Vô Đề 無題 - Lý Thương Ẩn

Nguyên bản:                    Dịch âm: 

無題(戶外重陰暗不開) Vô Đề (Hộ Ngoại Trùng Âm Ám Bất Khai) 

戶外重陰暗不開           Hộ ngoại trùng âm ám bất khai,
含羞迎夜復臨臺           Hàm tu nghênh dạ phục lâm đài.
瀟湘浪上有煙景           Tiêu Tương lãng thượng hữu yên cảnh,
安得好風吹汝來           An đắc hảo phong xuy nhữ lai?

                                       Lý Thương Ẩn
***
Dịch thơ

Không Đầu Đề (Ngoài Cửa Đêm Đen Thiếp Mủi Lòng) *

Ngoài cửa đêm đen thiếp mủi lòng
Lầu đêm e thẹn nỗi chờ mong
Tiêu Tương ngọn sóng trùm mây khói
Khi nổi gió lành chàng tới không?

Con Cò 

Câu đầu:

Ngoài cửa đêm tối đen như mực (thế là chàng sẽ không về đêm nay đâu!).

Câu 2:

Nói rõ ràng hơn. Lên lầu đêm e thẹn (hàm tu) mong chờ chàng! Ban đêm chờ chồng về là đức tính chung thủy của người vợ hiền thì việc gì mà e thẹn! Cái thú mây mưa hé mở ở câu này. 

Câu 3, 4:

Gió làm sóng lớn trên sông Tương (con sông tình) gây ra mây khói trùm ngọn sóng. Gió ơi! nếu mi là ngọn gió lành thì hãy cõng chàng về với thiếp. (Chàng mà về theo gió thì nguy hiểm quá, ngoại trừ cơn gió lành).

Chữ lành là chữ Con Cò phải cố gắng bảo tồn trong câu dịch chót.

***

Bài Dịch:
1/
Ngoài song đêm tối lòng buồn quá
Lên lầu e thẹn nhớ người xa
Cảnh sắc tiêu tương mờ khói sóng
Mong gió đưa chàng đến với ta! 

2/
Ngoài song đêm tối lòng sầu
Then thùng thương nhớ lên lầu ngóng ai
Tiêu tương khói sóng mờ phai
Ước gì gió cuốn cho ai đến (với) mình!

Đỗ Trần
***
Bài Dịch:

Lên lầu, e thẹn nhớ người xưa,
Gió đưa chàng tới chắp duyên tơ.
Trên sóng Tiêu Tương mờ sương khói,
Ngoài cửa đêm dầy, buồn vẩn vơ,

Bát Sách.
Chàng ngoài biên ải xa xăm từ lâu không về, đêm khuya nhớ chàng day dứt, thèm muốn đến đứt hơi, nhưng vì lễ giáo mà thẹn thùng khi bước lên lầu cao ngóng chàng; mong ước sao có cơn gió lành đưa chàng về, dù cho ngắn ngủi, cũng đủ thỏa chí phù vân!
***
Chờ Người

1/
Ngoài cửa tối đen, tối mịt mùng
Lên lầu e thẹn đón tình chung
Tiêu Tương trên sóng mờ sương khói
Mộng ước chàng theo gió đến cùng

2/
Tối đen ngoài ngõ mịt mùng
Lên lầu e thẹn tình chung ngóng chờ
Sông Tương khói sóng lững lờ
Gió lành mộng ước trong mơ chàng về!

Lộc Bắc
***

Chờ Ai

Ngoài cửa đêm đen dạ cảm hoài
Hiên lầu e thẹn ngóng chờ ai
Tiêu tương đầu sóng mờ sương khói
Gió hởi mang chàng trở lại đây?

Kim Oanh

Một Trang Văn Chương Lãng Mạn Pháp: Chuyện Tình Của Nữ Sĩ George Sand

Một chuyện tình khá sôi nổi trong LỊCH SỬ VĂN CHƯƠNG NƯỚC PHÁP. 

“George Sand” nhìn thoáng qua cứ tưởng như là Bút danh của một nam nhân, nhưng đây lại là Bút danh của một Nữ sĩ. Nhưng tại sao Bà lại chọn Bút danh của một nam nhân? Vì Bà muốn đường hoàng bước vào Làng Văn với tư cách một VĂN SĨ không phân biệt NAM hay NỮ. Nhưng tại sao lại phải phân biệt Nam Nữ trong lãnh vực Văn nghệ chứ? Đấy, cá tính cứng cỏi của Bà như thế, chống lại mọi bất công Phân biệt giới tính nói riêng và bất công xã hội nói chung.

Thuở thiếu thời, Bà thích ăn mặc như con trai, hút thuốc, cởi ngựa…Bà kết hôn rất sớm và cũng sớm li dị, sau đó thì đơn thương độc mã lên PARIS để tự lập, kiếm sống bằng nghề viết báo, viết văn, từng có những tư tưởng và hoạt động Chính trị, Xã hội, thuộc Nhóm GLOBE của Pierre LEROUX (1717-1871), bênh vực người nghèo, chống lại những bất công xã hội,những tập tục cũ kỹ, gò bó, sáng tác các Tiểu thuyết xã hội, mô tả cảnh đồng quê, đời sống của giai cấp bình dân ( Le Compagnon du Tour de France, Francois le Champi, Consuelo, La Mare au Diable, La Petite Fadette…)

Bà là Nữ sĩ hiếm hoi, cũng như sau nầy có FRANCOISE SAGAN, dám nghĩ, DÁM SỐNG THẬT, dám làm theo cảm nghĩ của mình và DÁM NÓI THẬT, dám nói lên, dám viết ra những việc làm của mình (Elle et Lui, L’Histoire de Ma Vie), bất chấp dư luận, cho dù có kẻ khen, người chê, tùy theo thành kiến. Chúng ta cho đó là sự can đảm vượt bực.

Cá tính thì như thế, nhưng trong TÌNH TRƯỜNG, nhiều lúc Bà tỏ ra YẾU ĐUỐI, ĐA TÌNH, ĐA CẢM, MÊ MUỘI và chiều theo bản năng NHỤC DỤC, như những thí dụ sau đây:

*Đang đưa người yêu Alfred de MUSSET, nhỏ hơn Bà 6 tuổi, đi chữa bệnh tại thành phố VENISE, Bà lại ngã vào vòng tay của tên bác sĩ tâm thần “lắm bạc, nhiều tài nghệ trong tình trường”, đang chữa bệnh cho Musset, khiến cho cuộc tình đẹp đẻ của Bà và Chàng thi sĩ trẻ rạn nứt và tai hại hơn nữa là do hành vi “phản bội” của Bà, Musset khi lành bệnh trở lại PARIS, buồn chán, sống buông thả, trụy lạc, mượn rượu giải sầu, và do đó sức khỏe và sự nghiệp văn chương của Chàng cũng “xuống dốc” luôn!

*Cũng với Musset, đang lúc say đắm trong cuộc tình, Bà đã không ngần ngại trả lời tỉnh bơ, không e thẹn, khi Musset “đòi hỏi”:

-“Quand voulez-vous que je couche avec vous?”

-“Cette nuit!”

Và trong một giai thoại khác, trong bài thơ “mời mọc” Musset, Bà không ngần ngại ởm ờ “của em” như thế nầy (profonde, étroite), “của anh” như thế kia (longue, dure, grosse), khiến độc giả phải đỏ mặt và so sánh thơ bà với thơ của Nữ sĩ HỒ XUÂN HƯƠNG .

*Cuộc tình với MUSSET chưa thực sự ngã ngũ, thì năm 1838, Bà gặp Nhạc sĩ tài ba Frédéric CHOPIN, cũng nhỏ hơn Bà 6 tuổi, rồi đem lòng say mê người nhạc sĩ nầy, hy sinh, hết lòng chăm sóc cho Chàng trong lúc Chàng đang bị bệnh phổi và cùng sống say mê, hạnh phúc bên nhau trong suốt 7 năm trời (1839-1846) trong lâu đài ở NOHANT của Bà, để rồi sau đó cũng hờn giận, tan rả, đúng như một câu Triết lý đã nói: “Mỗi người trong chúng ta chỉ gặp nhau một đoạn đường trong cuộc đời”, không chia tay sớm thì cũng chia tay khi chết!

CUỘC ĐỜI VÀ CÁC TÁC PHẨM CỦA GEORGE SAND:

George Sand et Dudevant

- CUỘC ĐỜI (1804-1876)

Bà khuê danh là Aurore DUPIN, sau hôn nhân thì được biết dưới tên là Nữ Bá tước DUDEVANT (Baronne DUDEVANT), bút danh George Sand, sinh tại PARIS năm 1804 mất năm 1876 thọ 72 tuổi. Bà thuộc dòng dõi quí tộc ở NOHANT, Miền Trung nước Pháp (Comm.. de l’Indre,Départment de la Région Centre), mồ côi Cha năm lên 4, nhưng sớm đưọc theo học về các môn Văn (tiếng La tinh) và Khoa học.

Có một điều đặc biệt là cuộc đời và các tác phẩm của Bà biến chuyển theo những quan hệ tình cảm nóng bỏng của Bà (Sa vie et son oeuvre évoluèrent au gré de ses attachements passionnés)

1/ Bá tước DUDEVANT (Baron DUDEVANT) 

Năm 1822, lúc18 tuổi, Bà kết hôn với Bá tước DUDEVANT và có với ông 2 con, một trai, một gái, nhưng chỉ được tám năm thì li dị năm 1830, Bà 26 tuổi. chồng Bà giữ con trai, Bà giữ con gái.

2,JULIEN SANDEAU

dit Jules (1811-1883)- Académicien Francais ( Hàn lâm viện sĩ Pháp), nhỏ hơn George 7 tuổi. George toàn yêu những người đàn ông nhỏ hơn Nàng 6,7 tuổi, xử sự như người Mẹ, người Chị, thương yêu, bảo bọc, chăm sóc, che chở, mà những anh Chàng nầy lại mê mệt Nàng mới lạ, có lẽ chỉ vì Nàng đẹp, trông trẻ hơn tuổi thật, có những nét đẹp, cử chỉ đặc biệt quyến rủ, hay còn có bí quyết tình trường nào khác chăng, sách vỡ không thấy nói.

Sau khi ly dị, G. SAND bỏ lên Paris tự lập, viết Báo và viết Văn để “kiếm sống” và họp tác với nhà văn SANDEAU, Julien SANDEAU, theo kiểu “già nhân ngải, non vợ chồng”, để viết tác phẩm “Rose et Blanche” (1831), nhưng không bao lâu thì hai người chia tay , chấm dứt mối tình “chênh lệch tuổi tác”

Ca dao Vlệt Nam có câu

“Chồng già vợ trẻ là duyên

Vợ già chồng trẻ là tiên trên đời”

Không biết có phải đúng như thế không mà cuộc hôn nhân nào của Nàng với những ông chồng trẻ cũng trắc trở, chia ly!

. Tuy nhiên, chính sự họp tác với SANDEAU đã giải thích Bút danh của Bà: Bà sửa bút hiệu của Julien SANDEAU môt chút để làm bút hiệu của mình: Jules SAND, đánh dấu sự họp tác của 2 người trong lúc còn mặn nồng và sau khi chia tay, Bà thay chữ Jules bằng chữ George, thế là thành George SAND. George là tên đàn ông, nhưng Bà không care, Bà muốn như thế, vì quan niệm rằng trong văn chương, đàn ông cũng như đàn bà và không hơn gì đàn bà. 

3/ Alfred de MUSSET (1880-1857)

Văn, Thi sĩ và Nhà viết kịch Pháp, nhỏ hơn Bà 6 tuổi,con nhà quyền thế, bẩm chất thông minh, không thích môn Khoa học, bằng cớ là khước từ không theo học Trường ĐH Bách Khoa POLYTECHNIQUE như ý muốn của gia đình, nhưng lại có năng khiếu về văn chương và sớm nổi tiếng với Contes d’Espagne et d’Italie (1830). Trong khi George SAND viết văn để kiếm sống thì A. de MUSSET làm thơ, viết kịch, để vui chơi. Họ gặp nhau tại nhà Giám đốc Báo REVUE DES DEUX MONDES, “rất tâm đầu ý hợp”, “tiếng sét ái tình đã bùng nổ” và một mối tình sôi nổi, nóng bỏng đã xảy ra giữa nữ sĩ 29 tuổi và thi sĩ và kịch tác gia trẻ 23 tuổi với sự cổ vũ, tán đồng của giới văn nghệ sĩ Paris. Nhũng vở kịch không thành công lắm và tiếp theo cuộc tình bảo tố với George SAND đã làm đảo lộn cuộc sống của Chàng ( Des essais malheureux au théâtre, et puis une liaison orageuse avec George Sand bouleversèrent sa vie). Đôi tình nhân say đắm bên nhau, dùng văn thơ đối đáp nhau, lã lơi với nhau.

Chàng Alfred “mèo nheo” Nàng George:

Quand le vous fais, hélas, un éternel hommage
Voulez-vous qu’un instant je change de langage?
Vous seule possédez mon âme et mon coeur

Que ne puis-je avec vous gouter le vrai bonheur!
Je vous aime, ma belle, et ma plume en délire
Couche sur ce papier ce que je n’ose dire.
Avec soin de mes vers, lisez les premiers
Vous saurez quel remède apporter à mes maux!

A.de MUSSET
Cette grande faveur que votre ardeur réclame
Nuit peut-être à l’honneur mais répond à ma flamme.

G. SAND

Trên đây là loại thơ Khoán thủ (Acrotiche), nếu đem ráp các từ đầu của các câu thơ sẽ có lời đối đáp “ngây thơ vô số tội” của đôi Nhân tình đang say đắm yêu nhau!

Tạm dịch 

Thư gửi: Khi hiến dâng nhau cả tấm lòng

Nào ai không nghĩ chuyện trăm năm
Em đang ngự trị tim anh đó
Cho đến bao giờ được sống chung?

Anh muốn nói yêu lại ngại ngùng
Được vần mược bút tỏ tình chung
Yêu em anh nếm mùi tân khổ
Em đọc thư nầy sẽ cảm thông.

Phúc đáp: Đêm đêm vẫn biết anh say đắm
Nay đáp tình anh nghĩ thẹn lòng! 

Và đây là thơ “mời mọc” của Nàng George gửi Alfred, lời lẽ âu yếm , ý tứ nhẹ nhàng như bất cứ một bức thư tình nào khác, nếu đọc toàn bức thư, nhưng nếu ráp các “câu lẻ” (in đậm) lại với nhau thì đó là những lời quyến rũ, khiêu gợi, dung tục với những nhóm từ như “toute nue”, “ la plus profonde comme la plus étroite”, “bien longue, bien dure et souvent grosse”… 

Cher Ami,

Je suis très émue de vous dire que j’ai
bien compris l’autre soir que vous avez
toujours une envie folle de me faire
danser. Je garde le souvenir de votre
baiser et je voudrais bien que ce soit
une preuve que je puisse être aimée
par vous. Je suis prête à vous montrer mon …
affection toute désintéressée et sans calcul et si
Vous voulez vraiment me voir aussi
vous dévoiler sans artifice mon âme
toute nue, venez me faire une visite!
Nous causerons en amis, franchement.
Je vous prouverai que je suis la femme
sincère, capable de vous offrir l’affection
la plus profonde comme la plus étroite
en amitié, en un mot la meilleure preuve
que vous puissiez rêver, puisse que vôtre …
âme est libre. Pensez que la solitude où j’habite est
bien longue, bien dure et souvent
difficle. Ainsi, en y songeant j’ai l’âme
grosse. Accourez donc vite et venez me la
faire oublier par l’amour où je veux me
mettre entièrement.

George SAND

Đây là một bức thư tình viết bằng văn xuôi, nhưng được trình bày theo hình thức một bài thơ, với lốl ngắt câu bất thường, như thường thấy trong văn chương Việt Nam, và một vài lỗi cố ý cho hợp với ý muốn diễn đạt.

Nhưng cuộc tình say đắm nào rồi cũng đến lúc đổ vở

“Tình mất vui khi đã vẹn câu thể

Đời chỉ đẹp những khi còn dang dỡ”

(Ngập Ngừng-Hồ Dzếnh)

Một ngày kia, trong khi đôi tình nhân đang dạo chơi trong một khu rừng, thình lình Alfred, không biết “ông ứng bà hành” gì, tự nhiên giở chứng điên loạn, khiến George lo sợ, đưa Chàng đến VENISE tìm Thầy chữa trị bệnh tâm thần, hy vọng trong cảnh trí thiên nhiên tươi đẹp, Alfred sẽ chóng lành bệnh, nhưng rồi “định mệnh an bài”, “tai họa ập đến” trong giây phút cô đơn , yếu lòng, Nàng đã buông thả như đã trình bày ở phần trên. Cả hai cùng đau khổ, giận hờn, nhưng không thể quên nhau, chia tay rồi gặp lại; làm hòa để rồi lại gây gổ, lại chia tay, cứ đuổi bắt nhau như thế trong suốt hai năm trời. “Yêu là chết trong lòng” “nhiều” chứ không phải “một ít” như một thi sĩ đã viết.. 

Phần Alfred, Chàng tự dằn vặt trong khổ đau, muốn tìm quên trong các cuộc tình ít nhiều sóng gió và tai tiếng với các fans của mình, nhưng không thể được, muốn đoạn tuyệt với quá khứ cũng không xong

A D I E U

Il est temps, ô mon Coeur, de faire nos adieux
Je vais partir bientôt sur la route des hommes
Je vous laisse, ô mon Coeur, les souvenirs trop vieux
D’un cher passé mourant en ses lointains aromes.

Les rêves d’autrefois, ah, je sais ce que c’est
Coeur,coeur de dix-huit ans, vous êtes une tombe
Où retentit encore du fossoyeur lassé
Le bruit lugubre et sourd du lourd pilon qui tombe.

Car je me sens très las de porter, ô mon coeur
L’inutile regret des choses qui sont mortes
Voyez, l’âge est venu sur ma jeunesse en fleur
Le hibou a trois fois crié devant nos portes.

Il est temps, il est temps, de faire nos adieux
Je veux tout oublier de mes lointaines heures.
Je vais vivre ma vie et rallumer les feux
Les feux qui sont éteints dans nos pauvres demeures.

Alfred de MUSSET

Chua chát, đắng cay. Một trong những tác phẩm của Chàng sáng tác trong giai đoạn nầy mang tựa đề “LE MERLE BLANC”, được đánh giá là tầm thường, mô tả một con sáo ĐEN (loài sáo cũng như loài quạ có lông đen), trong một đêm, rụng hết lông đen mọc lông trắng, trở thành một con sáo TRẮNG, ám chỉ việc “thay lòng đổi dạ” của người yêu Chàng. Mà hình như cái xã hội bấy giờ cũng lạ, họ xem việc “ngoại tình”, “phản bội nhau” là việc “bình thường”, họ công khai ve vãn nhau dù biết rằng đối tượng đã có gia đình. Trong tác phẩm LA PRINCESSE DE CLÈVE,Hầu tước NEMOURS biết rằng Công nương De CLÈVE xinh đẹp đã có chồng, mà vẫn cứ theo ve vãn cho bằng được. Trong chuyện tình của G.Sand và A. de Musset, hình như họ đứng cả về phe Nàng George. không thấy ai bênh vực Chàng và kết tội Nàng cả! Chàng cô đơn, quẩn trí là phải. Thời bấy giờ, người đàn ông bị “cặm sừng” là “đáng xấu hổ” vì thua kém,“bất tài vô tướng”,không nên làm “to chuyện” mà cần phải che dấu, chịu đựng, câm nín và tìm cách lảng quên. 

Nói thì nói vậy, chứ tuy biết rằng “Hạnh phúc của con người ta là quên, nhưng không thể quên thành ra khổ đau”. Chàng cứ miệt mài trong các cuộc truy hoan, rượu chè túy lúy “mượn rượu giải sầu”( dục phá thành sầu dụng tửu binh), nhưng giải sầu đâu chẳng thấy, chỉ biết là cuộc sống không lành mạnh đã ảnh hưởng đến sức khỏe, tư cách đạo đức và văn phong của Chàng, đến nỗi các nhà xuất bản, các nhà đạo diễn sân khấu từ chối các sáng tác của Chàng. Quá chán chường với cuộc sống, Chàng mòn mõi đi lần đến cái chết non ở tuổi 47 (1810-1857), để rồi người đời cứ đổ thừa cho số mạng: “thiên tài mệnh yểu”, mà chẳng qua là chỉ vì “lụy vì tình quá sớm”!” Đa tình thiên cổ lụy” mà! 

Còn Nàng thì già dặn hơn, khôn ngoan hơn, đau khổ thì cũng có đau khổ, nhưng những lúc đau khổ, Nàng biết lui về tìm sư yên tịnh, khuây khỏa nơi đồng quê, trong tòa lâu đài của tổ phụ ở NOHANT, để nhờ thời gian hàn gắn vết thương lòng.

4/Pierre LEROUX (1797-1871) 

Trong số các bạn vong niên , trong giai đoạn nầy, George có giao du thân mật và chịu ảnh hưởng của một Lảnh tụ Chính trị Xã hội là Pierre LEROUX, lớn hơn Nàng 7 tuổi, sáng lập viên Nhóm CTXH GLOBE, thành ra tư tưởng, tác phẩm của Nàng trong giai đoạn nầy cũng chuyển hướng theo, tức là từ khuynh hướng tình cảm (inspiration sentimentale) như trong Indiana, Lélia…, sang khuynh hướng xã hội (sociale) như trong Le Compagnon du Tour de France, Consuelo,…)) và thôn dã như trong La Mare au Diable, Francois le Champi, La Petite Fadette. 

5/ Frédéric CHOPIN ( 1810-1849)

 Đến năm 1838, ở tuổi 34, G, Sand gặp gở và say mê F. Chopin 28 tuổi, cũng nhỏ hơn Nàng 6 tuổi.

Đôi bên cảm mến và yêu nhau vì tài sắc. 

Lúc bấy giờ Frédéric đã nổi tiếng Dương cầm thủ và Nhà Soạn nhạc tài ba, góc người Balan, Cha là người Pháp làm nghề dạy học. Mẹ là một Nhạc sĩ . Họ gặp nhau là lúc Chopin đang dốc hết tài ba và sức khỏe soạn 24 bài Hòa tấu OPÉRA, làm việc bất kể giờ giấc, suốt ngày đêm, trong điều kiện khắc nghiệt, thiếu thốn, lạnh lẻo của mùa Đông , sức khỏe giảm sút rõ rệt, nên chớm mắc bệnh Lao phổi. Chính trong giai đoạn nầy, George như người Mẹ, người Chị đã tận tình, hy sinh chăm sóc cho Chopin qua cơn bệnh hiểm nghèo để rồi từ 1839 đến 1846, trong 7 năm, tình nghĩa gắn bó, họ đưa nhau về sống hạnh phúc bên nhau trong tòa lâu đài của George ở NOHANT. 

. Chính tại lâu đài sang trọng nầy, trong niềm hạnh phúc chan chứa, Chopin đã cho ra đời những Bản nhạc bất hủ như LA POLONAISE HÉROIQUE, LA 4ÈME BALLADE, LES DERNIÈRES VALSES, LA BARCAROLLE.

Nhưng, lại nhưng,” định mệnh lại xen vào”. Tình yêu bắt đầu bớt nồng thắm từ năm 1847 để rồi đi đến đổ vở vì một lý do không đâu: đó là sự cải nhau giữa George và người con gái riêng của Bà, mà Chopin thì lại bênh vực người con gái nầy, khiến George giận sôi lên, “từ” Chopin luôn, không thèm nhìn mặt. Chỉ một năm sau, hai người mới tình cờ gặp lại nhau lần cuối, để vĩnh biệt nhau, như một bài hát

“Vẩy tay, vẩy tay chào nhau

Vẩy tay chào nhau lần cuối và trọn cuộc đời!” (trích từ một bài hát) 

Trước khi Chopin rời sang Anh quốc và mất ở đấy hai năm sau, năm 1849, vì bệnh lao, hưởng dương 39 tuổi. Lại thêm một thiên tài mệnh yểu có dính dáng đến người đẹp George SAND!

Riêng George SAND, kể từ “ngũ thập tri thiên mệnh”, bà sống một cuộc sống ổn định trở lại, thanh thản, “thân tâm an lạc”, để lại sau lưng những cuộc tình sôi nổI, nóng bỏng thời son trẻ, mà Bà không quên kể lại trong hai quyển CHÀNG VÀ NÀNG (Elle et Lui) và CÂU CHUYỆN ĐỜI TÔI (L’Histoire de ma vie) và mất năm 1876,hưởng thọ 72 tuổi.

Dương Tử 

(June. 2014)

Chú Thích:

TÁC GIẢ:

-DƯƠNG NGỌC SUM, Cử nhân giáo khoa Văn chương (ĐHVK SAIGON)

-Giáo sư các Khóa Cải ngạch GSĐIC, các Trường PETRUS KÝ và SƯ PHẠM SAIGON , Trường VĂN HÓA QUÂN ĐỘI, TRƯỜNG CỐP 63 HÙNG VƯƠNG

Một số Tư thục TÂN VĂN, ĐẮC LỘ, ĐỒNG NAI, HUỲNH THỊ NGÀ, HOÀNG NGUYÊN, các Khóa bồi dưỡng, các Lớp Tráng niên, Bổ túc Văn Hóa, Các Lớp Thiếu niên thất học, bụi đời. Xóa Nạn Mù Chữ

-Phụ Tá Giám học (Lớp Ngày) và Giám học (Lớp Đêm) Trường PETRUS KÝ 

-Thanh Tra 

-Phụ Tá Khối Nghiên Cứu và Phát Triển Giáo Dục tại Bộ Văn Hóa Giáo Dục và Thanh Niên/ Việt Nam Cộng Hòa. 

Tình Thu Xưa - Nhạc Sĩ Nhật Ngân - Tiếng Hát Lưu Hồng

Nhạc Sĩ: Nhật Ngân 

 Tiếng Hát: Lưu Hồng

Thực Hiện: Đặng Hùng

Tặng Em

Tặng Em

Tặng em, tặng em
Ngàn nỗi đớn đau, đớn đau
Vạn cân …vạn cân sầu hận,
Muôn thau muộn phiền;
Đưa em, đưa em
Vào chốn đảo điên
Dẫn em, dẫn em
Đến chốn liên miên thở dài…
Tặng em, tặng em
Một vòng kẽm gai
Thay vòng nguyệt quế
Thay vòng nguyệt quế
Em cài tóc mây…..

Sao Khuê
***
Chị ơi, Chị ơi.
Quăng đi hết đớn đau
Lau khô giọt lệ,
Giọt lệ thảm sầu để vui
Em cười,
Em vẫn mỉm cười
Đời em vẫn đẹp
Vẫn đẹp như người ước mơ
Vòng kẻm gai,
Kẻm gai chìm xuống bến đò
Thay vòng nguyệt quế.
Vòng nguyện quế trời cho cài đầu
Em xinh, em vui
Từ lúc bắt đầu
Mang vòng nguyệt quế
Vòng nguyệt quế trọn câu vợ chồng.
Chị yêu ơi! chị ơi!
Đừng có bận lòng.
Thơ em, thơ em
Thơ em dệt những tình thâm
Tình thâm cuộc đời.
Em yêu, em yêu lắm
Chị đẹp, chị ơi
Trong từng con chữ
Từng con chữ viết để rơi lệ mừng.

Nguyễn Thị Thêm

Làm Sao Tìm Nhan Thánh?

Nguyện xin Mẹ chí ái
Dạy con sống hy sinh
Tin yêu Chúa thiên đình
Theo chân Ngài chuốc khổ

Đời con nhiều lầm lỡ
Ngã sa biết bao lần
Trời cao hỡi thiên thần
Dẫn con về cùng Chúa

Hồn con như tàn úa
Chơi vơi giữa dòng đời
Lệ sầu đắng rơi rơi
Làm sao tìm nhan thánh?

Làm sao để xa tránh
Con đường tội lỗi xưa
Từ nay quyết tâm chừa
Xin Mẹ thương cứu giúp

Cho con được ẩn núp
Dưới muôn ánh hào quang
Đầy quyền uy thiên đàng
Mẹ Nữ Vương trời đất

Đôi dòng thơ chân thật
Xin dâng Mẹ tâm tình
Niềm mơ ước tái sinh
Thoát biển sầu tăm tối

Cho con cuộc đời mới
Sống trong tình Mẹ yêu
Trong ánh sáng thiên triều
Trong Ba Ngôi Thiên Chúa.

Chúc Anh

Non Ngàn

Non Ngàn

Trùng trùng điệp điệp núi non xanh
Hoa lá khoe tươi hoa lá cành
Chim hót rân ran chờ nắng ấm
Em cười khúc khích đợi trăng thanh
Mê hồn anh ngắm vương mây nhẹ
Theo gió người đi dệt mộng lành
Nay đã bao thu triều sóng đổ,
Hỏi em vẫn giữ mắt long lanh?

Thái Huy
5/11/20 

***
Các Bài Họa:

Thổn Thức

Lá đã úa rồi đã hết xanh
Chẳng bao lâu nữa phải xa cành
Ngày xuân thoáng đó sang đông lạnh
Thời khắc trôi dần lụn nét thanh
Ngơ ngẩn thả hồn nơi chốn cũ
Bùi ngùi dạ tiếc giấc mơ lành
Bao năm mòn mỏi trông tin nhạn
Lệ đẫm bao mùa nhạt mắt lanh.

Quên Đi

***
Tình Đầu

Ngày ấy ta còn lứa tuổi xanh
Đời tươi như búp nụ trên cành
Em say sưa hát, âm trong trẻo
Anh mải mê đàn, nhịp bổng thanh
Rồi... dạ nôn nao, lời ấp úng
Và...tâm xao xuyến, mộng an lành
Nụ hôn trao vội đầy say đắm
Ánh mắt em ngời sáng, rất lanh...

Phương Hà

***
Ngày Xanh

Ngồi đây nhớ mãi những ngày xanh
Giờ giống như thân lá rụng cành
Đất khách bâng khuâng chiều gió mát
Quê nhà mộng tưởng tối hương thanh
Đường xưa tiếp bước chân đà mỏi
Dấu cũ theo về mắt chẳng lanh
Nợ nước oằn vai đành gác bỏ
Cơ đồ nguội lạnh giấc mơ lành

songquang
20200512

***
Phút Mơ Xuân

Song ngoài én liệng, núi viền xanh
Thiếu nữ bâng khuâng liễu rũ cành.
Hoa lá chập chờn trong nắng sớm
Chim ngàn ríu rít giữa trời thanh.
Đong đưa sen trắng vờn hồ lạnh
Chúm chím đào xinh cợt gió lành.
Vài phút mơ màng, Xuân quyến luyến
Đường kim mũi chỉ mắt tay lanh.

MaiLoc
5-11-2020
***
Ở Lâm Nguyên

Đường xa hun hút cuối trời xanh
Mây vướng đầu non trắng tuyết cành
Chim núi bay trên vùng huyễn mộng
Sáo ngàn vọng giữa suối trầm thanh
Lâm nguyên lãng đãng sầu sương biếc
Châu thổ lênh đênh nhớ đất lành
Biền biệt người đi tìm cõi ảo
Giật mình bóng thỏ vụt qua lanh...

Hawthorne 12 - 5 - 2020
Cao Mỵ Nhân
***
Dậy Xuân 

Vạt nắng lờn vờn đám cỏ xanh
Ngàn bông rực rỡ nụ vươn cành
Trời xanh lả lướt vần mây nhẹ
Cẩn đỏ la đà ngọn gió thanh
Ánh mắt ngàn xa vùi mộng đẹp
Con tim bé nhỏ gợi mơ lành
Xuân tình đã dậy nguồn rung cảm
Vội khỏa đôi dòng bút vẫy lanh 

Minh Thuý
Tháng 5/12/2020
***
Chỉ Là Mơ

Cài tóc băng đô trắng điểm xanh
Tung tăng chim sáo líu lo cành
Môi cong mọng thắm hoa hàm tiếu
Dáng mỏng nhu mì áo lụa thanh
Em đến bên đời lưu dấu ái
Anh say giấc điệp mộng yên lành
Tỉnh mơ anh trách mình ôi dở
Để vuột em rồi…tại chẳng lanh?!

Kim Oanh
***
Đụng Sét Ái Tình

Điệp núi, điệp non, điệp sắc xanh
Cỏ hoa khoe lá,lá đan cành
Thác buông ào ạt vang rừng thẳm
Suối tỏa chòng chành lộng nguyệt thanh
Mây trắng bồng bềnh khơi gió mát
Thung vàng ngào ngạt thả hương lành
Phiêu du thưởng lãm miền sơn cước
Đụng sét ái tình !...hút mắt...lanh ?!

13-5-2020
Nguyễn Huy Khôi
***
Nhớ Về Đà Lạt

Đà lạt trong tôi, dáng quá thanh
Ngàn hoa phố núi sống yên lành
Lung linh nắng sáng bông chen lá
Lóng lánh sương mai bướm ẩn cành
Dốc thoải đường xưa hàng Phượng tím
Đồi quanh lối cũ rặng Thông xanh
Chiến tranh bặt dấu nàng sơn nữ
Ngày đó chia tay, em bước lanh...

Duy Anh
05/16/2020
***
Lỡ Mộng Rừng Xanh

Chiều gió thoảng rừng dốc núi xanh,
Lá hoa mầu thoáng nắng tươi cành.
Tiêu đàn nhịp trổi êm lòng thắm,
Vũ điệu ca vui đẹp sắc thanh.
Kiều diễm hương nồng xuân dịu ấm,
Ngất ngây đời cảm mộng yên lành.
Yêu em… chất chứa hồn thơ thẩn…
Hiu hắt duyên sầu thảm mắt lanh!

Liêu Xuyên

Sách Cũ

Bây giờ có nhiều người sưu tầm sách cũ!

Không phải họ sưu tầm những cuốn như: Lê Tắc viết thay Trần Ích Tắc về sử xưa Việt Nam! Cũng không phải họ sưu tầm cuộc đời lưu vong của Lê Chiêu Thống, cuốn An Nam Dịch Ngữ, cuốn Ô Châu Cận Lục! 

Cũng không phải họ sưu tầm những tác giả gần hơn: Nguyễn Hiến Lê, Vương Hồng Sển, Trần văn Khê, Ngô Tất Tố (việc làng). Những người mua đắt Cổ Học Tinh Hoa, Quốn Văn Giáo Khoa Thư được coi là tầm thường, ngớ ngẩn ...

Cái mà họ sưu tầm say mê, tha thiết là những cuốn sách, những tác giả gần gũi với họ! Có hình bóng, cuộc sống và nhân cách gần giống với họ!!!

Gọi là cũ, nhưng chỉ thời ông Diệm, ông Thiệu! Tôi muốn nói tới Nhật Tiến, Duyên Anh những tác giả rất trẻ và viết cho tuổi trẽ đọc! Hồi đó tôi mê hai ông Kẹ này lắm!

Đọc Nhật Tiến tôi thấy đầy sức sống! Tràn ngập hình bóng của thiếu niên, thanh niên và cả tôi trong đó! Những Thềm Hoang, Những Người Áo Trắng , Chim Hót Trong Lồng làm ta nhớ lại một thời thoải mái nhưng ... khó thở! Một thời mơ mộng giấc mơ đen và giấc mơ hồng! Đúng là nhà văn của tuổi trẻ, đã trẻ, chưa già, nhưng hơi hơi già sắp già vàhình như làm bộ dạy đời!

Duyên Anh với Điệu Ru Nước Mắt, Thằng Côn, Thằng Vũ, con Thuý...

Hồi đó tôi cho học trò của tôi viết luận văn, đề tài là; Em mới đọc một cuốn sách mà em rất ưng ý, hãy kể lại và nói nhận xét của em! 

Học trò của tôi viết về Điệu Ru Nước Mắt dài hơn 50 trang! Cha mẹ ơi! Trong đời dạy học của tôi, đây là bài luận văn dài nhất mà tôi đã chấm!!! Dĩ nhiên tôi cho điễm nhất và hết lời ca tụng em! Hơn thầy!!! 

Đây là thời gian chưa xa lắm! Chưa cũ lắm! Mới trước ta có mấy năm thôi! Nhưng tôi khoái cái "xưa" của nó ... và mời các bạn ... sưu tầm!!!

Chân Diện Mục

     

Thơ Tranh: Rượu Đầy Làm Sao Cạn

Thơ: Huy Văn

Thơ Tranh: Kim Oanh 

Lời Cãi Cũng Là Tiếng Yêu

Một thời để nói chuyện mây
Sớm trao lời mật, chiều xây lầu ngà
Nhìn nhau cũng đủ trăm hoa
Vắng nhau nửa buổi tưởng xa ngàn trùng

Đôi lòng cùng nhớ cùng mong
Đôi tên chung một tiếng ròng nhớ nhau
Hai ta đã bắc nhịp cầu
Nhịp thương, nhịp nhớ, nhịp sầu vãng lai

Một thời chỉ hỏi yêu ai?
Hỏi săn, hỏi đón, hỏi hoài chửa thôi
Tai nghe tiếng đáp bồi hồi
Rằng em chỉ biết yêu người em thương!

Cùng say uống cạn đêm trường
Cùng đi đến cuối con đường đam mê
Đường hoa trải mộng duyên kề
Giọng thương, giọng nhớ tưởng nghe đã nhiều

Một ngày bỗng nổi tịch liêu
Nhìn nhau như thấy có điều... lạ thay
Cãi nhau một chút cũng hay
Tiếng xô đũa bát, nhịp say hải hồ

Lâu rồi bỗng được tự do
Nàng về bên ngoại, chàng lo... hưởng đời
Sướng như trở lại cái thời
Chúng mình hai đứa chưa bơi cùng dòng

Mấy ngày hưởng thú thong dong
Lại như thấy thiếu bóng hồng nói dai
Giọng nàng léo nhéo bên tai
Nghe như nhạc rap tiếng ai hát nền

Nàng ca nghe thật hồn nhiên
Tiếng ca tầm tã muốn điên cái đầu
Nhưng mà chả nói lại đâu
Sau chầu em nói là chầu ngủ say

Nhìn nàng an giấc cung mây
Tưởng như ngày mới dắt tay về nhà
Miệng chưa nhạc rap cầm ca
Tiếng chì tiếng bấc chỉ là tiếng Yêu

Một thời để nói lời Yêu
Một thời để cãi với nhiều xót xa
Vì đời trải lắm bôn ba
Nên chi lời cãi cũng là tiếng Yêu

Locphuc

Hạnh Phúc Nhỏ

Hạnh phúc là đêm về biếng ngủ
Bởi chiều nay em nhận nụ hôn đầu
Chân chợt quỵ, mắt nhắm nghiền tội lỗi
Tim chợt ngừng giữa hai nhịp đời trao!

Hạnh phúc đầy là gió của mùa sau
Theo tay níu trưa nắng hè tĩnh lặng
Tiếng chim biển gọi đàn sao xa vắng
Như tiếng lòng, em giữ kín từ lâu

Hạnh phúc là đây, em biết lần đầu
Những hoan vỡ thịt da đêm phủ kín
Anh háo hức như trẻ con vòi vĩnh
Những không cùng giữa bờ ngực chông chênh

Hạnh phúc đời nhau như vạn mũi tên
Bắn thật khẻ xuyên tim người rướm máu
Có nước mắt mặn lòng nhau nương náu
Phía bên này nghiêng mọi nỗi niềm đau

Hạnh phúc tôi ơi, là cả vực sâu
Mặt nước phẳng chỉ in hình mây trắng
Như thể hôm qua ta nhìn nhau yên lặng
Giữa hai mặt đời, khoảng cách bao xa?

Hạnh phúc riêng em là những đêm qua
Lặng lẽ nhìn anh chìm say giấc ngủ
Đôi mắt nhắm nghiền bao điều suy nghĩ
Xin mọi nỗi buồn vai nhỏ em mang..!

Nguyễn Thị Phong Dinh

Love Letters In The Sand - Tình Thư Trên Cát

Written by J. Fred Coots, Nick Kenny and Charles Kenny in 1931  recorded by Pat Boone 1958 and became the top hit right after that

Love Letters In The Sand 

On a day like today
We passed the time away
Writing love letters in the sand

How you laughed when I cried
Each time I saw the tide
Take our love letters from the sand

You made a vow that you would ever be true
But somehow that vow meant nothing to you

Now my broken heart aches
With every wave that breaks
Over love letters in the sand

Now my broken heart aches
With every wave that breaks
Over love letters in the sand 

J. Fred Coots, Nick Kenny and Charles Kenny

***

Lược dịch từ lyrics cùa bản nhạc
Love Lettes in the sand qua giọng ca nam ca sĩ Pat Boone 1958

Tình Thư Trên Cát

Một ngày chẳng khác chi hôm nay
Đã vượt qua trong khoảnh khắc nầy
Để viết tình thư lên bãi cát
Mà lòng chìm đắm nỗi mê say

Bạn cười tôi khóc cảnh đìu hiu
Mỗi lúc nhìn con nước thủy triều
Và nhặt tình thư trên bãi cát
Chạnh lòng lữ khách dạ xiêu xiêu

Bạn đã thề rằng không dối gian
Nhưng Lời thề lạc chốn hoang tàn
Bây giờ một mảnh tim tôi vỡ
Càng vá lại càng thêm nát tan

Trên bờ cát lá thư tình yêu
Vỡ nát con tim đau đớn nhiều
Con sỏng thét gầm theo gió rít
Tình thư trên cát lặng buồn hiu.

Toronto 8/5/2020
Nguyên Trần
***
Phỏng Dịch:

Thư Tình Trên Cát

Một ngày như hôm nay

Vượt qua chặng đường dài

Viết thư tình trên cát

Lòng đắm duối mê say

Người cười thế nào đây

Riêng ta giọt lệ cay

Khi thủy triều dậy sóng

Nhòe thư tình phôi phai

Ai thề thốt chân thành

Ý nghĩa vội tan nhanh

Sóng xô bờ tan vỡ

Tình thư cát mong manh

Giờ đây tim nhói đau

Mỗi đợt sóng dâng trào

Tình thư yêu trên cát

Đơn độc khối tình trao

Kim Oanh
 9/5/2020

***
Tình Thư Trên Cát

Ngày nào khác bữa nay
Mà vượt qua phút này
Tình thư nằm trên cát
Lòng chìm đắm như say

Ai cười, khóc quạnh hiu
Nên nhìn ngắm thủy triều
Để tình thư trên cát
Thấy chạnh lòng mà xiêu

Thề chẳng có chi gian
Thế là lạc nơi hoang
Tim rã rời mảnh vỡ
Dù may lại cũng tan

Trên cát lá thư yêu
Mà tim nát đau nhiều
Nghe rì rào sóng vổ
Lặng lẽ thư buồn hiu

Mai Xuân Thanh
Ngày 18/05/2020

Nỗi Niềm …

Xướng
Nỗi Niềm…

Sao cuộc đời mình quá hẩm hiu
Nhìn qua song cửa ánh trời chiều
Gió Xuân nhè nhẹ buồn man mác
Lỗi nhịp cung đàn giữa tịch liêu…

Kiếp trước hẹn hò không chắc tay
Để cho lỡ bước trọn đời này
Muộn màng thất vọng….vì trông ngóng
Cứ phải mong chờ trong lắt lay

Thôi thì tiếp tục gọi cho nhau
Khỏi thấy thời gian sớm úa màu
Mai mốt không chừng vui hội ngộ
Cho mình có thể bớt thương đau…

Tạ Vương Kim
(14/05/2020)
***
Các Bài Họa:

Tình Đã Phôi Pha

Con đường lá rụng vắng đìu hiu
Em bước lang thang mỗi buổi chiều
Nhớ thuở tình mình còn khắn khít
Ta về chung lối nắng hoang liêu

Có lẽ vì em lỏng nắm tay
Hay anh đã ngán quãng đường này
Nên ta đã chẳng còn chung bước
Cho dẫu lòng em chẳng chuyển lay

Ta vẫn còn liên lạc với nhau
Tình yêu, tuy vậy, đã phai màu
Độc hành, em bước trên đường cũ
Nghe trái tim mình nhoi nhói đau.


Phương Hà
( 14/05/2020 )
***
Gió Lòng

Gió lòng quạnh quẽ thổi đìu hiu
Mái tóc phai sương đã xuống chiều
Lữ thứ tha hương sầu viễn sứ
Dương tà lạnh lẽo bóng cô liêu!

Mưu sinh trầy trụa sạn trai tay
Bão tố dập vùi mảnh xác này
Xa xót đoạn trường lầy vận hạn
Thân tàn sầu sũng gió mưa lay!

Còn gì đâu nữa để chờ nhau?
Ký ức bi thương đã bạc mầu
Còn chút thời gian ngồi nhặt nhạnh...
Mượn đêm gói chặt nỗi niềm đau!

14-5-2020
Nguyễn Huy Khôi
***
Chờ Nhau

Gợn sóng xô bờ,gió hắt hiu
Vàng phai chiếc lá lặng rơi chiều
Con chim sẻ nhỏ nhìn ngơ ngác
Lúc vắng em trời cũng quạnh liêu
Cố quận đông về tuyết trắng tay
Thiên di cánh nhạn biệt phương này
Bâng khuâng bến nước dòng lơ lửng
Nỗi nhớ âm thầm vệt khói lay
Thuyền trăng cổ độ vẫn chờ nhau
Mơ nụ hồng xuân nở đượm màu
Giọt nắng hồn nhiên ngời lá cỏ
Vỗ về đêm sẻ những niềm đau…

Lý Đức Quỳnh
14/5/2020
***
Hàn Huyên Tâm Sự

Đường xưa vắng vẻ gió hiu hiu
Bước chậm mình anh bóng xế chiều
Nhơ buổi bình minh đầy mộng ước
Nay về lạc lõng chốn cô liêu

Duyên kiếp bên nhau tay nắm tay
Nhớ hoài kỷ niệm ở nơi này
Tìm em, thất vọng mà thương nhớ
Mâu thuẩn lâu rồi dạ khó lay!

Điện thoại hỏi thăm, lạc mất nhau
Tình ta sao nỡ sớm phai màu?
Ngày mai luống tuổi mình tương ngộ
Tâm sự hàn huyên nỗi khổ đau!

Mai Xuân Thanh
Ngày 14/05/2020
***
Khoảng Nhớ 

Bên trời nắng nhạt cảnh buồn hiu
Cánh hạc về đâu hỡi bóng chiều
Nhạc vọng du dương buồn ảo não
Sông tình lạ bến cảnh cô liêu

Mơ màng thuở ấy buổi cầm tay
Hứa hẹn yêu thương cuộc sống này
Chỗ mộng bên đồi hoa cỏ dại
Chân mềm dạo bước tóc hờ lay

Duyên mình chẳng vẹn phải lìa nhau
Áo lụa ngày xưa đã nhạt màu
Ấp ủ tình riêng trời kỷ niệm
Ngăn từng khoảng nhớ ẩn niềm đau 

Minh Thuý 

Tháng 5/14/202

Song Ngọc, Dòng Nhạc Của Một Thời Để Nhớ

Năm 1955 Bảo An Đoàn được thành lập, trực thuộc Phủ Tổng Thống, ông Tôn Thất Trạch làm Tổng Giám Đốc (Năm 1964, Bảo An Đoàn đổi tên thành Địa Phương Quân, Nha Tổng Giám Đốc Bảo An đổi tên thành Bộ Chỉ Huy Trung Ương, sau đó là Bộ Tư Lệnh Địa Phương Quân & Nghĩa Quân).

Bảo An Đoàn mỗi tỉnh có Đội Văn Nghệ (võ trang tuyên truyền, sau nầy giống như đơn vị Chính Huấn trong ngành Chiến Tranh Chính Trị và Trung Đội Chính Huấn của Đại Đội CTCT ở Tiểu Khu). Đội Văn Nghệ của Bản An Đoàn lúc đó quy tụ “văn nghệ sĩ” địa phương. Cậu bé Nguyễn Ngọc Thương, có năng khiếu và đam mê âm nhạc từ nhỏ nên được những người thân trong gia đình ở Đội Văn Nghệ hướng dẫn thêm, chơi được vài nhạc cụ và ca hát.

Khi học trung học ở trường Tân Thịnh, Sài Gòn, cậu bé đã có vốn liếng về nhạc lý nên “tập tành” sáng tác. Năm 1958, nhạc phẩm đầu tay Mưa Chiều, thể điệu Valse:

“Mây vương vài cơn gió gieo buồn

Hạt mưa rớt trên đường

Chiều dâng bao niềm thương

Quanh co đường đi vắng tiêu diều

… Lòng thương nhớ nhau nhiều

Người phương xa giờ đâu

Mưa rơi còn rơi mãi trong đời

Thì chấp bến chia phôi

Cho hoa lòng ấm vui”.

Ca khúc đầu tay với bút hiệu Song Ngọc là ghép chữ lót của anh và người bạn gái do người anh đặt cho.

Và, tiếp nối với hai nhạc phẩm Bừng Sáng, Tiễn Đưa.

Anh cho biết: “Tôi xuất thân từ một gia đình trung lưu ở Miền Nam VN. Chào đời tháng 12 năm 1943. Ngoài tôi theo đuổi âm nhạc, em gái tôi cũng là kịch và ca sĩ Kiều Oanh cộng tác với ban Kim Cương… Tôi đến với âm nhạc từ thuở còn thơ ấu. Năm, sáu tuổi đầu đã tập tễnh với cây đàn madoline… Nhạc phẩm Mưa Chiều đầu tay đã được đài phát thanh chọn hát nhiều lần qua những giọng ca hàng đầu thời ấy như: Thái Hằng, Thái Thanh, Minh Trang, Ánh Tuyết, Kim Tước, Châu Hà… Rồi được nhà xuất bản Tinh Hoa Miền Nam lý mua bản quyền xuất bản cùng năm”.

Bước vào thập niên 1960, qua các nhạc phẩm trữ tình, nhạc sĩ Song Ngọc đã góp mặt trong giới nghệ sĩ ở Sài Gòn.

Bài thơ Tiễn Biệt của Nguyên Sa sáng tác năm 1954 ở Paris:

“Người về đêm nay hay đêm mai

Người sắp đi chưa hay đi rồi

Muôn vị hành tinh rung nhè nhẹ

Hay ly rượu tàn run trên môi

… Người về lòng tôi buồn hay lòng tôi vui

Áo không có màu nên áo cũng chưa phai

Tôi muốn hỏi thầm người rất nhẹ:

Tôi đưa người hay tôi đưa tôi?”

Năm 1961 Song Ngọc phổ thành ca khúc Tiễn Đưa với điệu Slow Rock

“Người về chiều mai hay đêm nay

Người sắp đi hay đã đi rồi

Muôn vị hành tinh rung rung

Lung linh thềm ga vắng

… Mà người về nơi đâu nơi đâu

Tàu vẫn đi nên vẫn có người đợi chờ

Sương lạnh nhẹ rơi trên vai

Trăm con tàu trăm lối

Tôi đưa người hay đưa tôi!”

Ca khúc nầy được nhà xuất bản Diên Hồng ấn hành, các ca sĩ tên tuổi trình bày, nhiều người ái mộ nên được thịnh hành.

Trong bài viết về Nguyên Sa của tôi đăng trên tờ Thế Giới Nghệ Thuật, tháng 4 năm năm 1998 (sau nầy ấn hành trong cuốn Văn Nhân & Tình Sử), có nhắc đến trường hợp nầy:

“Đây là bài thơ đầu tiên được phổ thành ca khúc. Trả lời phỏng vấn với Anh Vân (Lê Ngọc Ngoan), Song Ngọc cho biết: “Năm 1961, lúc ấy tôi mới 18 tuổi, do một tình cờ tôi phổ nhạc bài Tiễn Biệt của Nguyên Sa. Tôi có được bài Tiễn Biệt do một người bạn gái chép tặng. Tôi đã rung cảm với Tiễn Biệt và phổ thành ca khúc Tiễn Đưa. Sau đó được biết thi phẩm Tiễn Biệt là của ông Nguyên Sa, tôi tìm đến anh Nguyên Sa, lúc đó nhà anh tại đường Pasteur Sài Gòn.

… Sau khi trình bày tự sự, tôi còn nhớ anh Nguyên Sa đã nói: “Lần sau, trước khi phổ thơ của ai, cậu nhớ xin phép trước rồi sẽ phổ nhé!”… Trước lúc ra về tôi bạo dạn hỏi: “Thưa anh, anh có cho phép em ghi tên anh vào nhạc phẩm nầy không?”. Ông Nguyên Sa trả lời cụt ngủn: “Thôi, khỏi”.

Không ngờ Tiễn Đưa sau đó đã một thời được quần chúng yêu chuộng. Khi được nhà xuất bản Diên Hồng phát hành, Tiễn Đưa đã ghi tên tác giả – Thơ: Nguyên Sa, phổ nhạc Song Ngọc, mặc dù ông Nguyên Sa đã bảo “Thôi, khỏi…” (VN & TS).

Bài thơ Paris của Nguyên Sa:

“Mai tôi ra đi chắc trời mưa

Tôi chắc trời mưa mau

Mưa thì mưa chắc tôi không bước vội

Nhưng chậm thế nào cũng phải xa nhau…”

Song Ngọc phổ thành ca khúc Mai Tôi Đi.

“Mai tôi đi chắc trời giăng mưa lũ

Mưa thì mưa chắc tôi không bước vội

Nhưng chẳng thể nào

Mình cũng sẽ xa nhau, mình cũng sẽ xa nhau

… Mai tôi đi chắc rằng sông Seine nhớ

Nhưng dù sao nhớ nhung rồi sẽ mờ

Muôn vạn u sầu rồi cũng sẽ xa nhau

Mình cũng sẽ xa nhau”.

(Nhạc sĩ Anh Bằng cũng phổ bài thơ nầy với tựa đề Mai Tôi Đi vào năm 1998).

Song Ngọc vui tính và hay bông đùa, khi tôi gợi lại câu chuyện trên, anh cho biết, lúc đó mình là học sinh, mới sáng tác, Nguyên Sa là giáo sư Triết nên “hai phương trời cách biệt” sau nầy cũng sinh hoạt văn nghệ với nhau, ông thầy đeo một bông mai, mình có ba cái nhưng vẫn “kính nhi viễn chi”.

Dấn thân vào bước đường nghệ thuật (và cả cuộc sống), Song Ngọc theo lời anh chia sẻ với tôi, tuy là Công Giáo nhưng anh dùng chữ “duyên, cơ duyên” trong nhà Phật trên con đường nghệ thuật, thể hiện đức tính khiêm nhường của người nghệ sĩ, tài hoa do người khác nhận định. Vì vậy, sáu thập niên qua, anh đã sáng tác hơn ba trăm ca khúc (theo anh còn một trăm ca khúc chưa ấn hành và phổ biến), với các bút hiệu khác như: Hàn Sinh, Hoàng Ngọc Anh, Anh Tuyến, Nguyên Hà. Trước năm 1975 đã thực hiện 5 băng nhạc Song Ngọc:

Chuyện Tình & Kỷ Niệm

Những Ngày Xưa Yêu Dấu

Hoa Bướm Ngày Xưa

Tình Yêu & Xa Cách

Mùa Xuân Hạnh Phúc

Trong các nhạc sĩ mà anh thụ giáo có nhạc sĩ Nghiêm Phú Phi (1930-2008). Với nhạc sĩ Nguyễn Hiền (1927 – 2005) cùng sinh hoạt, quen biết nhau, ca khúc Hoa Bướm Ngày Xưa của Nguyễn Hiền phổ thơ Thanh Nam rất nổi tiếng, có lẽ sự thân tình nầy, anh dùng tựa đề nầy cho băng nhạc (viết lên điều nầy để tránh sự ngộ nhân vì sao lấy ca khúc nổi tiếng của nhạc sĩ thành danh).

Trong tuyển tập Song Ngọc – Những Tình Khúc Thi Ca Muôn Thuở, Nghiêm Phú Phi viết: “Tôi nhiệt liệt ngợi khen nhạc sĩ Song Ngọc về tài năng cũng như nhiệt tình sáng tác của anh… Từ bản nhạc Mưa Chiều nhịp luân vũ, sáng tác đầu tay của Song ngọc năm 1958 khi còn ở nước nhà, tôi đã nhận diện được chỉ dấu ở một người nhạc sĩ có thực tài đầy triển vọng tương lai. Nhận xét đó quả thật không sai, nếu nhìn về quá trình mấy chục năm sáng tác viết nhạc của Song Ngọc”.

Nhạc phẩm đầu tay lúc Song Ngọc mới 15 tuổi được vị thầy từng là Giám Đốc Trường Quốc Gia Âm Nhạc & Kịnh Nghệ Sài Gòn nhận xét như vậy thể hiện tài năng về âm nhạc của Song Ngọc.

***

Giữa năm 1962, người bạn thân Tô Xuân Trữ rủ rê Song Ngọc nhập ngũ khóa 14 ở Trường Bộ Binh Thủ Đức. Ra trường phục vụ tại Tiểu Đoàn Tâm Lý Chiến Dân Sự Vụ (sau nầy đổi thành Chiến Tranh Chính Trị), Đài Phát Thanh Quân Đội (chương trình Lính & Tình Thương). Chủ trương chương trình tạp diễn Song Ngọc ở Đài Truyền Hình Việt Nam và cuối củng làm Trưởng Khối CTCT ở Tổng Y Viện Cộng Hòa. Với môi trường thuận lợi nên có nhiều thời gian để sáng tác. Trước tháng 4 năm 1975, có cơ duyên, gặp được chuyến bay rời khỏi Việt Nam và được định cư tại Hoa Kỳ. Song Ngọc cũng đam mê về kinh doanh từ trong nước, anh bước vào thương trường ngay từ thời gian đầu nơi xứ người, thuận lợi, thành công rồi thất bại nhưng vì đam mê và kiên trì nên gầy dựng lại cơ nghiệp cho đến nay cùng với công việc sáng tác nhạc.

Viết về ca khúc của anh, với nhiều thể loại bao quát không thể liệt kê hết nên đề cập vài ca khúc liên quan đến đời lính như Kỷ Niệm Ngày Nhập Ngũ, Chiều Thương Đô Thị, Chúng Mình 3 Đứa, Một Chuyến Bay Đêm, Người Ra Vùng Hỏa Tuyến (Nguyên Hà), Lính Thành Phố… mà trong thời chinh chiến đã gần gũi với chiến hữu.

Ca khúc Kỷ Niệm Ngày Nhập Ngũ

“Ngày tôi nhập ngũ, giã từ tuổi học trò

Có người em gái nhỏ đưa tôi rời xa thành phố

Tôi ra đi vì yêu thương lên tiếng gọi

Nghìn ưu tư xin gửi lại cho người nhớ người thương.

…

Quê hương ơi, giùm thương cho anh lính trẻ

Từ nay chân đi khắp nẻo câu chuyện lòng nhớ lại thôi”.

Nhạc sĩ Hoài Linh (1920 – 1995) hoạt động trong đoàn văn nghệ Vì Dân (thuộc Nha Cảnh Sát Quốc Gia) dưới quyền điều khiển của nhạc sĩ Nguyễn Văn Đông. Song Ngọc quen thân với Hoài Linh trong thời gian sinh hoạt trong đoàn văn nghệ nầy. (Ngày 30 tháng 4 năm 1995, Hoài Linh qua đời ở Sài Gòn vì bị bại liệt bởi tai biến mạch máu não). Hoài Linh có sở trường đặt lời cho ca khúc. Và, Song Ngọc lại có cái duyên qua các nhạc phẩm sáng tác với lời nhạc của Hoài Linh: Chiều Thương Đô Thị, Chúng Mình Ba Đứa, Chuyện Buồn Năm Cũ, Chuyện Từ Biển Khơi, Đêm Không Còn Buồn, Giờ Xa Lắm Rồi, Gửi Người Chưa Quen, Một Chuyến Bay Đêm, Mùa Hoa Tạm Biệt, Năm 17 Tuổi…

Ca khúc Chiều Thương Đô Thị:

“… Thôi nhé tôi đi.. áo vương bụi đường

Nhớ đêm phố phường… người ơi lúc đèn buông

Đừng ngăn gió vào thu… để rơi lá vàng khô

Reo khúc quân hành… đưa tiễn người chinh phu

… Đêm nay tôi nhớ đến anh… mơ về kinh thành

Những chiều gió lộng… ta đi trong lòng phố vắng

Tâm tư qua làn khói trắng

Mưa rơi ướt hai mái đầu

Chuyện mình ai biết mai sau

Để hôm nay ngồi đây

Trời biên khu nhiều mây

Chờ trăng thanh… lên cao viết tâm tình

Chuyện người trai chốn xa

Và người đi chiến đấu… vẫn chờ đợi nhau”

Ca khúc Chúng Mình Ba Đứa của Song Ngọc với lời của Hoài Linh như lời gởi tặng khi bước chân vào quân trường:

“… Mình có ba người

Mà kiếp sống buông trôi

Đứa này ở ven trời

Thì đứa khác ra khơi,

Hợp xong lại tan

Trong giây lát xa không đành

Thế mới thương đời lính

… Chia tay thế là đường ai nấy đi

Cũng là màu xanh chiến y”.

Tác phẩm Vol de Nuit (1931) của Saint-Exupéry được dịch Việt ngữ Bay Đêm giữa thập niên 60 rất ăn khách vì hình ảnh “Bên dưới đôi cánh bay, những quả đồi đã rạch sâu thành đường xé nước thẫm màu trong ánh vàng ban chiều. Đồng nội rạng rỡ ánh sáng, sáng kéo dài đến bất tận: ở đất nước này đồng nội không khi nào ngừng hắt lên ánh vàng, cũng như vào lúc tàn đông, chúng không khi nào ngừng hắt lên màu trắng tuyết…”.

Ca khúc Một Chuyến Bay Đêm (Tâm Sự Cánh Bằng) lời ca trữ tình với hình ảnh xa xưa:

“Giữa lòng trời khuya muôn ánh sao hiền

Người trai đi viết câu chuyện Một Chuyến Bay Đêm

Cánh Bằng nhẹ mơn trên làn gió

Đời ngây thơ xưa lại nhớ, lúc mình còn thơ

Nhìn trời cao mà reo mà mơ ước như diều để níu áo Hằng Nga ngồi bên dãy Ngân Hà

Giờ sống giữa lưng trời đôi khi nhớ chuyện đời mỉm cười thôi.

Đêm nay chuyến bay trời xanh như màu áo

Đường Minh Đế nhàn du thăm Tinh cầu

chạnh thương hai đứa giờ gối súng nơi nào lâu lắm chẳng gặp nhau

Bạn bè dù cách xa nào khuây

Tình nàng chửa nói nhưng mà say

Giai nhân hỡi khóe mắt em u hoài theo tìm trong chuyến bay”.

Với thể điệu Boléro thông dụng về nhạc lính nên đồng đội khi “chén tạc chén thù” khi ngất ngưởng với nhau qua lời ca “tự chế” cho vơi nỗi xa nhà.

Qua lời chia sẻ của Song Ngọc qua cuộc phỏng vấn cho biết: “Tôi ưa đi lang thang như một nhạc sỹ giang hồ, mỗi lần có hoàn cảnh thường đi khắp đó đây, ngoài ra thì cũng đi nhiều nơi vì công tác. Nơi đâu cũng có vẻ đẹp riêng, nơi thôn quê bát ngát, trăng thanh dịu dàng, chốn đô thành thì nhộn nhịp, tưng bừng. Tới vùng chiến tranh thì súng đạn tơi bời, bao nhiêu đau khổ, người bạn vừa gặp nhau, chuyện chưa nói hết thì anh ta đã chết. Vì đời gian truân, lăn lộn, nên mỗi khúc nhạc đều mang riêng hình ảnh đặc biệt của nó”.

Vì vậy khi ở hậu phương ra vùng hỏa tuyến, Song Ngọc cảm tác với nhạc phẩm Người Ra Vùng Hỏa Tuyến:

“Cơn gió nào đưa mình gặp nhau đây

Tay trong bàn tay trăng rừng ngủ say

Tôi anh đời lính chiến xa nhà

Gần nhau được có mấy lúc xa rồi

Như gió thoảng mây trôi

… Đêm chiến trường tôi bạn ngồi bên nhau

Mai thôi hành quân chim trời lại xa

Anh ra miền hoả tuyến xa vời

Còn tôi về nới cuối gió chân trời

Thương phút này bên nhau”

Trong thời lửa đạn, chinh chiến, là người lính, ai cũng mong cuộc chiến chấm dứt, tâm sự của Song Ngọc qua ca khúc Một Ngày Tàn Chiến Tranh cũng là ước mơ của mọi người:

“ Nếu chiến tranh tàn anh đưa em về thăm lại vùng quê

Thăm lại thôn xưa xa từ khi lửa dầy binh biến

… Anh đưa em qua những vùng quê lửa binh lan tràn

Dấu đạn in mái tranh quê nghèo

Nương rẫy ngày nào xây chiến hào”

Thế nhưng, cuộc chiến đấu bảo vệ tự do bị Đồng Minh bỏ rơi nên khi bị Cộng quân cưỡng chiếm thì ngày tàn cuộc chiến không có hình ảnh êm đếm đó mà là hình ảnh tang thương, tù tội!.

***

Song Ngọc có năng khiếu về phổ thơ qua nhiều ca khúc của anh. Trước đây tôi có viết về Hữu Loan với bài thơ Màu Tím Hoa Sim. Giữa thập niên 1960, bài thơ Màu Tím Hoa Sim bỗng nhiên sống lại qua dòng nhạc của Dzũng Chinh với Những Đồi Hoa Sim và Phạm Duy với ca khúc Áo Anh Sứt Chỉ Ðường Tà.

Song Ngọc sáng tác Màu Tím Hoa Sim, nhịp Habanara, Boléro. Lời ca viết gần sát theo dòng thơ của Hữu Loan. Bìa nhạc phẩm nầy với hình ảnh người lính VNCH cầm khẩu súng carbine quỳ bên ngôi mộ, và ca khúc qua tiếng hát Minh Hiếu trong Sóng Nhạc phát hành trước năm 1975 ở Sài Gòn. (Duy Khánh ở Cali, sáng tác Màu Tím Hoa Sim, nhịp Boléro… ).

Trong tuyển tập Tình Ca Song Ngọc, ngoài hai ca khúc Tiễn Đưa và Mai Tôi Đi, có mười bốn bài thơ của Nguyên Sa được phổ nhạc: Ru Khúc Tháng Tám, Năm Ngón Tay, Cần Thiết, Chiếc Hố, Kỳ Diệu, Nga, Chuyến Tàu Tình Ái, Tôn Nữ Thanh Hằng, Phân Thân, Hãy Đưa Tôi Ra Bờ Sông, Đẹp, Chờ Người Không Hẹn Đến, Chim Về Biển Lớn, Ru Điệu Trăm Năm.

Khi Song Ngọc ngỏ ý phổ thơ, Nguyên Sa không nói “Thôi, khỏi” mà viết khá dài đăng trong tuyển tập nầy “Song Ngọc là một thủy thủ. Cuộc đời với nhạc sĩ nầy là biển, âm nhạc là bến đỗ… Song ngọc không bao giờ phụ rẫy âm nhạc. Người thủy thủ đó không bao giờ bỏ đi biền biệt không kể tháng, không kể năm… Song Ngọc sống tận tình cho âm nhạc. Sáng tác buổi sáng. Sáng tác buổi chiều. Sáng tác ngày. Sáng tác đêm. Hơn một người tìm hiểu về Song Ngọc đã hỏi tôi làm việc nhiều như thế, vật lộn với đời gay go như thế làm sao sáng tạo? Thì đó, cởi bộ áo giang hồ, người thủy thủ trở về với bản ngã nghệ sĩ của mình sống tận tình trong bản ngã đó… Mỗi lần về bến là một lần sáng tạo, một lần khác biệt… Song Ngọc hoàn thành Những Tình Khúc Thi Ca Muôn Thuở. Thơ phổ nhạc đấy. Nhưng không phải chỉ một tác giả cũng không vài bài của vài tác giả. Song Ngọc mang vào nhạc ba thời kỳ thi ca trọn vẹn trong 41 bản nhạc…”. (Khi tôi viết bài nầy, liên lạc với anh, anh “khoe” đang phổ vài chục bài thơ và gởi vài ca khúc do Quang Tuấn trình bày để nghe).

Khi ở trong nước, một số bài thơ trữ tình đã được Song Ngọc phổ thành ca khúc nhưng thời gian ở hải ngoại, nguồn cảm hứng từ thơ đã đi vào tâm hồn, cảm nhận được lời thơ nên phổ rất nhiều ca khúc. Trong thời gian gần đây, Song Ngọc thích ý thơ của người bạn học ngày xưa: Trạch Gầm. Các bài thơ của Trạch Gầm được phổ nhạc như Hôn Nỗi Nhớ Quên, Thiếu Em Một Nụ Cười, Nói Với Người Tình Sau Cuộc Chiến, Một Ngày Của Ta, Gọi Tên Cha, Tạm Biệt Diệm Song (KBC 4100), Mưa Dài… Thơ Trạch Gầm là dấu chân người lính trong thời binh lửa, trong lao thù và tháng ngày đau thương sau “ngày tàn cuộc chiến”. Song Ngọc tuy không rơi vào hoàn cảnh đó nhưng cảm nhận từ dòng thơ của bằng hữu.

Ca khúc Hôn Nỗi Nhớ Quên:

“Ta mang xác thân về ngang phố cũ

Không nhận ra mình người của phố xưa

Không dám quay nhìn lên khung cửa sổ

Phú Nhuận từng mòn hơi thở ước mơ

… Tóc đã hóa tro ôm người xa xứ

Cúi xuống đi em hôn những lời thề

Như con phố chiều nghiêng mình hôn bóng

Hôn dấu chân xưa đi mãi không về”

Lời chia sẻ trong Nói Với Người Tình Sau Cuộc Chiến

“Em thử cùng anh một ngày làm lính

Một ngày thôi em muốn chọn ngày nào

… Những người lính… tất cả còn rất trẻ

Đã ngủ yên vì… mơ ước thanh bình

… Em muốn nghĩ sao thì tùy em nghĩ

Anh vẫn thương đời lính hơn em”

Tuổi trẻ, quê hương bị đánh mất nên Một Ngày Của Ta còn lại với hình ảnh:

“Một ngày của ta trên tuổi hai mươi

Quê hương của ta khói lửa ngập trời

Cơm áo nhà binh ta vào cuộc chiến

Tìm lấy tự do bằng chính mạng người

… Một ngày của ta ở tuổi ba mươi

Ta mất quê hương… ta mất hết rồi

Bạn bè của ta có thằng tự sát

Bạn bè của ta có đứa ra khơi

Ta quảy thân tù từ Nam ra Bắc

Long Giao, Văn Bàn, Vĩnh Phú, Lào Cai

Ta gặp quê hương lưng tròng nước mắt

Thương xót cho ta thương xót mọi người”.

*

Tôi biết Song Ngọc vào dịp Hè năm 1971, khi tôi về lại quân trường học khóa 3 Trung Cấp CTCT, lúc đó khóa Căn Bản CTCT có Song Ngọc sắp mãn khóa. Anh theo học như đi “nghỉ mát” vì theo truyền thống của quân trường, khi mãn khóa đều tổ chức đêm văn nghệ. Với sở trường, anh đảm nhận công việc nầy nên có nhiều ca sĩ đóng góp. Và, ca khúc Tình Yêu Như Bóng Mây nổi tiếng là kỷ niệm với hình bóng nào đó:

“Rồi mai tôi sẽ xa Đà Lạt

Đồi núi buồn xin gởi lại cho anh

Và con đường mù sương giăng mắc

Hai đứa hôm nào lạnh buốt trong tình yêu

… Rồi mai tôi sẽ xa Đà Lạt

Thành phố chiều sương khói buồn riêng em

Còn bao điều sao anh không nói

Tôi cúi đầu từ giã Đà Lạt ơi!”

Khánh Ly cũng ở Đà Lạt nên có lẽ ca khúc nầy hợp với nội dung của nhạc phẩm.

Là nghệ sĩ khi còn trẻ, dĩ nhiên có bao bóng hồng thấp thoáng. Nhưng đâu đó như bóng mây chỉ còn lại với cuộc tình chung thủy.

Năm 1966, Song Ngọc lập gia đình với cô học trò vừa tròn 16 tuổi. Người bạn đời đã cùng anh đi suốt cuộc hành trình. Sắp đến thời điểm anh và con cái tổ chức Lễ Vàng (tròn nửa thế kỷ) để tri ân người vợ, người mẹ đã sống bên nhau thì năm 2015, anh bị ung thư phổi và thận ở giai đoạn 1 nên chỉ cắt đi, không chemo (hóa trị). Anh cho biết khi chẩn đoán bị căn bệnh hiểm nghèo nầy, nỗi đau, lo lắng của người vợ hiền còn hơn bản thân anh và anh cảm thấy tình yêu thủy chung cả hai đã dành cho nhau thật cao đẹp.

Tôi không biết về cuộc tình, riêng tư của anh nhưng qua vài ca khúc nói lên tình nghĩa phủ phàng, ê chề “Tôi muốn quên đi loài người. Tôi ước mơ trong cuộc đời không có đàn bà” (Đàn Bà), nên đặt câu hỏi, và anh trả lời, nghệ sĩ cảm nhận tâm sự của người bạn ca sĩ nên sáng tác. Trong tuyển tập Đàn Bà & Những Tình Khúc Mới có ca khúc Đàn Ông “Ôi, đàn ông là loài tình cuồng si. Ôi, đàn ông là mật ngọt hiểm nguy. Ôi, đàn ông là hẹn thề rồi quên, là thỏa mộng rồi xa, là vỗ về, là trăng gió, phong ba?”. Tình đời, tình yêu, đàn bà, đàn ông có mặt trái, mặt phải… đó chỉ là khía cạnh của cuộc sống… nghệ sĩ cảm nhận phần nào đó trong thế thái nhân tình, ngang trái để sáng tác mà từ xưa đến nay bàng bạc trong thơ, văn.

Nhạc sĩ Phạm Duy (1921-2013) viết: “Song Ngọc đã thành công nhất với hai ca khúc nói về con người. Đó là bài hát về Đàn Ông, Đàn Bà. Đề tài muôn thuở nầy thì bất cứ một thi nhân hay một ca nhân nào ở trên cõi đời cùng đều muốn (và đã) nói tới nhưng chỉ có Song ngọc mới nói được đến tận cùng của hai cõi âm dương dù muôn đời đối lập nhau mà phải tìm đến nhau…”.

Viết về Hà Nội của thuở “ba mươi sáu phố phường, ngàn năm văn vật” qua các ca khúc thời tiền chiến vẫn tuyệt vời đã in sâu trong lòng người thưởng ngoạn. Song Ngọc của dòng An Giang đã sáng tác hai ca khúc nói về Hà Nội, ca khúc Nhớ Em Hà Nội:

“Một người con gái Hà Nội

Bên bờ Hồ Tây, se sắt tim buồn

Chiều vào thu, heo may hắt hiu

Mắt em lạnh đầy, mắt em lạnh đầy

… Hà Nội mùa thu, sương lam giăng mắc

Liễu buồn mong chờ, mù bóng thu sang

Trời đã vào thu, ai đi viễn khơi

Có nhớ thu xưa, nhớ em Hà Nội”.

Ca khúc nầy không được nổi tiếng bằng ca khúc Hà Nội Ngày Tháng Cũ khi sống ở hải ngoại, rất hay từ lời ca cùng giai điệu.

“Hà Nội ngày tháng cũ

Có bóng trăng thơ in trên mặt hồ

Hà Nội ngày tháng cũ

Có tiếng oanh ca bên bờ tường vi

… Mùa Thu ngày ấy ta bên nhau

Ai ra đi mà không nhớ về

Hồ Gươm mù tối gương xưa

Nhớ hàng Bạc, nhớ qua hàng Đào

Nhớ cơn mưa phùn chạy ngang thành phố

Bên em cùng đội mưa mà đi

Đội mưa mà đi… mà đi

… Hà Nội còn sống mãi

Chiếc ao xanh lam áo trắng nghiêng nghiêng mặt hồ

Chiếc lá cô đơn lang thang trôi trên vỉa hè

Giờ đâu xa vắng… mây chiều”.

Tôi mê ca khúc nầy, lần đầu với tiếng hát Sĩ Phú rồi đến nhiều ca sĩ khác, nghe không biết bao nhiêu lần nhưng vẫn thấy hay. Có lẽ giữa anh và tôi cảm nhận giống nhau nơi chốn xa lắc xa lơ nầy. Qua lời kể của bố vợ, năm 1973 ở Đà Lạt tôi viết bài Hà Nội, Giấc Mơ Mịt Mù để tặng đứa con trai đầu lòng nhớ về quê ngoại. Nhà thơ Tô Kiều Ngân cảm nhận và chọn những ca khúc viết về Hà Nội cho chương trình văn nghệ trên đài phát thanh Đà Lạt. Nếu lúc đó có ca khúc nầy thì hình ảnh xa xưa của “vang bóng một thời” mà Song Ngọc gợi nhớ “Hà Nội người có nhớ. Tháp Bút chơ vơ liễu xanh vật vờ. Hà Nội người có nhớ. Hương lan vương vương bên hồ Thuyền Quang…”. Với một thời đáng yêu qua ngòi bút Thạch Lam (Hà Nội Ba Mươi Sáu Phố Phường), Nguyễn Tuân (Vang Bóng Một Thời), Vũ Bằng (Thương Nhớ Mười Hai), với “Đêm mơ Hà Nội dáng Kiều thơm” (Quang Dũng), với Hoàng Anh Tuấn (Hà Nội yêu, anh vẫn yêu muốn khóc. Mấy chục năm, xa đến mấy nghìn năm… Hà Nội yêu, áo lụa ngà óng ả. Thoáng khăn san nũng nịu với heo may… Hà Nội yêu, đẹp Trưng Vương mái tóc. Chiếc kẹp nghiêng, ba lá nép vào nhung). Hà Nội cổ kính với thiên nhiên hữu tình của thời xa xưa rất nên thơ. Anh gợi lại ngày tháng cũ với niềm tiếc nhớ vì hình ảnh thơ mộng đó đã tan theo thời gian!

Với vài ca khúc trữ tình cũng đủ viết về nhạc sĩ Song Ngọc nhưng anh là người lính, lính viết cho nhau để nhớ lại một thời chinh chiến. Viết những dòng nầy để đánh dấu tròn 60 năm sự nghiệp sáng tác của Song Ngọc.

Vương Trùng Dương

Little Saigon, 8/2018

(Người Lính & Chiến Hữu Văn Nghệ)

Xuân Mơ

Lạc bước chiều xuân giữa xứ người

Vương tình thơ dại thuở đôi mươi

Mơ thời áo tím cài hoa trắng

Giữ mãi mộng đầu xuân thắm tươi!

Một làn gió nhẹ cánh hoa rơi

Nhặt đóa hồn nhiên vương vấn thời 

Ấp ủ hương lòng hoa sứ trắng 

Giữ hoài mộng đẹp dẫu phai phôi! 

Thơ & Hình Ảnh: Kim Oanh

Kỷ niệm Tân Gia Ba chiều Xuân 27/12/2019