Con Tuýt

Ánh nắng ban mai trải dài trên những ngọn cây, dần dần len lỏi xuống những hàng cây cao và thẳng khiến khu rừng bạch dương vàng (tulip tree / the yellow poplar) sáng hẳn lên. Màu xanh ngọc của lá và những chồi non long lanh trong nắng mới bừng lên sự hồi sinh trên những cành cây xám đen trơ trụi và những bụi cây khô hết sức sống trong khu rừng sau những ngày đông giá lạnh. Vài khóm hoa trong vườn sau của những căn nhà dọc theo khu rừng cũng nở rộ với nhiều màu sắc khác nhau. Chúng thu hút khá nhiều loài ong và bướm vờn quanh tụ tập. Thích thú với khí trời ấm áp và quang cảnh tươi vui, vài con chim rời tổ và nơi ẩn núp, chuyền cành, cất tiếng hót líu lo. Vài con sóc nhấp nháy đôi mắt còn ngái ngủ, chui ra khỏi ổ, thoăn thoắt chuyền từ cành cây này sang cành cây khác. Chúng đuổi nhau từ các cành cây ở dưới thấp lên đến các cành trên ngọn. Rồi từ những cành cây trên ngọn, chúng chạy xuống tận gốc cây. Quanh những gốc cây, chúng rượt nhau chạy lòng vòng, rồi lại đuổi nhau chạy lên những cành cao tận ngọn. Vài giọt nắng lấp lánh trên bộ lông xám nâu của chúng khích hoạt tính năng động của chúng nhiều hơn. Cứ thế, chúng đùa giỡn với nhau một cách thoả thích.

Một gia đình nai gồm năm con lớn nhỏ rảo bước xuyên qua những bụi gai của dâu rừng. Thỉnh thoảng, chúng dừng lại nhâm nhi vài chiếc lá ven đường rồi từ từ tiến đến bờ suối để uống nước. Cảnh vật như một bức tranh tuyệt mỹ được tạo dựng bởi bàn tay tài tình của vị họa sĩ vô hình nào đó nhằm làm rõ hơn sự tự tin của của giống thú hiền hòa trước sức sống mới của khu rừng sau những ngày đông giá lạnh và đang thực sự bước vào mùa xuân ấm áp. Các loài chim họa mi (robin), hồng tước (cardinal), cu đất (mourning dove) và các loài chim sẻ (sparrow) lần lượt xuất hiện với những tiếng hót rộn ràng. Những nhánh cây đong đưa nhè nhẹ theo những làn gió thoảng, bỗng chốc chuyển động nhịp nhàng theo những bước nhảy vụt của những con sóc, tạo nên những tiếng xào xạc nho nhỏ rồi chìm vào trong thinh lặng. Bỗng dưng, tiếng chim hót chợt nhỏ dần và rời rạc hơn trước.

Một con chim họa mi trống ức màu cam đậm gần như màu đỏ vụt bay từ một bụi cây đáp xuống bãi cỏ xanh non. Nó nhảy từng bước ngắn, sau đó đi bộ quanh đám cỏ với đôi mắt láo liên, rồi bất chợt mổ xuống đất và kéo lên một con trùn. Trước ánh mắt ngạc nhiên và đầy thán phục của những con họa mi khác đang nhảy chân sáo dáo dác tìm mồi, nó vụt bay khỏi đám cỏ hướng về phía bụi cây, nơi có chim họa mi mái và ba con chim non đang nằm trong cái tổ hình cái chén bằng cỏ khô. Thình lình, những con chim họa mi này đều ngước mắt nhìn lên những cái nóc của dãy nhà song song và đối diện ven rừng, dáo dác lần theo tiếng hót trong trẻo của một con chim họa mi trống có mào đen tuyền, tướng rất uy nghi.

“Vui không các bạn ơi? Hôm nay có thêm một ngày mới của mùa xuân, vậy chúng ta hãy cùng nhau cất tiếng hát đón mừng nhé! Nào, hãy hát theo ta đi vì ta đang đậu ở một nơi cao nhất, một vị trí hết sức xứng đáng dành cho một chỉ huy!”

“Đừng nghĩ mình là vô địch! Hãy nhìn ta đi rồi xem ta có đậu ở nơi cao hơn chỗ ngươi không? Các bạn ơi, hãy ngước lên đây này! Ta có đáng được khâm phục chưa? Giờ thì các bạn hãy hát theo ta và chúng ta cùng hát mừng nắng mới nhé!” Tiếng hót tươi vui vang lên từ ngọn cây cao nhất đối diện với dãy nhà.

“Khéo mà tranh nhau đậu chỗ cao, chỗ thấp! Có cần như thế không? Chúng ta chỉ cần hát cho vui mà thôi!” Tiếng càu nhàu của một con chim họa mi khác từ một cây phong (maple) ven bờ suối.

“Đúng vậy! Chúng ta chẳng cần tranh cao hay thấp. Chúng ta chỉ cần góp tiếng hát chung là đủ! Nhưng ta muốn báo cho các bạn biết đây là không phận của ta đó nhé. Khu vực này dành riêng cho vợ chồng ta! Các ngươi muốn xây tổ thì kiếm chỗ khác mà làm!” Một con chim họa mi khác cất cao giọng từ một nóc nhà cách nóc nhà của con chim họa mi trống có mào đen tuyền đang đậu một căn.

Sự tranh cãi, và đối đáp qua lại liên tục và nhịp nhàng của bầy họa mi đã tạo ra những âm thanh trầm bổng khá điêu luyện tựa như là chúng đang trình diễn hợp ca trên một sân khấu lớn sau một thời gian luyện tập khá công phu. Vì lẽ ấy, chúng đã tạo nên một bản hợp ca hết sức sinh động để mừng đón nắng xuân. Và giai điệu đầy năng lượng của bản hòa ca này đã khiến cho không khí lạc quan tỏa rộng khắp khu rừng lan tới tận rặng thông ở cuối chân đồi.

“Rõ khỉ! Sáng nào bọn này cũng náo loạn! Như ta đây, chẳng cần phải giành không phận, địa phận hay làm điệu làm bộ với bọn chim mái bằng những bài ca tiếng hát! Ta chỉ cần chăm chỉ đục vào cái thân cây cứng như thế này thì sẽ có nhà, có ăn và còn có thể kiếm vợ.” Con chim gõ kiến vừa làu bàu vừa khoét một lỗ thật sâu vào trong thân cây bạch dương vàng cổ thụ. Cái mỏ dài của nó mổ lấy mổ để vào lớp vỏ của cây bạch dương vàng cao lớn và đồ sộ nhất khu rừng, tạo một âm thanh vừa lớn vừa dồn dập như tiếng trống đánh liên tục của một tay chơi cừ khôi.

Từ hốc cây, trong bụi rậm quanh cây bạch dương vàng ấy, hai con chim hồng tước trống và mái thảng thốt bay ra, chuyền từ cành nọ sang cành kia, rồi bay sang cây khác cho đến khi yên vị một nơi tạm xem là an toàn. Cặp vợ chồng chim giẻ cùi xanh dương (blue jay) ở trên chạc cao của cây phong này cũng hoảng hốt bay ra khỏi tổ, chuyền cành bay lên cao hơn. Chúng ngơ ngác nhìn quanh để định thần chuyện gì vừa xảy ra rồi chăm chú lắng nghe những âm thanh huyên náo trong khu rừng.

Vài con chim cu đất đậu sát bên nhau, trên những nóc nhà cao, lặng lẽ quan sát cảnh vật xung quanh một cách bình thản. Cho dù độ cao nơi chúng đậu chẳng kém nơi các con chim họa mi trống đang đậu trên các nóc nhà khác và những ngọn cây cao ngang tầm đối diện, chúng không hề lên tiếng để tranh hơn thua hay đáp trả. Trong lúc chúng ở trong trạng thái tĩnh lặng của kẻ áp dụng câu “tâm bất biến giữa giòng đời vạn biến” thì một đàn chim sẻ khoảng hai chục con reo hò chao lượn nhịp nhàng lên xuống như một vũ đoàn đang trình diễn mà sân khấu là đám cỏ trống trải giữa dãy nhà song song với dãy cây rừng cao, chạy dài từ đường lộ lớn đến cuối chân đồi. Đàn sẻ này thường cư ngụ trong đám rừng thông ở cuối đồi. Thỉnh thoảng, chúng xé lẻ, bay đến rừng bạch dương vàng này để kiếm ăn. Nhưng hôm nay, chúng không đến đây vì kiếm ăn mà vì muốn phô trương thanh thế sau khi nghe những con chim họa mi đấu khẩu. Xuất hiện như một đoàn quân nhỏ bé nhưng khí thế hùng hậu, chúng muốn khoe những màn biểu diễn đẹp mắt, có một không hai. Quả thật! tiết mục bay lượn đồng bộ của chúng tuyệt vời đến độ làm cho những con chim ba hoa chích choè trước đó, trở thành những khán giả lặng câm vì khâm phục. Hứng chí trước sự thinh lặng bất chợt của thế giới loài chim có giọng ca hay hát giỏi trong khu rừng bạch dương vàng, bầy chim sẻ tung thêm vài màn lượn qua lại rất đẹp mắt. Dù cả bầy lượn vòng lên cao hay bất thần quay ngược để lượn nhào xuống thấp rồi lại bất thần đổi hướng, không một con nào trong bầy lệch hướng, tách ra khỏi nhóm hay bị lạc lõng, bơ vơ ở phía sau. Sự lãnh đạo tài tình của con đầu đàn và sự hợp tác nhuần nhuyễn của loài chim nhỏ bé này đã tạo thành một khối thống nhất di chuyển nhịp nhàng và đồng bộ giữa không trung hạn hẹp giữa dãy nhà song song với hàng cây tạo nên ấn tượng khá sâu đậm cho những con chim đang chăm chú thưởng thức. Các con chim họa mi, cu đất, hồng tước, và chim giẻ cùi xanh dương không hiểu vì sao cả đoàn chim sẻ này có thể di chuyển chính xác như đoàn quân duyệt binh chuyên nghiệp, và không hề vướng một lỗi nhỏ nào. Không thốt nên lời, chúng tiếp tục bày tỏ sự nể trọng bằng im lặng.

Đàn chim sẻ cũng im lặng, không ríu ra ríu rít như lúc đầu xuất hiện nhưng chúng tiếp tục bay lượn nhịp nhàng theo đàn. Từ trên không trung cao vời vợi chúng thình lình quay phắt lại, lượn xuống thật nhanh, bay về phía tiếng kêu rất lớn.

“Tuýt tà tuýt tà tu! Tuýt tà tuýt tà tu!”

Trong khi những con chim sẻ đáp xuống bãi cỏ xanh trong khu vườn có cây cổ thụ bạch dương vàng to lớn, những con chim cu đất, chim hồng tước, và chim giẻ cùi xanh dương cũng đồng loạt rời những nóc nhà và những cành cây trong rừng vụt từ cao bay xuống đậu dọc trên những thanh hàng rào gỗ bọc quanh khu vườn nơi phát ra tiếng kêu.

Tiếng kêu “Tuýt tà tuýt tà tu! Tuýt tà tuýt tà tu!” tiếp tục vang lên, ngân lên cao vút, bay bổng khắp không gian và lanh lảnh vang xa tận bờ mương của con suối và xuống tận các dãy đồi ở dưới thấp. Những con sóc đang đùa giỡn, dừng chơi, nhảy phóc thật nhanh về phía hàng rào. Những con sóc khác đang còn cuộn mình trong hốc cây, bụi rậm, và các chạc cây vội thò đầu ra khỏi ổ, vội vã phóng thật nhanh. Chúng phóng lên từ ven bờ suối, nhảy xuống từ các hốc cây và chạy vào từ những bụi cây ven rừng hay những cây lê Bradford (bradford pear tree) ở phía mặt tiền của các dãy nhà. Một con sóc chuột (chipmunk) từ bụi hoa cẩm tú cầu trong góc vườn của căn nhà cũng vội vàng thò đầu ra khỏi hang, vụt thật nhanh, chạy về phía bãi cỏ. Từ bụi rậm của rừng cây bạch dương vàng gần góc vườn nhà, một con thỏ con cũng chạy theo mẹ, chui qua khe hở của chiếc cổng gỗ để vào bãi cỏ trong khu vườn.

Hầu như muông chim và thú vật trong khu rừng này đều quen thuộc với tiếng kêu “Tuýt tà tuýt tà tu!” của con tuýt, một sinh vật hết sức lạ lẫm. Con tuýt không có một bộ lông duy nhất với màu nâu đậm hay xám nhạt của chúng. Nó thường xuất hiện với nhiều màu sắc khác nhau. Nó thường khoác lên mình các lớp màu khác nhau. Có khi màu đỏ như điểm xuyến của chim hồng tước, có khi màu xanh dương như của chim giẻ cùi xanh, và còn nhiều màu khác như tím, đen, vàng, trắng... Cho nên, chúng chỉ có thể nhận con tuýt qua tiếng kêu của nó. Con tuýt không sống trong rừng, và không phải vất vả tìm những chỗ ẩn nấp an toàn để cư ngụ như chúng. Nó sống trong cái nhà cao ba tầng; một nơi cư ngụ có nhiều cánh cửa sổ, có ban công lộ thiên với sàn gỗ rộng được lan can bao quanh rìa, nơi mà nó thường hay đứng nhìn ra khu rừng và gọi chúng về ăn hạt. Con tuýt khác chúng vì con tuýt là con người. Một con người thông minh như những con người khác. Họ biết vận dụng trí tuệ và đôi bàn tay để làm việc, mưu sinh kiếm sống và còn nhiều việc khác hữu ích cho bản thân và cộng đồng của họ. Vì con tuýt là sinh vật khác thường, nên chúng rất e dè tiếp cận để phòng thân. Dù đã qua hơn bốn năm được con tuýt cho ăn thường xuyên, chúng chỉ chờ đợi tiếng kêu của tuýt để tụ họp cùng các loài vật khác chứ không bao giờ muốn kề cận con tuýt.

Phần con tuýt, khi đọc câu chuyện cổ tích dân gian “Trí Khôn Của Ta Đây!” tuýt hiểu rõ vì sao con người làm chủ được muôn loài. Nhưng, nó không đồng tình với hành động anh nông dân trói chặt con cọp, vốn là chúa tể rừng xanh, châm lửa đốt rơm khô quanh nó, rồi dùng roi quất và hét lớn “Trí khôn của ta đây!”. Nó nghĩ, con người vốn dĩ đã thông minh thì nên dùng trí thông minh để làm những việc nhân hậu và có ích. Không nên thể hiện lợi điểm của mình với sinh vật kém trí hơn, không ích lợi gì.

Từ ý nghĩ này, tuýt thường hay tựa vào lan can của ban công sàn gỗ đăm chiêu nhìn về phía rừng với những ý nghĩ ngổn ngang. Nó hiểu căn nhà mà nó làm chủ hiện thời nguyên là đất của khu rừng vừa được tái thiết và xây dựng thành khu nhà mới. Một nơi tân trang với các thiết bị hiện đại và hệ thống điện đặt dưới lòng đất chứ không giống các khu phố cổ với các loại dây điện giăng mắc. Nó biết người ta đã chặt cây rừng để làm khu nhà mới này. Những cây rừng, vốn là nơi để bọn thú ẩn náu đồng thời là những nguồn thức ăn của chúng, đã bị huỷ diệt. Nó cảm nhận sự không công bình khi con người chỉ nghĩ đến lợi ích cho bản thân trong khi các sinh vật khác trên trái đất đang chịu thiệt thòi.

Vì thường xuyên suy nghĩ về đời sống của những loài vật ven rừng, con tuýt có thói quen quan sát chúng. Khi biết rõ đặc điểm của từng con vật, nó cảm thấy thương những con vật này nhiều hơn. Tuýt không cảm thấy tức giận khi những bụi hoa cúc tươi đẹp bị gặm rụi bởi những con nai, cũng không thấy buồn phiền khi cây hồng bị vặt hết trái bởi những con sóc, và cũng không bực bội khi tất cả những gốc bạc hà, gốc lá gai, củ hoa uất kim hương, củ hoa dạ lan hương bị biến mất bởi những con vật nào đó kiếm ăn trong suốt mùa đông tuyết. Thấu hiểu, và thông cảm đời sống khó khăn của những con vật hoang dã, tuýt cố gắng tạo điều kiện cho chúng sống khỏe và tránh bệnh hoạn. Tuýt thường xuyên thay nước sạch cho chúng uống và mua các loại hạt cho chúng ăn. Thoạt đầu, tuýt đổ hạt vào các hộp thức ăn cho chim nhưng sau đó tuýt thấy những con sóc leo trên hai hộp đựng thức ăn, lộn đầu xuống, cố gắng nạy nắp hộp, khèo từng hạt một ra để ăn thì nó thương cảm nghĩ cách cho tất cả các con vật trong khu rừng được cùng được ăn trong sự công bình. Thay vì trút hạt vào hai hộp đựng thức ăn cho chim, nó chuẩn bị một tô hạt hướng dương và hạt kê kèm theo những mẫu bánh mì xắt nhỏ rồi rải đều trên bãi cỏ rồi gọi các con thú về ăn. Mùa đông, trong những ngày tuyết kéo dài, tuýt thường gọi chúng về ăn vào buổi sáng nhưng nó không rải hạt trong vườn nơi tuyết trắng phủ đầy mà rải đều hạt trên nền xi măng dưới cái ban công. Qua bao nhiêu năm, chim và thú ven rừng đã quen thuộc tiếng kêu của tuýt, quen với lịch ăn từng mùa, đồng thời biết chỗ nào chứa thức ăn và nước uống. Tuýt đã dạy cho chúng biết rõ lúc nào chúng được ăn nhiều, lúc nào chúng chỉ được một ít thức ăn và lúc nào phải tìm ăn chứ không được ỷ lại. Vào mùa hạ và mùa thu, chúng phải tự thân vận động đi kiếm ăn. Họa hoằn lắm, tuýt gọi về bất chợt để cho chúng ăn những mẩu bánh mì mới do tuýt làm. Những hôm như thế thường là những ngày cuối tuần và chúng quay về tụ tập như dự tiệc hội ngộ sau những ngày kiếm ăn xa.

Con tuýt biết rõ, dù nó có cho thú ăn hay không chúng cũng có thể kiếm ăn trong những ngày nắng ấm nhưng nó vui vì đã tạo cho các loài thú trong rừng làm quen với nhau và trở nên thân thiện với nhau hơn sau nhiều lần họp mặt trong khu vườn của nó. Sáng hôm nay, cũng như mọi khi, sau khi rải thức ăn trên bãi cỏ và gọi bầy thú về, nó đi lên cầu thang, đứng trên ban công để quan sát.

Những con chim sẻ không e ngại khi đứng cạnh vợ chồng chim hồng tước. Chúng cũng không hề hoảng sợ khi vợ chồng chim giẻ cùi xanh dương thay nhau sà xuống bãi cỏ cặp những mẫu bánh mì rồi bất thần bay lên cao để về tổ. Những con cu đất đứng sát cạnh những con sóc mổ hạt ăn trong tư thế bình thản và an yên. Con sóc chuột cũng mạnh dạn lùa những hạt kê vào miệng cạnh những con lớn xác hơn nó như sóc và cu đất. Hầu hết các con thú khác loài chưa bao giờ gây hấn hay đánh nhau. Tuy nhiên, chúng thường xuyên đánh nhau với đồng loại, những con cùng loài, cùng nòi giống. Sóc đánh nhau với sóc. Sóc chuột đánh nhau với sóc chuột. Chim cu đất đánh nhau với chim cu đất. Hồng tước đánh nhau với hồng tước và chim giẻ cùi xanh dương đánh nhau với chim giẻ cùi xanh dương. Những kẻ giao chiến thường là giống đực, là con trống, muốn bảo vệ hạnh phúc gia đình và tỏ ra anh hùng. Chúng muốn thị uy, phô bày sức mạnh để tự trị lãnh địa, để giữ vị thế là chủ địa bàn của vùng đất mà chúng thường xuyên lui tới và nhất quyết không để cho kẻ lạ mặt nào xâm nhập.

Những con sóc sống trên những cây lê Bradford trước nhà con tuýt hay những cây cạnh hàng rào của vườn sau của con tuýt thường rượt những con sóc sống ở dưới bờ suối. Trước khi “nhập tiệc” chúng thường quan sát những kẻ lạ mặt, rồi nhất quyết đuổi những kẻ ấy ra khỏi bãi cỏ. Có khi chúng đuổi những con lạc loài này ra khỏi khu vườn đến tận bìa rừng. Một trong những con này là con sóc thường xuyên lên ban công sàn hiên gỗ của con tuýt để uống nước trong cái sô nhỏ mà con tuýt thường chứa nước để tưới những chậu hoa đặt ven lan can. Con sóc này rất dạn dĩ và thân thiện với con tuýt. Mỗi khi nó nghe tiếng cửa sau đóng sập, nó vội nhảy phóc từ cây lê Bradford trước nhà của con tuýt, rồi nhảy lên cầu thang và phóc đến ban công, rón rén từng bước đến gần con tuýt để xin ăn. Mỗi khi con tuýt dậy trễ, chưa kịp cho ăn, con sóc này nhảy lên thành cửa sổ rồi nhảy lên trần nhà của phòng xây thêm, lóng ngóng nhìn vào cái cửa kính trên nóc, dáo dác tìm con tuýt. Mỗi khi nó chạy nhảy đâu đó, không thể đợi con tuýt như đã từng, nhưng nó vẫn lắng nghe tiếng gọi của con tuýt để chạy về kịp. Tuy nhiên, nó không chạy xuống bãi cỏ để ăn cùng các con thú khác mà nó phóc lên thành cầu thang đến cái lan can nơi mà con tuýt hay đứng quan sát những con thú đang ăn dưới bãi cỏ. Những lúc như thế, nó đến gần con tuýt với đôi mắt van lơn nên con tuýt thường cho nó vài nhúm hạt hướng dương để nó ăn ngay trên thành lan can cạnh nơi con tuýt đứng. Đôi mắt linh lợi với những cử chỉ dạn dĩ dễ thương của nó đã làm cho con tuýt mến nó rất nhiều. Nó thành con sóc được con tuýt yêu thích nhất. Con tuýt ưu ái và quan tâm nó nhiều và đặt cho nó tên Bạn Thân (Buddy). Con tuýt chỉ nhận ra con Bạn Thân trong số mười hai con sóc, có lúc lên đến mười ba, mười bốn con thường xuyên hay đến ăn trong vườn, vì đôi tai nó có hai chóp nhọn màu trắng kèm theo tính gần gũi của nó. 

Con Bạn Thân thường lân la gần gũi với con tuýt không những chỉ vào buổi sáng, lúc con tuýt cho ăn, mà bất cứ lúc nào con tuýt mở cửa sau để đi ra ngoài. Hễ con Bạn Thân nghe tiếng cửa sau của nhà Tuýt đóng sập là nó xuất hiện từ dưới cái cầu thang nhìn lên với ánh mắt thân thiện ý muốn gần gũi và tiếp xúc với con tuýt. Con tuýt thích con Bạn Thân vì con này hiểu được tiếng nói của con người. Mỗi khi nó nói “Lại đây Buddy!” thì con Bạn Thân lại gần. Khi nó nói: “Đứng đây chờ mẹ một chút, để mẹ vào lấy hạt cho con ăn!” là con Bạn Thân ngồi yên chờ đến khi con tuýt mang hạt hướng dương ra cho nó. Con Bạn Thân biết con tuýt thương nó nên nó tự xem mình là thú cưng của con tuýt và khu vườn của căn nhà con tuýt là địa phận của nó. Mỗi khi con tuýt cho nó nhúm hạt trên thành lan can của ban công, nó chỉ ăn vội vài hạt rồi đến giữa hai chậu hoa trên một góc lan can, núp vào đó với tư thế nằm dài, với đôi mắt chằm chằm nhìn xuống bãi cỏ để quan sát. Cử chỉ của nó như của “nhân viên” bảo vệ tận tụy canh vườn cho chủ, chứ không màng đến chuyện ăn uống. Mỗi khi nó thấy những con sóc lạ đột nhập, phần lớn là những con đến từ dưới ven suối lên, là nó phóc xuống đất, truy cùng, đuổi tận. Những lần như thế, mặc cho Bạn Thân tỏ thái độ “đại ca giang hồ”, rượt đuổi một cách mạnh mẽ và hung tợn, những con sóc sống ở ven suối vẫn chạy lòng vòng rồi quành lại bãi cỏ để ăn vài hạt rồi chạy tiếp. Có lúc, chúng nhanh chóng cắp một mẫu bánh mì rồi phóc qua hàng rào rồi chạy biến vào các bụi rậm trong rừng. Ăn xong, chúng lại nhảy phóc vào khu vườn để kiếm miếng ăn khác. 

Sự kiên trì của chúng đã giúp chúng đạt nhiều thắng lợi mà nguyên do chính là bởi vì những con sóc sống ở dưới suối thường có thân hình thon gọn nên chạy nhanh hơn con Bạn Thân và những con sóc sống cạnh nhà con tuýt. Tuy nhiên, sau một thời gian, những con sóc sống dưới suối chán cảnh bị đuổi nên không mặn mà với chuyện vào cái bãi cỏ trong nhà con tuýt chực ăn. Chúng lang thang đi tìm các loại trái trong rừng hay bới những mô đất để tìm những thứ mà đồng loại của chúng thường giấu sau khi được ăn no nê. Trong số những con này, có một con không từ bỏ chuyện “ăn chực” đến độ con Bạn Thân phải chào thua. Hơn thế nữa, con này còn gan lỳ, dám đi theo con Bạn Thân đến gần con tuýt để làm quen. Mỗi lần nó thấy con Bạn Thân nịnh con tuýt, nó rón rén theo con Bạn Thân leo lên cầu thang gỗ và ngồi ở đó nhìn con Bạn Thân với con tuýt. Nó ngồi thẳng đuột để lộ cái bụng trắng phếu với hai bàn tay cặp trước ngực như chắp tay để tỏ sự thành tâm ngay từ bậc thấp của thang gỗ. Kèm với tư thế ngồi của kẻ khẩn cầu một cách nghiêm túc, đôi mắt có viền mi trắng của nó lấp lánh sự van lơn khẩn thiết khiến con tuýt động lòng, rải hạt cho ăn và đặt nó tên là Kiên Nhẫn (Patience). Bạn Thân và Kiên Nhẫn là hai con sóc mà con tuýt có thể nhận diện trong bầy sóc vào ăn trong vườn nhà nó và thường tỏ ra thiên vị với hai con này hơn những con sóc khác. Kể từ đó, con Bạn Thân không còn độc quyền ưu tiên. Nó thường xuống bãi cỏ ăn với bạn chứ không lên cái lan can với con tuýt nữa. Và nó cũng không còn “dị ứng” với những con sóc lạ, đến từ những nơi xa xôi nào.

Trong vườn của con tuýt có một con chuột sóc duy nhất. Con chuột sóc này quen thuộc với cách cho ăn của con tuýt nên tỏ ra thân thiện với con tuýt chẳng khác gì con Bạn Thân. Trong những ngày hè nóng nực, mỗi khi con tuýt tưới rau là con chuột sóc này chạy ngang qua lại dưới những giòng nước đang phun tưới trước mặt con tuýt. Nó muốn hứng những giọt nước mát đồng thời nó cũng muốn tỏ cho con tuýt thấy rõ là nó không hề e ngại chuyện tiếp cận với con tuýt bởi vì nó biết con tuýt là người cưu mang nó trong hơn bốn năm qua. Con tuýt cũng thường chú ý con chuột sóc này. Nó đặt tên con này là “Lùn Mã Tử”. Lùn Mã Tử là con chuột sóc già độc thân nhưng không cô đơn và không cô độc. Nó không hề vắng mặt buổi sáng nào khi con tuýt cho ăn nên thường có cơ hội tiếp xúc với các bạn sóc, cu đất, chim sẻ và các loại chim khác. Ngoại trừ vào những ngày đông lạnh giá, nó không hề xuất hiện để ăn những thức ăn mà con tuýt đặt trên nền xi măng dưới cái ban công sàn hiên gỗ. Có lẽ nơi ấy thiếu sự an toàn cho nó, có lẽ nó là động vật ngủ suốt mùa đông và cũng có lẽ nó đã ăn các thức ăn dự trữ cho mùa đông bằng cách chôn hạt ở những nơi nó thường cư ngụ như ở gần cái hang dưới bụi hoa cẩm tú cầu hay ở bãi đất trống gần cái hốc dưới chiếc máy lạnh ở bên cạnh căn nhà của con tuýt.

Khi mùa xuân đến, con tuýt thường thấy những nhóm cây hạt kê mọc quanh vườn và nó hiểu kẻ thực hiện việc trồng trọt không chủ định này là Lùn Mã Tử. Bởi vì mỗi buổi sáng khi cho ăn, con tuýt thường thấy con Lùn Mã Tử lùa những hạt kê vào miệng cho đến khi hai bên má nó phình ra đầy cứng, rồi nó chạy về hang chôn giấu. Sau đó, nó lại chạy ra chỗ bãi cỏ tiếp tục “vơ vét” thêm để về cất giữ phần dư thừa phòng khi thiếu thốn. Chuột sóc Lùn Mã Tử thuộc loài gặm nhắm, có họ hàng gần gũi với loài sóc, nên cũng có tính lo xa, hay giấu thức ăn dành cho mùa đông. Con tuýt hiểu tính siêng năng dự trữ “của ăn của để” của chuột sóc Lùn Mã Tử, chứ nó không hề ác cảm gì với hành động này. Trái lại, nó rất mừng khi thấy con Lùn Mã Tử được sống sót qua những mùa đông. Qua hơn bốn năm theo dõi cuộc sống của con chuột sóc này, con tuýt rất thương mến nó. Theo tuýt, Lùn Mã Tử là chuột sóc đực lớn tuổi, thông minh và rất lạc quan. Nó có tính cách giống con sóc Bạn Thân. Nó tự cho là thú cưng của tuýt, và khu vườn của nhà tuýt cũng thuộc về nó nên nó cương quyết đuổi bất cứ con chuột sóc nào vào kiếm ăn trong vườn nhà con tuýt. Nhìn nó đuổi con chuột sóc từ ngoài bìa rừng vào vườn là con tuýt biết con nào là Lùn Mã Tử và con nào là con chuột sóc ăn chực. Trong lúc con Lùn Mã Tử tròn trĩnh và lông màu hạt dẻ bóng mượt thì con chuột sóc kia nhỏ thó, ốm o và lông xù xì bết bệt. Con tuýt đặt con chuột sóc ấy tên là “Lùn Cái Bang”. Mùa xuân năm nay, con Lùn Cái Bang dắt theo vợ vào kiếm ăn nhưng trong tư thế rón rén, và lén lút để tránh chạm mặt con Lùn Mã Tử. Lùn Mã Tử vẫn biết nhưng làm ngơ, đi hướng khác. Trừ phi bất đắc dĩ trực tiếp đối mặt nhau thì con Lùn Cái Bang vội vàng giục vợ bỏ chạy trối chết. Tuy nhiên, dù đối nghịch, và không muốn trực tiếp gặp mặt nhau, nhưng cả hai bên đều có tính “vơ vét về”. Chỉ có khác là một đàng thì đem “của” về góc vườn nhà của con tuýt, còn một đàng thì chui ra khỏi hàng rào để đem “của” vào rừng.

Thỏ là giống ăn rau và cỏ nhưng hai mẹ con thỏ rừng cũng thường nhập với nhóm thú trong bãi cỏ của con tuýt. Chúng không ăn hạt nhưng ham vui, bắt chước “bạn bè” nhâm nhi các mẫu bánh mì thành quen. Với bản tính nhút nhát, chúng chỉ ăn một lúc rồi chạy ra khỏi khu vườn để về hang ổ. Chim giẻ cùi xanh dương thích ăn bánh mì hơn các loại hạt. Chúng thường cắp những mẫu bánh mì bay về tổ chứ không bao giờ đứng ăn chung với những con chim cu đất và các con sóc. Chim hồng tước thường bay xuống bãi cỏ ăn hạt nhưng chúng chỉ ăn trong sự dè chừng, và thận trọng. Chúng bay đến chỗ này mổ vài hạt, rồi bay đến chỗ khác mổ vài hạt sau đó bay vút lên trên các cành cây cao. Giống như chim giẻ cùi xanh dương, chim hồng tước bay đến rồi đi rất bất chợt. Chúng không điềm nhiên bước chậm rãi trên bãi cỏ để kiếm từng hạt như những con chim cu đất. Những con cu đất tin tưởng những con thú đang ăn quanh chúng đến nỗi chúng thường bàng quan với những cuộc đấu đá của những con khác loài. Thỉnh thoảng chúng nhảy lên khi phải né những cái rượt đuổi của những con sóc với tiếng kêu nho nhỏ như nói rằng “Hượm đã nào! Từ từ tớ sẽ tránh đường cho các bồ!”

Nhìn những con thú hội tụ ăn uống bên nhau trong trạng thái an lành và hòa thuận, con tuýt rất vui. Vui nhất là nó nhìn những con chim sẻ tắm trong những bồn mà nó vừa thay nước sạch. Nó cảm thấy mình là sinh vật có ích với muôn loài. Trong tâm trạng vui mừng, nó muốn giữ những con vật này lưu lại lâu hơn trong khu vườn của mình nên nó mở cửa bước vào trong nhà để lấy thêm hạt và bánh mì cho chúng. Khi mở cửa bước ra, nó nghe những tiếng kêu ré kinh hãi kèm thêm những cánh bay hoảng loạn của những con chim và những cái nhảy hoảng hốt của những con sóc. Trên bãi cỏ không còn một chim hay con sóc nào mà còn lại chỉ một đám lông vũ màu nâu của con chim cu đất nào đó rơi tan tác. Nó nhìn lên cây cổ thụ bạch dương vàng, một con chim ó lớn màu nâu đang kết liễu đời của một con cu đất nào đó trong cái mỏ khoằm cứng nhọn của nó.

Con tuýt vừa đau đớn vừa kinh hoàng đến nỗi nghẹn lời. Nó không thể nào thốt lên hai chữ “Trời ơi! Trời ơi!” như trước đây, khi nó chứng kiến những biến cố bất thường. Khi định thần, nó nhìn kỹ con ó to lớn đang núp trong cái chạc của cây cổ thụ bạch dương vàng. Màu lông nâu xám của con ó tiệp với màu của thân cây khiến cho ai nhìn, khó có thể nhận diện sự xuất hiện của nó. Đắc thắng với chiến thuật săn mồi hết sức ngoạn mục, nó rảo mắt tìm kiếm thêm những con mồi kế tiếp. Con tuýt giận dữ đặt cái thố bánh mì xuống sàn, vơ cái chổi dài cạnh đấy, rồi chỉa cái đầu chổi xù về phía nó, hét lớn:

“Cút đi! Cút đi ngay! Loài ác thú! Cút đi ngay!”

Không hiểu con ó sợ những tiếng la hét khiếp đảm của con tuýt hay vì sợ những ngọn cước lù xù màu xanh của cái đầu chổi, hình thù giống như một con thú quái dị, khiến nó vụt bay đi mất dạng. Trong không khí nặng nề bao trùm khu rừng, chỉ còn vang lên những tiếng khẹt khẹt hoảng sợ của những con sóc. Con tuýt nhìn quanh. Không còn bóng một con chim hay con sóc nào quanh khu vườn của nó. Trên bãi cỏ chỉ còn đám lông rải rác khắp nơi của con cu đất nạn nhân. Nó thương xót cái chết bất ngờ của con chim hiền lành, tự trách mình vào lấy thêm hạt làm gì, và vì sao không ở lại trông nom các con vật thân thiện lâu năm đến nơi đến chốn. Nó cảm thấy tội lỗi vì nó đã gây nên cái chết đáng thương của con cu đất vô tội kia. Khi nó kêu các con chim và thú về ăn là tạo điều kiện cho các loài chim săn mồi có cơ hội lưu ý để “ra tay” hành động. Rồi nó tự an ủi là hơn bốn năm cho thú ăn, nó chưa từng thấy con ó, chưa từng gặp trường hợp này nên không cảnh giác và không đề phòng. Rồi nó trách con ó kia sao không chịu ăn bánh mì, một loại thức ăn mà tự nó làm rất nhiều, hay những hạt hướng dương như những con chim và con thú khác mà phải sát hại sinh vật! Với tâm trạng buồn bã, nó quay vào nhà. Suy nghĩ sâu về chuyện tìm cách ngăn chặn con ó ác độc khỏi khu vườn nhà nó khiến các bước chuyển động của nó chậm chạp hơn thường ngày. Nhưng khi nó mở chiếc tủ lạnh ra, nó chợt khựng lại. Nó nhớ là nó đã từng ăn thịt gà rất nhiều lần. Phải chăng nó đã từng và đang là ác thú mà nó không hay!

Cung Thị Lan