Tố Trung Tỉnh Lệnh 訴衷情令 – Lý Thanh Chiếu

Bài Tống Từ Chú Giải

夜來沉醉卸妝遲。 Dạ lai trầm túy tá trang trì.
梅萼插殘枝。 Mai ngạc sáp tàn chi.
酒醒薰破春睡， Tửu tinh huân phá xuân thụy,
夢斷不成歸。 Mộng đoạn bất thành quy.

人悄悄， Nhân thiểu thiểu,
月依依。 Nguyệt y y.
翠簾垂。 Thúy liêm thùy.
更挼殘蕊， Cánh noa tàn nhụy,
更捻餘香， Cánh niệm dư hương,
更得些時。 Cánh đắc ta thì.

Chú Thích

1 Tố trung tình lệnh 訴衷情: tên từ điệu. Tổng cộng có 44 chữ, 2 đoạn, mỗi đoạn có 3 bình vận. Cách luật:

X B X T T B B vận
X X X X B vận
X B X X X X cú
X T T B B vận

B T T cú
T B B vận
T B B vận
X B X T cú
X X X X cú
X T B B vận

B: bình thanh; T: trắc thanh; X: bất luận; cú: hết câu; vận: vần

2 Dạ lai 夜來: đêm đến.
3 Trầm túy 沉醉: say mèm.
4 Tá trang 卸妝: rửa bỏ lớp phấn hóa trang trên mặt. Tháo cởi những trang sức trên tóc, tai, cổ v.v…
5 Ngạc 萼: lá đài của bông hoa. Mai ngạc 梅萼: lá đài của hoa mai. Trong bài này chữ mai ngạc được mượn để chỉ hoa mai.
6 Sáp 插: cắm.
7 Tinh (vần bằng) 醒: tỉnh rượu.
8 Huân 薰: hương thơm (của hoa cỏ).
9 Mộng viễn夢斷: mộng bị gián đoạn. Bản khác chép “Mộng viễn 夢遠”: giấc mộng đến nơi xa.
10 Quy 歸: về.
11 Thiểu thiểu 悄悄: yên tĩnh không tiếng động.
12 Y y 依依: lưu luyến không muốn dứt.
13 Thúy liêm 翠簾: rèm thúy, rèm trang sức sang trọng.
14 Cánh 更: lại, lại nữa.
15 noa挼: vò nát, mân mê. Bản khác chép “Na 挪”: xoa xát.
16 Nẫm (niệm, niệp) 捻: xoắn vặn.
17 Đắc 得: cần có, cần được.
18 Ta 些: một ít, một số. Bản khác chép “Thử此”: này, đây, thử thì: lúc này.

Dịch Nghĩa

Bài từ theo điệu Tố trung tình của Lý Thanh Chiếu.
Tối đến say mèm, chậm cởi bỏ hóa trang, trang sức,
Bông hoa mai cắm trên tóc đã tàn.
Tỉnh rượu, mùi hoa thơm khuấy phá giấc ngủ đêm xuân.
Giấc mộng bị gián đoạn làm mình không mộng về được (quê hương).

Không gian yên lặng không tiếng người,
Ánh trăng mơ màng làm lòng người quyến luyến,
Bức rèm phỉ thúy rủ xuống.
Lại mân mê (hoặc vò nát) nhụy hoa mai tàn,
Lại xoa xát bông hoa để ngửi mùi hương thơm còn sót lại.
Lại có được ít thời gian này (chờ sáng).

Phỏng Dịch

1 Tố Trung Tình - Tỉnh Giấc Mộng Xuân

Đêm qua say khướt chậm cởi trang.
Đóa mai cắm cành tàn.
Giấc xuân hương phá rượu tỉnh,
Mộng đứt mất về làng.

Người lặng lẽ,
Trăng mơ màng.
Rủ rèm sang.
Lại vò nhụy héo,
Lại ngửi hương thừa,
Lại có thời gian.

2 Tỉnh Giấc Mộng Xuân

Tối đến say mèm nằm ngủ vùi,
Nữ trang chậm cởi phấn không chùi.
Mai tàn cài tóc, mùi hương cỏ,
Rượu tỉnh đêm xuân phá giấc côi.

Mộng về quê cũ đã không thành,
Lặng lẽ mơ màng ánh nguyệt thanh.
Màn thả vò tan hoa nhụy nát,
Dư hương khuây khỏa lúc tàn canh.

HHD 10-2019

***
1 - Tố Trung Tình Lệnh

Đêm về khướt, chậm xóa điểm trang
Mai trên tóc đã tàn
Hương phá giấc xuân, tỉnh rượu
Mộng đứt, chẳng về làng

Người lặng lẽ
Trăng mơ màng
Rủ biếc màn
Lại vò nát nhụy
Lại vắt hương thừa
Lại chút thời gian

2 - Khi Tỉnh Rượu

Đêm về khướt, điểm trang chậm xóa
Mai cài đầu vàng úa héo tàn
Tỉnh say, hương phá giấc tan
Tiếc thay mộng đứt, về làng đứt theo

Người lặng lẽ trăng treo song cửa
Rủ màn xanh vây bủa phòng thư
Vò nát nhụy, vắt hương dư
Thời gian còn chút, tương tư ngập tràn!

Lộc Bắc
Feb25