Bạn có bao giờ cảm thấy bồn chồn trong bụng trước khi một việc quan trọng xảy ra chưa? Có khi bạn thấy bất an về một quyết định nào đó dù không có lý do rõ ràng, hoặc linh cảm nguy hiểm ngay trước lúc chuyện xấu xảy đến. Phần đông chúng ta thường cho đó chỉ là sự trùng hợp hay lo âu. Nhưng nếu những cảm giác ấy không hề ngẫu nhiên thì sao?
Một số cuộc khảo cứu gần đây cho rằng bộ óc con người có thể “vươn tới tương lai”, nhận được tin tức của những việc chưa xảy ra. Nghe như chuyện tiểu thuyết khoa học giả tưởng, nhưng hiện nay có nhiều nhà nghiên cứu xem giả thuyết ấy là điều đáng lưu tâm, dựa trên các thí nghiệm làm lung lay quan niệm thông thường về ý thức và thời gian.
Nhà nghiên cứu Dean Radin vào thập niên 1990 đã làm nhiều thí nghiệm nhằm xem thử ý thức con người có vượt khỏi giới hạn thời gian hay không. Kết quả khá lạ lùng: khi người tham dự đoán sẽ thấy hình ảnh dễ chịu, não bộ phản ứng rất ít; nhưng khi sắp xuất hiện hình ảnh tiêu cực, hoạt động não lại tăng mạnh.
Điều đáng chú ý là nhiều lần phản ứng ấy xảy ra trước khi hình ảnh hiện ra, dù người tham dự hoàn toàn không thể biết trước. Tựa như ý thức đã “đi trước thời gian”. Các cuộc thử nghiệm tương tự sau này được lặp lại nhiều lần với kết quả gần giống nhau, khiến người ta khó gạt bỏ chỉ vì sai sót thí nghiệm.
Một số nhà nghiên cứu cho rằng bộ óc hiện tại có thể liên kết với chính nó trong tương lai qua hiện tượng gọi là “rối lượng tử”. Albert Einstein từng gọi đó là “tác động ma quái từ xa”.
Dean Radin giải thích rằng nếu bộ óc hôm nay có liên hệ với bộ óc của chính mình trong tương lai, thì cảm giác hiện tại có thể giống như một ký ức chưa xảy ra. Nói cách khác, cái “linh cảm” của ta có thể là tín hiệu từ tương lai truyền ngược lại. Nhà nghiên cứu Julia Mossbridge cho rằng khả năng “biết trước” có thể là những ký ức từ tương lai rò rỉ ngược về hiện tại.
Không phải ai cũng tin chuyện con người có thể “nhìn thấy tương lai”. Một số nhà khoa học đưa ra cách giải thích thực tế hơn: bộ óc con người là cỗ máy dự đoán vô cùng tinh vi.
Cái gọi là “tiềm thức thích nghi” hoạt động âm thầm dưới tầng ý thức. Nó giúp con người nhận ra quy luật, phân tích hoàn cảnh và phán đoán cực nhanh mà ta không hề hay biết. Bộ óc luôn ghi nhận vô số chi tiết nhỏ từ môi trường xung quanh, rồi kết hợp kinh nghiệm quá khứ để đưa ra cảnh báo. Vì tiến trình ấy xảy ra quá nhanh nên ta có cảm giác như mình “biết trước”.
Khi nói đến “linh cảm từ bụng dạ”, thật ra điều đó không hoàn toàn là lối nói bóng gió. Hệ tiêu hóa chứa hơn một trăm triệu tế bào thần kinh, tạo thành “hệ thần kinh ruột”, đôi khi được gọi là “bộ óc thứ hai”.
Ruột liên lạc với não qua dây thần kinh phế vị. Nhờ đó, tình trạng cơ thể ảnh hưởng trực tiếp đến cảm xúc và quyết định. Tim đập nhanh hay hơi thở dồn dập có thể làm ta thấy lo âu; tín hiệu từ dạ dày cũng có thể ảnh hưởng đến hành vi và trực giác.
Dean Radin cho rằng ý thức con người có lẽ không hoàn toàn lệ thuộc vào dòng thời gian theo kiểu quá khứ – hiện tại – tương lai. Một số nhà vật lý học hiện đại cũng đặt câu hỏi rằng thời gian có thật sự “thẳng một đường” hay không.
Nếu tương lai đã tồn tại dưới một dạng nào đó, thì có lẽ đôi khi con người vô tình tiếp nhận được mảnh vụn của nó. Nếu điều này đúng, thì quan niệm thông thường về nguyên nhân và hậu quả có thể cần xét lại.
Nhiều nhà nghiên cứu cho rằng bộ óc không chỉ ghi nhớ chuyện cũ mà còn liên tục dựng nên những hình ảnh về tương lai. Nó dùng kinh nghiệm quá khứ để mô phỏng những điều có thể xảy đến.
Nói cách khác, não bộ luôn “chạy thử” vô số tình huống tương lai nhằm giúp con người chuẩn bị trước. Khả năng tiên liệu này là phần căn bản của nhận thức và sinh tồn.
Một vài công trình nghiên cứu cho rằng hiện tượng “biết trước” có dấu hiệu thống kê đáng lưu tâm. Có tài liệu cho biết cơ quan CIA từng nghiên cứu hiện tượng này và giải mật một phần vào năm 1995.
Julia Mossbridge nhận định rằng trung bình, con người có thể vô thức tiếp nhận một ít tin tức về tương lai; và có người dường như làm được điều đó rõ ràng hơn người khác. Tuy nhiên, giới khoa học vẫn chưa đạt đồng thuận hoàn toàn. Nhiều thí nghiệm cần được kiểm chứng thêm trước khi có thể xem là sự thật chắc chắn.
Nhiều loài vật biểu lộ khả năng tiên liệu đáng kinh ngạc qua cách xây tổ hay đắp đập.
Ong mật xây tổ hình lục giác cực kỳ hữu hiệu về mặt toán học, đến mức các nhà toán học xác nhận đây là cấu trúc tiết kiệm vật liệu nhất trong thiên nhiên. Hải ly thì xây đập làm thay đổi cả môi trường sống xung quanh, như thể chúng biết trước nhu cầu tương lai.
Những hành vi ấy cho thấy sinh vật trong thiên nhiên không chỉ phản ứng tức thời mà còn biết chuẩn bị cho điều sắp xảy ra.
Một số cuộc nghiên cứu cho rằng hiện tượng “linh cảm” có thể là điều có thật, khiến nhiều nhà khoa học phải xét lại hiểu biết về thời gian và ý thức. Dù đó là tín hiệu lượng tử từ tương lai hay chỉ là khả năng nhận ra quy luật cực nhanh của bộ óc, thì linh cảm dường như không đơn thuần là mê tín.
Nếu các nghiên cứu này tiếp tục được xác nhận, thì việc tin vào trực giác có thể là một lợi thế tiến hóa của con người. Có lẽ bộ óc chúng ta còn nhiều khả năng mà khoa học mới chỉ bắt đầu hiểu được.
Huỳnh Chiêu Đẳng
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét