Giá Cô Thiên – Tân Khí Tật - 鷓鴣天 - 辛棄疾

 

欲上高樓去避愁， Dục thướng cao lâu khứ tịch sầu,

愁還隨我上高樓。 Sầu hoàn tùy ngã thướng cao lâu.

經行幾處江山改， Kinh hành kỷ xứ giang sơn cải,

多少親朋盡白頭。 Đa thiểu thân bằng tận bạch đầu.

歸休去， Quy hưu khứ,

去歸休。 Khứ quy hưu.

不成人總要封侯？ Bất thành nhân tổng yếu phong hầu?

浮雲出處元無定， Phù vân xuất xử nguyên vô định,

得似浮雲也自由。 Đắc tự phù vân dã tự do.

Chú Thích

1- Giá (chá) cô thiên 鷓鴣天: tên từ bài, tên khác là Tư giai khách 思佳客, gồm 55 chữ, mỗi đoạn có 3 bình vận. Cách luật:

X X X X X X B vận

X B X T T B B vận

X B X T X B T cú

X T B B X T B vận

X X T cú

X B B vận

X B X T T B B vận

X B X T B B T cú

X T B B X T B vận

2- Tỵ (tịch) 避: trốn, tránh.

3- Kinh hành 經行: trải qua.

4- Kỷ xứ 幾處: mấy phen.

5- Bạch đầu 白頭: tóc đã bạc trắng.

6- Quy hưu khứ 歸休去: về hưu thôi. Chữ khứ 去 dùng làm trợ từ.

7- Bất thành 不成 = nan đạo 難道 hoặc = mạc phi 莫非: chẳng lẽ.

8- Tổng yếu 總要: chỉ muốn.

9- Phong hầu 封侯: được phong quan tước.

10- Phù vân 浮雲: mây, mây nổi

11- Xuất xử 出處: đi và ở. Cũng có nghĩa là ra làm quan hoặc về quy ẩn.

12- Nguyên 元 = nguyên原: nguồn gốc.

13- Vô định 無定: không có chỗ cố định.

14- Đắc tự 得似: được như, thật là; khẩu ngữ của người thời Tống.

Dịch Nghĩa

Muốn lên lầu cao để trốn tránh cái sầu,

Cái sầu còn theo tôi lên lầu cao.

Trải qua vài lần giang sơn biến đổi,

Bao nhiêu bạn thân đã bạc đầu hết.

Về hưu thôi,

Hãy về hưu.

Chẳng lẽ mọi người đều muốn được phong hầu sao?

Đi và ở của mây nổi vốn vô định,

Được như mây nổi cũng tự do.

Phỏng Dịch

1 Giá Cô Thiên - Tự Do

Muốn bước lầu cao tránh nỗi sầu,

Sầu còn theo mãi đến cao lâu.

Trải qua mấy bận giang sơn đổi,

Lắm bạn quen thân đã bạc đầu.

Về hưu nhé,

Hãy về hưu.

Lẽ nào người chỉ muốn phong hầu?

Phù vân qua lại nguyên vô định,

Được giống phù vân cũng tự do

2 Tự Do

Trốn sầu muốn bước lên lầu,

Sầu còn theo đến cao lâu muộn phiền.

Giang sơn biến đổi mấy phen,

Hoa râm tóc bạc thân quen bạn già.

Về hưu thôi nhé bọn ta,

Lẽ nào người chỉ bôn ba phong hầu.

Phù vân trôi nổi về đâu,

Được như mây nổi một bầu tự do.

HHD 

12-2024

***

Giá Cô Thiên

1-

Muốn bước lầu cao trốn cái sầu

Sầu này theo mỗ tới cao lâu

Trải qua vài bận non sông đổi

Nhiều ít bạn thân bạc trắng đầu

Về hưu nhé

Hãy về hưu

Mọi người chẳng lẽ mộng công hầu?

Ở-đi mây nổi nguyên vô định

Như thể phù vân cũng tự do.

2- Tự Do

Trốn cái sầu lầu cao muốn bước

Sầu theo ta cùng vượt cao lầu

Giang sơn dăm bận thay nhau

Bao nhiêu bạn cũ trắng phau mái đầu

Về hưu nhé, hưu mau bạn nhé!

Mộng công hầu chẳng lẽ mọi người?

Ở-đi vô định giống thôi

Được như mây nổi cũng đời tự do

Lộc Bắc