án tiến sĩ về nghệ thuật sân khấu cổ truyền (1995)

2). Đời tư

Năm 1967, kết hôn với cầu thủ Phạm Huỳnh Tam Lang. Năm 1974 hôn nhân tan vỡ. Lý do là không sanh con. Cũng ngay trong năm nầy, Bạch Tuyết lập gia đình lần thứ hai với ông Charles Đức. Có một con trai tên Bảo Giang Valery Bauduin, hiện sống ở Hoa Kỳ.

Ngày 2-6-2014, Tam Lang qua đời tại bịnh viện Chợ Rẫy. (69 tuổi)

4* Văn Chung: Cười cho quên cay đắng

4.1. Văn Chung ca vọng cổ mùi

Cuộc hôn nhân của Văn Chung với “Đệ nhất đào thương Thanh Hương” đổ vỡ khi cô đào diễn cặp với kép Hùng Minh. Văn Chung bèn chuyển sang diễn hài, mượn tiếng cười để vượt qua nổi đau.

Năm 1952, Văn Chung và Thanh Hương, con gái của Năm Châu (Nguyễn Thành Châu) và danh ca Tư Sạng, cả hai cùng hát chung trên đài Pháp Á. Hai người yêu nhau rồi kết hôn.

Sau đó, Văn Chung được cha vợ là Năm Châu thu nhận vào Đoàn Việt Kịch Năm Châu. Thoạt tiên Văn Chung chỉ giữ những vai phụ. Năm 1955, Văn Chung và Thanh Hương về Đoàn Thanh Minh. Thời gian nầy được báo chí khen ngợi. Năm 1957, Văn Chung và Thanh Hương về Đoàn Kim Chưởng. Cả hai đều được nổi tiếng.

Thanh Hương sanh đứa con đầu lòng. Năm 1960 vợ chồng ra lập gánh hát riêng Thanh Hương-Văn Chung. Năm 1961 khi hát ở Hậu Giang, kép Hùng Minh diễn cặp với Thanh Hương mùi mẫn quá dẫn đến việc hôn nhân đổ vỡ. Gánh hát tan đàn xẻ nghé.

Thanh Hương gởi con gái cho người chị thứ ba của Năm Châu nuôi dưỡng rồi bỏ đi, cùng với Hùng Minh lập ra gánh Hùng Minh-Thanh Hương.

Ngậm đắng nuốt cay, Văn Chung trở về Sài Gòn gia nhập Đoàn Dạ Lý Hương. Lúc đó hai kép trẻ là Hùng Cường, Dũng Thanh Lâm đang nổi danh chiếm lĩnh sân khấu.

Để giúp cho Văn Chung tìm được một chỗ đứng bên hai kép chánh nầy trên cùng một sân khấu, soạn giả Nguyễn Phương đề nghị Văn Chung diễn một vai hài trong tuồng Tiền Rừng Bạc Biển do ông sáng tác.

4.2. Chuyển sang diễn hài. Cười cho quên cay đắng

Từ đó Văn Chung chuyển từ vọng cổ mùi sang diễn hài. Và rất ăn khách. Văn Chung tâm sự: “Khi chuyển sang diễn hài tôi muốn đời mình lạc quan hơn, xóa đi những niềm đau riêng. Có lúc tôi hận đời đen bạc. Cuộc hôn nhân hạnh phúc bổng chốc như đàn lạc điệu. Mỗi đêm tôi mang tiếng cười cho khán giả để giúp mình thêm trẻ trung, yêu đời”.

Văn Chung nổi tiếng với “giọng cười dê, be he”. Văn Chung tên thật là Quách Văn Chung, sinh năm 1933. Học cổ nhạc với nhạc sĩ Bảy Quới. Có giọng ca vọng cổ rất mùi.

Thanh Hương mất năm 1974 sau một cơn sanh khó. Con gái của Văn Chung- Thanh Hương được nghệ sĩ Kim Chưởng trực tiếp truyền nghề và đặt nghệ danh là Hương Chung Thủy. Hương là tên mẹ, Thanh Hương. Chung là tên cha, và Thủy là tên trong khai sanh.

Cuối năm 1960, Văn Chung kết hôn với con gái của nhà xuất nhập cảng vỏ xe hơi, Hãng Vỏ Bình Tây. Cuộc tình nồng ấm suốt 40 năm qua cho tới sau nầy.

5* Bà Năm Sa Đéc

 

5.1. Bà Năm Sa Đéc

Bà Năm Sa Đéc (1007-1988) tên thật là Nguyễn Kim Chung, con thứ năm của ông Nguyễn Duy Tam, xã Tân Khánh Đông, quận châu thành tỉnh Sa Đéc. Người cha mê hát bội nên đặt tên bà theo tên của một nữ nghệ sĩ hát bội nổi tiếng là Kim Chung ở Mỹ Tho.

Năm 1928 bà gia nhập làng hát bội với nghệ danh là Năm Nhỏ. Với giọng hát thiên phú, cách diễn xuất nhập vai, lột tả được tâm trạng của những nhân vật thủ diễn.

Vì có một nghệ sĩ hát bội tên Năm Nhỏ cho nên bà phải đổi tên thành Năm Sa Đéc và chuyển sang ngành cải lương. Bà nhanh chóng gặt hái được nhiều thành quả ở các gánh Huỳnh Kỳ, Trần Đắc, Song Phụng.

Bà Năm Sa Đéc là nghệ sĩ xuất sắc trong hát bội, cải lương và điện ảnh. Hai món ăn đặc biệt của bà là bánh bao Cả Cần và hủ tiếu Sa Đéc.

5.2. Hai lần qua đò nhưng không có một lần mặc áo cô dâu.

1). Người chồng đầu tiên

Người chồng đầu tiên của bà Năm Sa Đéc là ông đốc phủ sứ Đặng Ngọc Chấn. Hai người có một con trai tên Nguyễn Ngọc Đặng (1939).

Sau đó đường ai nấy đi. Lý do của sự chia tay phát xuất từ quan niệm “Xướng ca vô loài”.

Năm 1947, bà đưa con lên Sài Gòn và bước thêm một bước nữa với nhà khảo cổ nổi tiếng là Vương Hồng Sển.

2). Người chồng thứ hai

 

Bà Năm Sa Đéc và Vương Hồng Sển* Mộ của Năm nằm đơn lẻ tại ấp Đông, Sa Đéc.

Cũng như lần trước, lần nầy cũng không xe hoa, không áo cưới cô dâu. Chưa được ông Vương Hồng Sển công nhận là vợ hợp pháp vì không lập hôn thú. Đến ngày chết bà cũng không được nằm gần chồng.
Năm 1984, bà Năm Sa Đéc hỏi ý chồng: “Mình già rồi cũng nên bàn với gia tộc lo phần mộ của tôi với ông”. Ông Vương trả lời:
“Thôi thì sau nầy quê tôi tôi về, còn bà thì về quê bà”.
Bà Năm Sa Đéc mất ngày 12-9-1988. Ông Vương Hồng Sển đưa vợ về an táng ở xã Tân Khánh Đông, Sa Đéc.
Những người trong gia đình cho biết, sinh thời bà năm mang nhiều nổi khổ tâm. Sau khi sanh Vương Hồng Bảo, ông Vương bắt đầu có thái độ “phân biệt đối xử” với con riêng của bà là Nguyễn Ngọc Đặng.
Ông Vương Hồng Sển sinh ngày 27-9-1902 tại Sóc Trăng. Ông mang ba dòng máu Việt, Hoa và Khmer. Mất ngày 9-12-1996.


Vương Hồng Sển

5.3. Xướng ca vô loài

Dưới thời phong kiến, “xướng ca vô loài” là một nhóm chữ chỉ những người làm nghề ca hát với nghĩa khinh bỉ, miệt thị.

Nhà nghiên cứu Toan Ánh trong Phong tục Việt Nam cho rằng “vô loài” liên quan tới quan niệm “vô luân” của người xưa như sau:

“Xã hội ta ngày xưa quan niệm lũ xướng ca vô loài là một tầng lớp vô luân. Họ bị coi là vô luân không phải vì họ sa đọa, chính cuộc sống của họ cũng không phải là sa đọa, mà chỉ vì những vai trò của họ đóng khi xướng hát: họ bị coi là vô luân ở đây vì người con có thể đóng một vai vua và người cha đóng vai bầy tôi, cha quỳ lạy con, anh em ruột có thể đóng đôi vợ chồng, và vợ chồng lại có thể đóng vai mẹ con (Vợ làm mẹ, chồng làm con) hoặc cha con… Tất cả cái “vô luân” là ở đấy, luân thường đã không còn nữa, mặc dầu chỉ trong những lúc trình diễn trên sân khấu”.

Tác giả Thanh Thủy, trong bài viết Nguồn gốc của định kiến “xướng ca vô loài” thì cho thành ngữ này có xuất xứ từ Trung Hoa qua câu chuyện dưới đây:

Nhà Thương (1401 – 1123 TCN) với vị vua cuối cùng là Trụ Vương, bị một bộ tộc chư hầu là nhà Châu lật đổ. Dĩ nhiên, con dân Nhà Thương phải ôm một mối hận nhà tan và mối nhục mất nước, trong khi đó thì nhóm đàn bà con gái trong làng ca nhi của Nhà Thương, vì miếng cơm manh áo, cùng nhau tụ tập ở các tửu điếm. bên sông Tần Hoài, dùng lời ca, tiếng hát của mình để phục vụ cho quan quân, và người của chế độ mới là Nhà Châu, mà quên đi nỗi nhục nước mất nhà tan của mình.

Làng ca nhi nầy của Nhà Thương bị lên án là làm ô nhục cho đất nước, một mối nhục muôn đời không gội rửa được. Vì thế mà người của Nhà Thương đã loại bỏ những người hành nghề xướng ca nầy ra ngoài sinh hoạt xã hội của họ. Sĩ nông công thương.

Đến đời Nhà Đường, thi hào Đỗ Mục (803-852) đã viết lên bài thơ Bạc Tần Hoài hay Tần Hoài Dạ Bạc, được Lệ Thần Trần Trọng Kim dịch như sau:

Khói lồng nước bóng trăng lồng cát
Bến Tần Hoài thuyền sát tửu gia
Gái ca đâu nghĩ nước nhà
Cách sông vẫn hát khúc ca Hậu Đình

Trong đó, nguyên văn chữ Hán của hai câu sau đã được người đời nhắc nhở: “Thương nữ bất tri vong quốc hận. Cách giang do xướng Hậu Đình hoa”.

“Xướng ca vô loài” cũng có xuất xứ từ Việt Nam, vì người Việt theo luân lý Nho giáo. Có cái nhìn rất khắt khe đối với sự “vô luân”, “vô loài” của các “bọn phường chèo” hay “con hát” ngày xưa.

Việt Nam đã từng có nhiều nhân vật nổi tiếng bị gian truân vì quan điểm khắt khe, cổ hủ đó. Trong đó, nổi tiếng nhất là trường hợp Đào Duy Từ (1572 – 1634) vì có cha làm nghề ca hát, nên ông không được đi thi để ra làm quan dưới triều vua Lê – chúa Trịnh. Đào Duy Từ trốn vào Đàng Trong theo thờ Chúa Nguyễn.

6* Mối tình của Thanh Nga và Đại úy Mẫn

Đại úy Nguyễn Minh Mẫn là chồng cũ của Thanh Nga. Ông Mẫn thương Thanh Nga khi cô đang sáng chói trên sân khấu cải lương. Người cao lớn, đẹp trai, có tâm hồn nghệ sĩ, là sĩ quan huấn luyện viên môn chiến thuật trường Bộ Binh Thủ Đức, rồi Chỉ huy phó Yếu Khu Bình Phú (Thủ Đức).
Thanh Nga trong chiếc áo cưới, bước lên xe hoa chính thức cùng người chồng là ông Nguyễn Minh Mẫn. Trong ngày cưới bỗng nhiên một người đàn bà dẫn con đến, mới biết ông Mẫn đã có vợ con ở quê nhà. Người phụ nữ được đưa vào buồng riêng thu xếp để đám cưới không bị bể.

Tiệc cưới được tổ chức linh đình tại nhà hàng, báo chí và nghệ sĩ tham dự rất đông. Rượu Champagne nổ dòn, cuộc vui tưởng chừng như bất tận. Nhưng chưa được bao lâu, thì Đại úy Mẫn phải ra toà lãnh án về tội buôn lậu đồ Mỹ.

Thanh Nga phải sống trong những ngày đoạn trường và phải đối mặt với dư luận, những việc không đâu cứ ùa đến, kể cả những vu oan, tố cáo của người đàn bà trước kia của ông Mẫn. Thanh Nga-Nguyễn Minh Mẫn không có hôn thú nên hôn nhân tự tan vỡ khi ông Mẫn đang ở tù.

7* Thanh Nga là vợ của Thành Được

Trích báo Công An trong nước: “Thành Được sau khi ly dị với vợ là Út Bạch Lan, vì là kép và đào chánh đã đóng chung những vở tuồng nên yêu say đắm Thanh Nga nhưng bị bà Bầu Thơ ngăn cản. Tuy vậy ông vẫn theo đuổi và dùng thế lực bên ngoài để kéo người đẹp trên sân khấu về với mình cho đến khi Thanh Nga ưng chịu. Dẫu cho đã nên vợ nên chồng, nhưng cá tính hai người xung khắc với nhau và cuối cùng phải chia tay”.(Hết trích)

8* Phùng Há kết hôn với thầy đờn Tư Chơi 

 

Phùng Há tên thật là Trương Phụng Hảo (30-4-1911 – 5-7-2009). Thân phụ là người Hoa gốc ở Sơn Đông, Trung Hoa. Thân mẫu là bà Lê Thị Mai, người Mỹ Tho. Bà Phùng Há là mẹ kế của Tướng Nguyễn Khánh.

Cha mất khi bà 9 tuổi. Năm 13 tuổi phải đi làm công ở lò gạch lấy tiền nuôi mẹ. Giọng ca thiên phú của bà được ông bầu Hai Cu nhận cho vào gánh cải lương Tái Đồng Ban đóng cặp với kép Năm Châu.

Năm Châu và nhạc sĩ Tư Chơi (Huỳnh Thủ Trung) là hai người thầy đầu tiên của bà, cũng là hai người đàn ông có mặt trong cuộc đời tình cảm của bà.

Mối tình giữa Phùng Há và Năm Châu vừa chớm nở thì bất ngờ Tư Chơi tuyên bố kết hôn với Phùng Há năm bà 15 tuổi. Năm Châu thất tình rời gánh ra đi. Nghe đâu ra Hà Nội.


NS Năm Châu – NS Phùng Há trong vở “Vợ và tình”

Sống với Tư Chơi có một con gái tên Bửu Chánh, rồi chia tay năm 1929, vì bà chịu không nổi ông chồng suốt ngày ngồi nhậu trong quán rượu, ghen tương và đánh đập bà. Nhất là Tư Chơi bắt đầu theo đuổi đào Kim Thoa, vừa hát hây vừa đẹp nên bỏ mặc người vợ trẻ Phùng Há. Bửu Chánh được gởi về bà ngoại ở Mỹ Tho nuôi dưỡng.

Được tin Phùng Há thôi chồng và chuyển sang đoàn Trần Đắc, Năm Châu trở về hy vọng nối lại tình xưa nhưng một lần nữa thuyền tình lỡ chuyến vì Phùng Há đã trở thành vợ của Bạch Công Tử, (Phước George) và làm bầu gánh Huỳnh Kỳ năm 18 tuổi.

Phùng Há vẫn còn yêu Năm Châu. Cô Bảy Phùng Há tâm sự: “Ngày đó khi tôi lấy chồng, ảnh (Năm Châu) đột ngột rời gánh hát, nghe đâu đi Hà Nội một thời gian. Tôi quyết định lấy chồng để cả hai chúng tôi có thể dứt khoát. Người ta đưa cho tôi lá thư ảnh gởi trước khi ra đi không một lời từ biệt. Lá thư đó là 12 câu vọng cổ, là tất cả tâm tình của ảnh… Trong từng câu, từng lời, tôi hiểu ảnh rất buồn bực, thất vọng và trách móc tôi rất nhiều. Nhưng cho dù có hiểu nhau, thương nhau đến mấy thì cũng bằng thừa thôi. Số phần đã như vậy rồi”

Soạn giả Nguyễn Phương thuật lại. “Ngày anh Năm Châu mất (5/1977), cô Bảy hay tin, chạy vào nhà thương, vấp té liên hồi. Chúng tôi phải chạy ra đỡ, dìu cô vô. Cô khóc, nắm vai anh Năm Châu lay gọi, như muốn vực anh Năm dậy: “Khoan, anh khoan đi. Anh có nghe không? Anh phải nghe tôi nói rồi mới yên lòng ra đi được. Tôi biết anh vẫn còn uất hận trong lòng. Sở dĩ tôi làm vậy… là vì anh, vì thương anh, thương vợ con anh. Giờ này… tới giờ phút này, tôi vẫn yêu anh”.
Cô Bảy khóc ngất, nói như mê sảng với người tình xưa mà không nhớ là xung quanh cô lúc đó có rất nhiều người, có cả chị Kim Cúc là người vợ đương thời của anh Năm Châu.

9* Cuộc hôn nhân bi thảm của Phùng Há và Bạch Công Tử

Phước George được gọi là Bạch Công Tử ở Mỹ Tho, đối với Hắc Công Tử hay “Công Tử Bạc Liêu”, tên Trần Trinh Huy ở Bạc Liêu. Phước George là con của Đốc phủ sứ Lê Công Sủng, làm quận trưởng quận châu thành tỉnh Mỹ Tho.

Năm 1909, sang Pháp du học. Ông mê cải lương nên học về ngành sân khấu. Năm 1932 về nước, lập đoàn cải lương Huỳnh Kỳ cho Phùng Há làm chủ và bầu gánh. Phước George cưới Phùng Há khi đó. Gánh Huỳnh Kỳ là một đại bang, bề thế rất lớn không thua gì gánh hát của Thầy Năm Tú đang nổi tiếng ở Nam Kỳ Lục tỉnh thời đó. Huỳnh Kỳ gồm những đào kép trứ danh như Phùng Há, Năm Phỉ, Ba Vân, Tám Du, Năm Thiện, Ba Thâu, Ba Đồng, Chín Móm, Hai Nữ, Tư Bé, Tư Hélène…

Phước George xây một rạp hát bên cạnh nhà để trình diễn thường xuyên, đó là rạp Huỳnh Kỳ nằm trên đường Đinh Bộ Lĩnh, con đường chạy xuống Chợ Gạo, Gò Công.

Cuộc tình hạnh phúc kéo dài 7 năm. Hai đứa con ra đời. Con trai tên Paul Lộc, con gái Suzane.

Do khủng hoảng kinh tế thế giới năm 1933 và do Bạch công tử vung tiền qua cửa sổ cho nên gánh Huỳnh Kỳ suy sụp, đào kép lần lượt bỏ gánh ra đi. Cô Bảy Phùng Há đau khổ ôm hai đứa con bịnh nặng đi tìm chồng và bắt gặp Phước George đang sống với một phụ nữ xinh đẹp nổi tiếng là Marie Anne Nhị (Tư Nhị) tại khách sạn Minh Tân, Mỹ Tho.

Bạch Công tử trách mắng vợ và xua đuổi ba mẹ con Phùng Há. Trở về, không tiền chạy thuốc men cho con nên hai đứa con lần lượt chết trên tay của bà.

10*. Kết luận

Cảnh yêu đương mùi mẫn của những cặp tình nhân cứ diễn đi diễn lại cả chục lần trên sân khấu, khiến cho những cặp đào kép trong vai của vở tuồng rất dễ biến cảnh giả trên sân khấu thành cảnh thật ngoài đời. Tình mới chớm nở sẽ tạo ra tan vỡ. Chia tay, đường ai nấy đi, mỗi thuyền tình tìm bến đậu. Cứ thế mà sống không ai buồn hơn ai.

Trong những mối tình tan vỡ, Út Bạch Lan là người chịu đựng thiệt thòi nhiều nhất. Năm 2005, Út Bạch Lan gặp lại Thành Được trên sân khấu của nhà hàng Thành Được tại San Jose (California), Thành Được tỏ ra rất hối hận và Út Bạch Lan sẵn sàng tha thứ, với cái tâm vị tha của nhà Phật.

Trúc Giang MN